ΚΑΛΟΣ ΠΟΙΜΕΝΑΣ! ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΑΛΕΞΕΙ ΜΕΤΣΕΦ. 18

 

* * *

Κάποτε ήρθα να δω τον πατέρα και καθόμουν στην τραπεζαρία με την Όλγα Πετρόβνα . Στο διάδρομο κάθονταν δύο άγνωστες γυναίκες που είχαν έρθει να δουν τον πατέρα για συμβουλές. Κάποιος χτύπησε την πόρτα. Οι γυναίκες την άνοιξαν και ο άντρας που μπήκε άρχισε να τις ρωτάει για κάτι. Μετά από αρκετές ερωτήσεις, άρχισε να φωνάζει, μπήκε τρέχοντας στην τραπεζαρία και τις απείλησε με κάτι. Αποδείχθηκε ότι ήταν ο «αστυνομικός της περιοχής». - «Δέχεστε ξανά κόσμο, σας το απαγόρευσα». Του είπαν ότι οι γυναίκες είχαν έρθει για να εξομολογηθούν «Τι εννοείς - να εξομολογηθούν; Οι ίδιες είπαν ότι η μία έπρεπε να πουλήσει μια αγελάδα και η άλλη έπρεπε να παντρέψει την κόρη της!..» Ο πατέρας Σέργιος βγήκε χλωμός και ταραγμένος και μόλις που κατάφερε να πείσει τον αστυνομικό της περιοχής. Όλο το σπίτι ήταν εξαιρετικά ταραγμένο, είχαν χάσει τα κεφάλια τους από τον φόβο. Όταν έφυγε ο αστυνομικός της περιοχής, εγώ, αν και ήμουν κι εγώ φοβισμένος, πήγα να δω τον πατέρα. Από όλους αυτούς, μόνο αυτός παρέμεινε ήρεμος, μου μίλησε τόσο ευγενικά και προσεκτικά όσο πάντα, μόνο εγώ ο ίδιος έσπευσα να φύγω, και μετά για πολύ καιρό δεν μπορούσα να τον πλησιάσω. Φαίνεται ότι ήταν ήδη σε κατ' οίκον περιορισμό, και ήταν δυνατό να τον πλησιάσω μόνο κρυφά, ακόμη και από τον π. Σέργιο.

Κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής, ο Πατέρας διάβαζε τον μεγάλο κανόνα, τους διάβαζε έτσι ώστε όλα όσα υπήρχαν στην καρδιά του απολιθωμένου να έλιωναν και να έκλαιγαν μαζί του και με τον Όσιο Ανδρέα. Μετά το Απόδειπνο, ο Πατέρας απομακρύνθηκε, δεν ευλόγησε κανέναν. Συνέβη να στέκομαι στη χορωδία κοντά στο εξομολογητήριο. Ο Πατέρας πέρασε σχεδόν κατευθείαν προς το μέρος μου χωρίς να ευλογήσει.

Στο τέλος της λειτουργίας ήμουν κουρασμένος και ήθελα να κοιμηθώ. Όταν αργότερα το μετάνιωσα, ο πατέρας με ρώτησε με έκπληξη και ένα χαμόγελο: «Τι, κοιμήθηκες πίσω από το μεγάλο κανόνα;»

Όταν ο πατέρας συνοδεύτηκε έξω από την εκκλησία πρόσφατα, ήταν ιδιαίτερα συγκινημένος. Το σκούφο του ήταν πολύ χαμηλά κατεβασμένο, ο γιακάς του ράσου του ήταν ψηλός, και το μόνο που φαινόταν από τον πατέρα ήταν τα γκρίζα σγουρά μαλλιά του, η γενειάδα του, το κοφτερό, διαπεραστικό και μερικές φορές γεμάτο αγάπη βλέμμα του, και το χέρι του απλωμένο σε ευλογία, κι όμως ήταν τόσο μικροσκοπικός, τόσο μικροσκοπικός, και κατά κάποιο τρόπο τον λυπόταν κανείς.

Όπως είπα, τον περασμένο χειμώνα, ο πατέρας ήταν άρρωστος και για αυτόν και για άλλους λόγους σχεδόν ποτέ δεν πήγαινε στην εκκλησία, και δεν άφηναν κανέναν να τον δει. Μερικές φορές στεκόσουν στα πίσω σκαλιά της εκκλησίας ή καθόσουν δίπλα στο πηγάδι της εκκλησίας και κοίταζες και κοίταζες το μικρό παράθυρο του πατέρα - ίσως η σκιά του να εμφανιζόταν μέσα σε αυτό, αλλά το παράθυρο ήταν επίσης κλειστό. Στεκόσουν εκεί και σκεφτόσουν: «Πάτερ, προσευχήσου για μένα!» Ήταν μια δύσκολη περίοδος. Οι γενικές εξομολογήσεις ήταν πάντα ανεπαρκείς και ο πατέρας δεν με άφηνε να εξομολογηθώ σε κανέναν άλλο. Τελικά, κατάφερα να γράψω τις εξομολογήσεις μου στον πατέρα, και εκείνος τις επέτρεπε ερήμην. Έλαβα μια επιστολή από αυτόν σε απάντηση στην πρώτη, η οποία ήταν σαν η τελευταία του διαθήκη για όλη μου τη ζωή. Μέχρι την άνοιξη, κατάφερα να δω τον πατέρα μερικές ακόμη φορές.

Ορίστε η επιστολή του πατέρα: Καλή Λέλια!

Για όσα μετανόησες γραπτώς, σε έχω αθωώσει και δεν πρέπει να μετανοήσεις ξανά αν δεν έχεις επιστρέψει σε αυτά. Όσο για την περιγραφή της ζωής σου, όπως έκαναν ο Μ.Α. και άλλοι, τότε περίγραψέ την.

Προσευχηθείτε ένθερμα και χωρίς διακοπή. Μην ξεχνάτε ότι βρίσκεστε στην παρουσία του Παντογνώστη Κυρίου. Ο Ελεήμων Κύριος σας προστατεύει ορατά και δεν σας στέλνει ιδιαίτερες δοκιμασίες. Γι' αυτό, να Τον ευχαριστείτε συνεχώς και να είστε ήρεμοι, είναι Ελεήμων, ο Ίδιος πάντα.

Σκεφτείτε τα πάντα. Προσπαθήστε να αποκαλύψετε τον Χριστό τον Σωτήρα στη ζωή σας. Πριν κάνετε ή πείτε κάτι, σκεφτείτε πώς θα ενεργούσε ή θα έλεγε ο ίδιος ο Ιησούς Χριστός σε αυτή την περίπτωση.

Φερθείτε σε όλους με φροντίδα και αγάπη και όλα θα πάνε καλά.

Ελέγξτε τον εαυτό σας και προσπαθήστε να μην κάνετε τίποτα κακό ή αμαρτωλό την επόμενη μέρα.

Ξεχάστε την δεισιδαιμονία σας: αυτό που έλεγαν για εσάς στο ίδρυμα, ότι φέρνετε μόνο ατυχία σε όλους όσους ήρθαν σε επαφή μαζί σας, και μετά εσείς οι ίδιοι παρατηρήσατε ότι αν υποθέσατε κάτι, αποδείχθηκε το αντίθετο - μην το σκέφτεστε πια. Όλα αυτά είναι ψέματα και ανοησίες. Σας το είπα στην εξομολόγηση και πάλι θεωρώ καθήκον μου να το επαναλάβω: μην υποθέτετε τίποτα για το μέλλον, αλλά βασίζεστε σε όλα στον παντογνώστη Ουράνιο Πατέρα σας και στη Μητέρα του Θεού. Ζητήστε βοήθεια από τον Άγιο Νικόλαο, τον Μάρτυρα Τρύφωνα, την αγία Ελένη και τον άγιο Φύλακα Άγγελό σας και πιο συχνά φωνάξτε στον Ελεήμονα Δημιουργό! Και στην κοινή μας Μητέρα, τη Βασίλισσα των Ουρανών: "Σας εμπιστεύομαι τη ζωή μου και προσεύχομαι δακρυσμένα: κανονίστε τη ζωή μου όπως θέλετε. Πιστεύω ακράδαντα ότι θα εκπληρώσετε την ανάξια, αμαρτωλή προσευχή μου και θα με βοηθήσετε να αναπτυχθώ πνευματικά σε αυτή τη ζωή και στο μέλλον κανονίστε να δω τη Βασιλεία των Ουρανών, όπου δεν θα υπάρχει ούτε θλίψη ούτε στεναγμός, αλλά ατελείωτη ζωή." Είθε η ευλογία του Κυρίου να είναι πάνω σας όλους. Κόμης Α.

* * *

Μια μέρα ήρθα στην εξομολόγηση στον ιερέα με έναν ατελείωτο αριθμό ερωτήσεων (πάνω από δύο δωδεκάδες). Συσσωρεύτηκαν σταδιακά: δεν μπορούσα να κάνω μια ερώτηση, ξέχασα μια άλλη και τελικά ζήτησα άδεια να τις γράψω. «Γράψε τις, γράψε τις», είπε ο ιερέας. Έτσι τις έγραψα πιο ευανάγνωστα, σκεπτόμενος ότι ίσως έδινα αυτή τη λίστα στον ιερέα και θα απαντούσε αργότερα. Ήταν κάποια αργία. Πήγα στον ιερέα στη σολέα και εκεί ήταν σκοτεινά, ένα φως ήταν αναμμένο. Είπα στον ιερέα: «Έγραψα τις ερωτήσεις μου, αλλά είναι σκοτεινά και υπάρχουν πολλές, ίσως κάποια άλλη φορά;» «Κανένα πρόβλημα, κανένα πρόβλημα, δώσε μου τις ερωτήσεις σου», είπε ο ιερέας και πήγε κάπου. Ένα λεπτό αργότερα βγήκε από το ιερό με ένα κερί για να με φωτίσει. Δεν ήξερα τι να κάνω: «Πάτερ, συγχώρεσέ με, έχω πολλές ερωτήσεις». Με κοίταξε - είχα περίπου έξι σελίδες γραμμένες με μικρά γράμματα. - «Ναι, είσαι εγγράμματος, εγγράμματος, μπορείς να γράψεις» (επανάλαβε αυτά τα λόγια αρκετές φορές κατά τη διάρκεια της εξομολόγησης). Αρχίζω να διαβάζω και νιώθω ότι όλα εδώ είναι ασήμαντα, και μια ολόκληρη ουρά περιμένει τον ιερέα, και εγώ είμαι εδώ με τις ερωτήσεις μου, και επειδή ανησυχώ, τα πράγματα πάνε ακόμα πιο αργά.

– Πρέπει να κάνεις τον σταυρό σου κάθε φορά που περνάς από μια εκκλησία;

- Και μετά τι; Γιατί ρωτάς; Γιατί τραβάς την προσοχή όλων πάνω σου; - Ο ιερέας σταμάτησε για μια στιγμή. - Λοιπόν, άστο, άστο, πρέπει να βαπτιστώ.

- Πάτερ, όταν περπατάς είναι εντάξει, αλλά όταν παίρνεις τραμ, τελικά κάνεις συνέχεια τον σταυρό σου. Για παράδειγμα, στο Οχότνι Ριάντ, υπάρχουν εκκλησίες σε τρεις πλευρές.

- Και μπορείτε να το κάνετε ως εξής: στην Αγία Παρασκευή και τον Πρίγκιπα Αλέξανδρο Νέβσκι, κάντε έναν σταυρό: «Κύριε Ιησού Χριστέ»... - Ο ιερέας έκανε με ευλάβεια το σημείο του σταυρού στον εαυτό του.

- Πώς να διαβάζω προσευχές (στο σπίτι) - φωναχτά ή σιωπηλά; - Να διαβάζω όπως νιώθω καλύτερα, ούτως ή άλλως... Όπως νιώθω καλύτερα.

– Αποσπάται πολύ η προσοχή μου κατά τη διάρκεια του Χερουβικού Ύμνου. Τι πρέπει να διαβάσω εδώ για να συγκεντρωθώ καλύτερα;

- Και ποια είναι η ιερατική προσευχή εδώ;.. - είπε ο ιερέας και σταμάτησε, διστάζοντας. - Διάβασε αυτό: «Ελέησόν με, Θεέ μου»...

– Πόσες φορές (την εβδομάδα) πρέπει να πηγαίνεις στην εκκλησία και πόσο συχνά πρέπει να κοινωνείς;

- Νομίζω - μία φορά την εβδομάδα, νομίζω ναι... Η πιο δύσκολη ερώτηση ήταν η τελευταία:

- Πατέρα, είναι τόσο ταραγμένες οι εποχές... Αν σου συμβεί κάτι, σε ποιον πρέπει να πας;

Το πρόσωπο του πατέρα σκοτείνιασε από θλίψη και, κοιτάζοντας στο πλάι, είπε:

- Λοιπόν, σε ποιον; - Να πάει στον π. Λάζαρο ή στον π. Σέργιο, - και πήγε στο ιερό να αναφωνήσει.

Γενικά, ο πατέρας δεν ήθελε να απευθύνομαι σε κανέναν άλλον, και αν αυτό συνέβαινε από ανάγκη κατά τη διάρκεια της παραμονής του στη Βερέγια, ρωτούσε για όλα όσα μου λέγονταν, επιδοκιμάζοντας ή αποδοκιμάζοντας ό,τι λέγονταν. «Αυτοί, οι νέοι, έχουν τις δικές τους μεθόδους», έλεγε ο πατέρας! Κάποτε του ζήτησα να με ευλογήσει να γίνω φίλη με κάποιον, επειδή μερικές φορές η ψυχή μου είναι βαριά και είναι δύσκολο να φτάσω στον ίδιο τον πατέρα. Ο πατέρας φάνηκε να μην καταλαβαίνει την ερώτηση και ταράχτηκε: «Για τι πράγμα μιλάς; Να σε ευλογήσω να πας σε κάποιον άλλο;»

Στον αποχαιρετισμό, ο πατέρας με αποκάλεσε για άλλη μια φορά «εγγράμματο». Κάποτε ρώτησα τον πατέρα τι πρέπει να κάνω κατά τη διάρκεια των προσευχών πριν από την Κοινωνία, όταν δεν λαμβάνω Κοινωνία.

- Δεν ξέρω τι να σε συμβουλεύσω... Λοιπόν, τι; Διάβασε την Προσευχή του Ιησού ή σκέψου το περιεχόμενο αυτών των προσευχών; Γιατί το χρειάζεσαι αυτό; Πότε λοιπόν πρέπει να είσαι στη λειτουργία και να μην κοινωνήσεις;

Και δεν ήξερα ότι ο πατέρας έβλεπε ότι σπάνια παρακολουθούσα τη λειτουργία. Όταν μόλις είχα αρχίσει να πηγαίνω στη Μαρόσεϊκα, είχα ένα βιβλίο που ονομαζόταν «Οι Ακολουθίες της Εβδομάδας των Παθών» και συχνά στεκόμουν με αυτό κοντά στη δεξιά χορωδία για να παρακολουθήσω τη λειτουργία, κάτι που δεν γνώριζα πολύ καλά τότε. Ένας από τους τραγουδιστές με έσυρε στη χορωδία λόγω αυτού του βιβλίου, και έμεινα εκεί μέχρι που η διευθύντρια της χορωδίας Μαρούσια με ρώτησε ποιος με ευλόγησε να σταθώ εκεί. Πήγα στον πατέρα. Αποδείχθηκε ότι είχε ήδη παρατηρήσει ότι στεκόμουν εκεί: «Και κοίταζα: γιατί είναι εκεί;» - αλλά με ευλόγησε να τραγουδήσω.

Όταν φορούσα μαντίλα με την ευλογία του Πατέρα, έλεγε περισσότερες από μία φορές, βλέποντάς με με μαύρη μαντίλα: «Ω, καλόγρια μου! Τώρα δεν μπορείς ούτε να φτάσεις τα αυτιά σου, δεν μπορείς να τα ξεριζώσεις!»

Ο πατέρας μου δεν μου επέτρεπε να διαχειρίζομαι τον μισθό μου, αλλά να τον δίνω στη μαμά και να τον ξοδεύω μόνο με τη συγκατάθεσή της. Ακόμα και όταν κάποτε πλήρωσα περισσότερα για το Τριώδιο από όσα χρειαζόμουν για σημειώσεις, μου το πήρε αφού είχε περάσει η ανάγκη και μου έδωσε τα χρήματα. Ήταν δύσκολο για μένα να αποχωριστώ αυτό το βιβλίο, αλλά δεν τόλμησα να αντιταχθώ. «Άλλωστε, δεν το χρειάζεσαι πραγματικά, (δηλαδή το χρειάζεσαι) μόνο τώρα, και τότε θα το κανονίσω για σένα», μου ζητήθηκε εδώ. Και δεν πρέπει να έχεις (τέτοια) μυστικά από τη μαμά.»

* * *

- Πατέρα, μερικές φορές πιάνω τον εαυτό μου να είναι ιδιαίτερα ευγενικός με την οικογένειά σου, ώστε να μπορώ να σε πλησιάσω πιο εύκολα.

Ο ιερέας χαμογέλασε: «Και θέλω να είσαι καλός όχι μόνο με την οικογένειά μου, αλλά και να φέρεσαι σε όλους με καλοσύνη και αγάπη για χάρη του Κυρίου».

* * *

Κάποτε ρώτησα τον πατέρα για ελεημοσύνη. Στην αρχή μου είπε:

- Δώστε όταν έχετε χρήματα μαζί σας. Είναι καλό να δίνετε ελεημοσύνη κατ' ιδίαν, αλλά όχι από ματαιοδοξία. Αλλά είναι καλύτερο να διαλέξετε κάποιον, κάποιο άτομο για το οποίο γνωρίζετε σίγουρα ότι έχει ανάγκη, και να τον βοηθήσετε. Διαφορετικά, συμβαίνει συχνά οι ζητιάνοι να απατούν.

- Πάτερ, δεν θα ήταν καλύτερα να το βάλουμε σε ένα πιάτο για τους φτωχούς;

- Είναι κι αυτό πιθανό.