ΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΕΣ ΤΗΣ ΟΣΙΑΣ ΕΛΙΣΑΒΕΤ.

ΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΕΣ ΤΗΣ ΟΣΙΑΣ ΕΛΙΣΑΒΕΤ

Την άνοιξη του 2003, η Οσία Ελισάβετ φιλοξενήθηκε για έναν μήνα στο διαμέρισμά μας στο Κλουζ-Ναπόκα, προκειμένου να αναρρώσει μετά από χειρουργική επέμβαση στο νοσοκομείο Stanca. Η Μητέρα Ελισάβετ δεν έμεινε άπραγη· οργάνωσε για εμάς μια γωνιά προσευχής με εικόνες, έναν σταυρό και κομποσκοίνια, καθώς και ένα τραπεζάκι όπου τοποθέτησε αγιασμό, καντήλι, κηροπήγιο, θυμιατό, αντίδωρο, θυμίαμα, μύρο και καρβουνάκια. Το κομποσκοίνι στα δεξιά είναι αυτό που χρησιμοποιούσε κατά τη διάρκεια της παραμονής της κοντά μας· μας το άφησε ως δώρο. Δημιούργησε για εμάς μια μικρή γωνιά του παραδείσου για να προσευχόμαστε — έναν χώρο όπου, κάθε βράδυ, διαβάζαμε τους Χαιρετισμούς και τους Παρακλητικούς Κανόνες προς τη Θεοτόκο.

Ποιες διδασκαλίες, άραγε, μας άφησε η Οσία Ελισάβετ;

Πρώτα απ' όλα, το μάθημα ότι ο Παράδεισος ξεκινά από μια γωνιά του σπιτιού μας. Η Μητέρα δεν μας δίδαξε υψηλή θεολογία· μας έφερε την τάξη. Πριν μας μιλήσει για τον Θεό, μας έμαθε πώς να Του κάνουμε χώρο. Ένα μικρό τραπέζι, ένα καντήλι που δεν σβήνει ποτέ, μια εικόνα προσεκτικά καθαρισμένη. Μας έδειξε ότι δεν προσευχόμαστε μόνο στην εκκλησία, αλλά μπορούμε να δημιουργήσουμε μια εκκλησία μέσα στο σπίτι. Το διαμέρισμά μας —με τον θόρυβο της κίνησης και τις μυρωδιές από το φαγητό των γειτόνων— μεταμορφώθηκε σε μοναστηριακό κελλί. 

Και τότε καταλάβαμε τα λόγια των Αγίων Πατέρων: «Δώσε στον Θεό μια γωνιά του σπιτιού σου, κι Εκείνος θα σου δώσει ολόκληρο τον Παράδεισο». 

Δεύτερον, το μάθημα της προσευχής ως αναπνοής. Αν και άρρωστη, μόλις βγει από το χειρουργείο και σωματικά εξασθενημένη, η Μητέρα δεν παραπονέθηκε ούτε μία φορά. Από τις πέντε το πρωί, την άκουγα να ψιθυρίζει: «Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με...». Το κομποσκοίνι της —αυτό που κρατούσε στη δεξιά της πλευρά και τελικά μας άφησε— είχε λειανθεί στους κόμπους του. Όχι από τον χρόνο, αλλά από τα δάκρυα και το άγγιγμα των δακτύλων της. Μας έλεγε: «Αδελφοί, μην προσεύχεστε για πολλή ώρα· να προσεύχεστε συχνά. Καλύτερα δέκα μετάνοιες με συγκεντρωμένο νου, παρά ένας Ακάθιστος Ύμνος που διαβάζεται ενώ οι σκέψεις σου βρίσκονται στην αγορά».

 Κάθε βράδυ, όταν διαβάζαμε τον Παρακλητικό Κανόνα στην Υπεραγία Θεοτόκο, εκείνη δεν διάβαζε δυνατά· αντίθετα, έκλαιγε. Και τότε έμαθα ότι η προσευχή δεν είναι απλώς ένα κείμενο — είναι μια κατάσταση ύπαρξης.

Τρίτον, το μάθημα της υπομονής μέσα στον πόνο. Για έναν ολόκληρο μήνα, υπέμεινε τον πόνο με την αξιοπρέπεια μάρτυρα. Όταν την έπιανε ο πόνος, ακουμπούσε το χέρι της στο σημείο της επέμβασης και έλεγε: «Σε ευχαριστώ, Κύριε, που με επισκέπτεσαι». Ποτέ δεν ρώτησε: «Γιατί εγώ;»... ή «Πόσο ακόμα θα κρατήσει αυτό;». Μας δίδαξε ότι η ασθένεια δεν είναι τιμωρία, αλλά ευλογία που φοράει σκληρό προσωπείο. Για εκείνη, το νοσοκομείο «Στάνκα» δεν ήταν το τέλος του δρόμου, αλλά ένας μικρός Γολγοθάς, που ακολουθούνταν από την Ανάσταση. Από εκείνη μάθαμε να μην τρέχουμε μακριά από τον σταυρό, αλλά να τον ασπαζόμαστε.

Τέταρτον, το μάθημα του να κάνουμε τα πάντα με αγάπη. Η μητέρα δεν μπορούσε να μείνει άπραγη. Αν και εξασθενημένη, καθάριζε τις εικόνες, τακτοποιούσε την αναφορά στο μικρό ξύλινο κουτί, έβαζε μύρο στο θυμιατό με ένα κουταλάκι και μάθαινε στη σύζυγό μου τον σωστό τρόπο για να ανάβει το καρβουνάκι. «Ό,τι κι αν κάνεις, να το κάνεις σαν να το προσφέρεις στη Θεοτόκο. Αν καθαρίζεις, κάν’ το σαν να ερχόταν Εκείνη να σε επισκεφθεί». Έτσι αγίαζε τα μικρά πράγματα. Καταλάβαμε ότι καμία εργασία δεν είναι ασήμαντη, αν γίνεται με προσευχή.

Πέμπτον, το μάθημα της αόρατης κληρονομιάς που άφησε πίσω της. Όταν έφυγε από τη ζωή, δεν μας άφησε ούτε χρήματα ούτε ακριβά υπάρχοντα. Μας άφησε το κομποσκοίνι της — ένα απλό νήμα από μαύρο μαλλί, φτιαγμένο με τα ίδια της τα χέρια. «Να προσεύχεστε μ’ αυτό· «...κι όταν εσείς οι ίδιοι δεν προσεύχεστε, εκείνη θα προσεύχεται για εσάς». Κι έτσι έγινε. Η γωνιά της προσευχής παραμένει. 

Το καντήλι της καίει ακόμα και σήμερα. Το αγιασμένο νερό ανανεώνεται, το θυμίαμα τελειώνει και αντικαθίσταται, αλλά η συνήθεια αυτή διατηρείται. Μας δίδαξε ότι η αληθινή κληρονομιά δεν γράφεται σε διαθήκη, αλλά χαράσσεται στις ψυχές εκείνων που μένουν πίσω.

Η Οσία Ελισάβετ έμεινε μαζί μας μόνο για έναν μήνα, κι όμως κατοικεί μέσα μας από τότε. Δεν ήρθε για να αναρρώσει σωματικά από την επέμβαση. Στην πραγματικότητα, ήρθε για να μας αναγεννήσει πνευματικά. Κι αν κάποιος μπει σήμερα στο σπίτι μας και δει εκείνη τη μικρή γωνιά του παραδείσου, ας το γνωρίζει: μια αγία πέρασε κάποτε από εκεί. Και εξακολουθεί να περνά κάθε βράδυ, όταν ανάβει το καντήλι.

Μας δίδαξε επίσης την αφοσίωση στον Κύριο Ιησού Χριστό, στη Θεοτόκο, στον Άγιο Ιωάννη Ιάκωβο τον Χοζεβίτη και σε όλους τους αγίους. Πολλές φορές την ημέρα, απήγγελλε την προσευχή της: «Κύριέ μου και Σωτήρα μου. Παραδίδω τον εαυτό μου σε Εσένα, Χριστέ —Κύριε Ενανθρωπήσαντα, Κύριε Σταυρωθέντα, Κύριε Αναστάντα— για τη συγχώρηση των αμαρτιών μας και για την κληρονομιά της αιώνιας ζωής. Εσύ είσαι το φως μου, η αγάπη μου και η ανάστασή μου. Σε παρακαλώ, Ιησού, μεταμόρφωσέ με σε φως. Αμήν».

Κρατούσε διαρκώς την προσευχή της καρδιάς και μερικές φορές απήγγελλε στίχους του Αγίου Ιωάννη Ιακώβου: «Κάνε το δάκρυ και την "Προσευχή του Ιησού" καλούς σου φίλους· διότι το δάκρυ σβήνει την αιώνια φωτιά, ενώ η προσευχή σε υψώνει στα ύψη».

Οσία Ελισάβετ, πρέσβευε στον Θεό για εμάς τους αμαρτωλούς! Αμήν.

Χάρη, ειρήνη και σωτηρία!

Ο Θεός να μας βοηθά!

Ștefan Popa