Στο τέλος μένουν οι σκιές των αναμνήσεων... Η αγάπη όμως είναι πάντα εκεί

Τό βιβλίο.....

 Τὰ βιβλία δὲν εἶναι μόνο 

ἀντικείμενο ἀνάγνωσης,

εἶναι ἕνα μικρὸ σύμπαν 

στὸ ὁποίο ὁ ἄνθρωπος 

ἴσως τελικὰ ἀναζητᾶ 

τὸ νόημα τῆς ὕπαρξής του 

καὶ τοῦ κοινοῦ βίου του. 

Εἶναι ἕνας τρόπος ἐξερεύνησης

αὐτοῦ τοῦ κόσμου ποὺ ζεῖ, καὶ 

ὅ,τι συλλέγει ἀπὸ τὰ θαύματα

καὶ τὰ θραύσματα ποὺ συναντᾶ, 

αὐτὰ τοῦ ἑαυτοῦ του καὶ 

ἐκεῖνα τοῦ κόσμου, 

τὰ βάζει στὰ βιβλία. 

Καὶ οἱ μικρὲς χάρτινες σελίδες 

εἶναι ὁ χῶρος καὶ ὁ χρόνος

τῆς ἱστορίας τῶν ἀνθρώπων, 

εἶναι ὁ ἱδιος ὁ ἄνθρωπος

ἐμπρὸς στὴν ζωή, τὴν ἀγωνία, 

τὴ χαρὰ, τὴν λύπη καὶ

τὴν ἐπιθυμία γιὰ αἰωνιότητα.

Γιώργου Ἀνανιάδη

«Ἐγώ, ποὺ πάντα φανταζόμουν τὸν Παράδεισο 

μὲ τὴ μορφὴ μιᾶς βιβλιοθήκης.» J. L. Borges (ἀπόσπασμα)

Ἀφιέρωμα: "Τὸ βιβλίο"

Τεῦχος 391, Σεπτέμβριος 2026

Ο ΠΑΠΥΡΟΣ.

Τὴν ἐποχὴ τοῦ Χριστοῦ, 

καὶ μέχρι τὸν 8ο-9ο αἰώνα,

ἔγραφαν μόνο μὲ κεφαλαῖα γράμματα 

(μεγαλογράμματη γραφή), 

δὲν χρησιμοποιοῦσαν κενὰ 

ἀνάμεσα στὶς λέξεις (συνήθως), 

δὲν εἶχαν σημεῖα στίξης, 

δὲν ἔβαζαν τόνους καὶ πνεύματα καί, 

γιὰ νὰ ἐξοικονομήσουν χρόνο καὶ χῶρο, 

πολλὲς βασικὲς καὶ συνηθισμένες λέξεις 

τὶς συντομογραφοῦσαν.

Πολλὲς φορές, 

γιὰ νὰ μειώσουν τὸ κόστος 

ἔξυναν τὰ παλαιὰ χειρόγραφα 

καὶ ἔγραφαν ἐκ νέου 

ἐπάνω στὸ ὑλικό. 

Ἔτσι, δημιουργοῦνταν οἱ λεγόμενοι 

παλίμψηστοι κώδικες, 

οἱ ὁποῖοι εἶναι ἰδιαιτέρως 

πολύτιμοι καὶ σημαντικοί, 

καθὼς μὲ σύγχρονες τεχνικὲς 

διαβάζονται σήμερα

καὶ τὰ σβησμένα κείμενα, 

ποὺ σὲ κάποιες περιπτώσεις

εἶναι περισσότερα ἀπὸ ἕνα, 

καθὼς τὸ ὑλικὸ εἶχε ξυστεῖ

καὶ ξαναγραφεῖ πολλὲς φορές.

Ἀθανάσιου Γερ. Μουστάκη

Τὸ βιβλίο στὰ χρόνια τοῦ Χριστοῦ (ἀπόσπασμα)

Ἀφιέρωμα: "Τὸ βιβλίο"

Τεῦχος 391, Σεπτέμβριος 2026

Ὁ Πάπυρος 52 περιέχει 

τὸ χωρίο τοῦ Εὐαγγελίου

τοῦ Ἰωάννη 18:31-33 

καὶ στὴν πίσω πλευρὰ

τὸ Ἰωάννη 18:37-38, 

120-125 μ.Χ.

.

Ο σταυρός σημαίνει υπομονή.Άγιος Γαβριήλ του Σαμταύρου (Ουργκεμπάτζε)

Μετεωρίτικοι Στοχασμοί 129

Μετεωρίτικοι Στοχασμοί

"Ὅταν τὰ φύλλα πέφτουν, ἡ καρδιὰ μαθαίνει νὰ ἐμπιστεύεται"

Πόσο ὄμορφη εἶναι ἡ φθινοπωρινὴ ἀτμόσφαιρα! Ἀπὸ τὸ ἀγαπημένο μου παγκάκι, παρὰ τὸ κρύο καὶ τὴ βροχή, κοιτάζω τὴ φύση ποὺ ἀλλάζει καὶ νιώθω πὼς κάποιος ἀόρατος ζωγράφος ἀκουμπᾶ ἁπαλὰ τὰ χρώματά του πάνω στὸν χρόνο. Χρυσοκόκκινα φύλλα, ὑγρὲς πέτρες, ὁμίχλη καὶ δροσιά· μιὰ γλυκιὰ μελαγχολία ποὺ δὲν πληγώνει, ἀλλὰ γαληνεύει. 

Ἄχ! Τὸ φθινόπωρο... ἡ ἐποχὴ ποὺ ἡ φύση ζωγραφίζει μὲ νοσταλγία. Τὰ φύλλα πέφτουν, μὰ ἡ ζωὴ δὲν χάνεται. Τὰ δέντρα γυμνώνονται, μὰ δὲν πεθαίνουν. Ὁ κῆπος σιωπᾶ, γιὰ νὰ ἑτοιμάσει κρυφὰ τὴν ἄνοιξή του. Μήπως ἄραγε ἔτσι δὲν ἐργάζεται πολλὲς φορὲς καὶ ἡ χάρη τοῦ Θεοῦ μέσα μας; 

Γιατί ζηλεύουμε αὐτὸ ποὺ ἔχει ὁ ἄλλος; Δὲν γνωρίζουμε τὴ δική του διαδρομή, ὅπως ἐκεῖνος δὲν γνωρίζει τὴ δική μας. Γιατί νὰ συγκρίνουμε τὰ φύλλα τοῦ δέντρου μας μὲ τὰ φύλλα τοῦ διπλανοῦ; Ἄλλο ἀνθίζει νωρίς, ἄλλο ἀργά· ἄλλο προσφέρει σκιά, ἄλλο καρπό. Καὶ ὅλα βρίσκουν τὴ θέση τους μέσα στὴ σοφία τῆς δημιουργίας. 

Νὰ ἀγαπᾶμε χωρὶς νὰ κρατοῦμε. Νὰ συγχωροῦμε χωρὶς νὰ θυμόμαστε τὸ κακό. Νὰ δίνουμε χωρὶς νὰ μετρᾶμε. Νὰ ἐμπιστευόμαστε χωρὶς νὰ ἀπαιτοῦμε νὰ καταλάβουμε. 

Ἴσως ἡ πίστη ἀρχίζει ἀκριβῶς ἐκεῖ ὅπου τελειώνει ἡ ἀνάγκη μας νὰ ἐξηγοῦμε τὰ πάντα. Ὁ Θεὸς δὲν μᾶς ζητᾶ πάντοτε νὰ γνωρίζουμε τὸ σχέδιό Του· μᾶς καλεῖ νὰ ἐμπιστευθοῦμε τὴν καρδιά Του. 

Κι ἂν σήμερα πέφτει ἕνα φύλλο ἀπὸ τὴ ζωή μας, ποιός ξέρει; Ἴσως κάτω ἀπὸ αὐτὸ νὰ κρύβεται ἤδη ἕνας σπόρος.

Ἂς ἀφήσουμε, λοιπόν, τὸν Θεὸ νὰ κρατήσει ὅσα ἐμεῖς φοβόμαστε νὰ ἀφήσουμε. Γιατὶ ἡ ψυχὴ ποὺ ἀγαπᾶ, συγχωρεῖ καὶ ἐμπιστεύεται, δὲν φοβᾶται τὸ φθινόπωρο· γνωρίζει πὼς ἀκόμη καὶ μέσα στὴν πτώση, ὁ Θεὸς ἑτοιμάζει τὴν ἄνοιξη. 

Ὁ Θεὸς μαζί μας 

π. Βαρλαὰμ Μετεωρίτης

Αγαπητοί, καθαρίσωμεν εαυτούς... επιτελούντες αγιωσύνην εν φόβῳ Θεού. (Απόστόλος Κυριακής 27/9).

_Αγαπητοί, καθαρίσωμεν εαυτούς... επιτελούντες αγιωσύνην εν φόβῳ Θεού. (Απόστόλος Κυριακής 27/9)._ 

Ο άνθρωπος δεν "έχει χρόνο" επειδή έχει χάσει την επαφή με την αιωνιότητα. Όταν ο χρόνος αποκοπεί από την αληθινή σχέση με τον Θεό, γίνεται ένας τύραννος που μας σπρώχνει προς τον θάνατο. 

 Για τον πιστό, η ζωή δεν είναι μια φυγή προς τα εμπρός, μια διαρκής βιασύνη. Εν Χριστώ ζωή σημαίνει να δέχεσαι το παρόν, την κάθε συγκεκριμένη στιγμή, ως δώρο Θεού. 

 Ο χρόνος αγιάζεται όταν η ζωή παύει να είναι κυνήγι της ύλης ή θρησκευτικό "καθήκον" ή μέριμνα για το αύριο ή διαρκής ενασχόληση με τα εφήμερα και ευτελή και εικονική πραγματικότητα στο διαδίκτυο και την τηλεόραση, και μετουσιώνεται σε χρόνο κοινωνίας, ευχαριστίας και δίψας για γνώση.

Ο καθένας μας μπορεί να είναι ένα χαμόγελο του Θεού για τους ανθρώπους γύρω μας.- Πατέρας Θεόφιλος Παραϊάν

Ο άγιος Πατήρ ημών Ιωάννης Καλαΐδης - Η συνάντησή του με τον αγιασμένο επίσκοπο Θεοδωρουπόλεως Γερμανό!

Ο άγιος Πατήρ ημών Ιωάννης Καλαΐδης - Η συνάντησή του με τον αγιασμένο επίσκοπο Θεοδωρουπόλεως Γερμανό!

Στην Κωνσταντινούπολη έζησε και εκοιμήθη το 2019, ο επίσκοπος του

Οικουμενικού Πατριαρχείου Γερμανός Θεοδωρουπόλεως! Ήταν οσιακή μορφή και όχι μόνο οι Έλληνες της Πόλης αλλά και οι Τούρκοι τον αποκαλούσαν "ο άγιος"! Ήταν ελεήμων προς όλους χωρίς διακρίσεις και η ταπείνωσίς του ήταν απεριόριστη! Τον μισθό του όλον τον έδινε σε ελεημοσύνες! Ο Παναγιώτατος  Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος τον είχε πνευματικό του Πατέρα! Στον ελεύθερο χρόνο του, για να μην μένει αργός, πήγαινε στα μνήματα των Ελλήνων της Πόλης και διάβαζε τρισάγιο σε όλους τους τάφους! Επίσης ήταν και πολύ αγαπητός στους μοναχούς του Αγίου Όρους! Όταν πήγαινε στο Περιβόλι της Παναγίας οι μοναχοί των διαφόρων ιερών μονών επιζητούσαν να τον φιλοξενήσουν και να πάρουν την ευλογία του! Μέχρι και ο άγιος Παΐσιος είχε μιλήσει με πολύ επαινετικά λόγια για τον ιεράρχη και αναγνώριζε την αγιότητά του! Ο π. Γερμανός είχε ακούσει για τον π. Ιωάννη από τον ιερέα π. Γεώργιο Παγώνη και την πρεσβυτέρα του Ευαγγελία και είχε πνευματική επικοινωνία μαζί του μέσω της προσευχής! Το 2006 ο π. Ιωάννης νοσηλευόταν στο νοσοκομείο Παπανικολάου της Θεσσαλονίκης και επρόκειτο να υποβληθεί σε εγχείρηση χολής. Έτυχε εκείνο το διάστημα να βρίσκεται εκεί και ο Θεοδωρουπόλεως Γερμανός και να φιλοξενείται από την οικογένεια του πατρός Γεωργίου, την οποία ανέφερα προηγουμένως!  Επισκέφθηκαν μαζί τον π. Ιωάννη στο Νοσοκομείο και μας είπε η κόρη του αγίου Πατρός:

  " Όταν μπήκε στο δωμάτιο νοσηλείας ο δεσπότης, ο Παππούλης γονάτισε στο κρεβάτι του, σε ένδειξη σεβασμού για να τον υποδεχθεί! Είχε πάντοτε τον απόλυτο σεβασμό προς τους ιεράρχες! Η συνάντηση ήταν συγκινητική και ο π. Ιωάννης του είπε: " Σεβασμιώτατε πάντοτε πριν κάνω κάποια επέμβαση ζητούσα να μου διαβάσει ευχή κάποιος επίσκοπος! (Εννοούσε τους μακαριστούς αγίους επισκόπους, Σιδηροκάστρου Ιωάννη και Σιατίστης Αντώνιο). Θα ήταν η πρώτη φορά που θα έκανα εγχείρηση χωρίς να έχω αυτήν την επισκοπική ευλογία. Σας παρακαλώ να μου διαβάσετε εσείς αυτήν την ευχή! Ύστερα από την ανάγνωση της ευχής, συνομίλησαν χαμηλόφωνα για αρκετή ώρα μαζί, ανταλλάσοντας πνευματικές εμπειρίες και αποχαιρετήθηκαν συγκινημένοι"!

Μετά την συνάντησή τους στο δωμάτιο του νοσοκομείου όπου νοσηλευόταν ο π. Ιωάννης, ο δεσπότης Γερμανός, όπως μου διηγήθηκε ο π. Γεώργιος Παγώνης, εφημέριος σήμερα στην Βαμβακιά της Ι. Μητροπόλεως Λαγκαδά (περιοχής Ρεντίνας Βόλβης), μπήκε σε ένα άλλο δωμάτιο και κατευθύνθηκε σε μια νέα κοπέλα, χωρίς να την γνωρίζει, που νοσηλευόταν με αιμορραγία και η οποία ήταν κατακίτρινη στην όψη της! Οι γιατροί δεν μπορούσαν να βρουν την αιτία.  Την σταύρωσε και είπε στην μητέρα της να πει στους γιατρούς ότι το σωληνάκι που της έβαλαν τρυπούσε το ήπαρ της και γι' αυτό είχε την αιμορραγία! Η μητέρα της το είπε στους γιατρούς, οι οποίοι στην αρχή ειρωνεύτηκαν τα λόγια του αγίου Επισκόπου, αλλά τελικά αφήρεσαν το σωληνάκι και η κοπέλα σώθηκε! Μετά ζητούσαν και το τηλέφωνο του Πατρός Γερμανού, για να επικοινωνήσουν μαζί του, γιατί κατάλαβαν το θαύμα! 

 Κατά την συνάντηση των δύο Αγίων Γερόντων, ο π. Ιωάννης είπε στον άγιο Επίσκοπο, δείχνοντας τον π. Γεώργιο, ο οποίος ήταν τότε λαϊκός:" Τι θα γίνει Σεβασμιώτατε μ' αυτόν; Δεν θα τον κάνουμε παπά; " Και ο π. Γερμανός απάντησε: " Ε, θα γίνει! "

 Σύμφωνα με αυτά που μου είπε ο αγαπητός φίλος π. Γεώργιος, ο άγιος Πατέρας μας Ιωάννης του είχε πει 10 χρόνια πριν ιερωθεί, ότι "έβλεπε" ότι θα γίνει οπωσδήποτε ιερέας! Και όταν μάλιστα κατά κάποιον τρόπο το αμφισβητούσε ο ίδιος, ο άγιος Πατήρ του είπε:" Δεν ξέρω τι μου λες παιδί μου. Εγώ ξέρω ότι θα γίνεις ιερέας! "

 Τελειώνοντας θα ήθελα να αναφέρω ότι αξιώθηκα να συναντήσω τον άγιο Πατέρα Γερμανό στο σπίτι του πατρός Γεωργίου, όπου φιλοξενούνταν. Χωρίς να ομιλεί, μας μεταβίβαζε πλούσια την Χάρη του Κυρίου!  Ήταν η ευλογία ενός αγίου!

 Την ευχή των δύο αυτών αγιασμένων Πατέρων να έχουμε πάντοτε!  Αμήν!

Τσεσμετζής Μιλτιάδης - εκπαιδευτικός

...«Σήμερα, η καρδιά μου είναι ένας χτύπος λαχτάρας»...

ΚΥΡΙΑΚΗ Α΄ΛΟΥΚΑ[:Β΄Κορ. 6, 16- 7,1] . Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου με θέμα: «Ο ΝΑΟΣ ΤΟΥ ΖΩΝΤΟΣ ΘΕΟΥ»

 

 ΚΥΡΙΑΚΗ Α΄ΛΟΥΚΑ[:Β΄Κορ. 6, 16- 7,1]

    Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου

                                  με θέμα:

                                 «Ο ΝΑΟΣ ΤΟΥ ΖΩΝΤΟΣ ΘΕΟΥ»

                              [εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 30-9-2001]

                                                                                                      (Β 444), έκδοσις β΄

    Στη σημερινή αποστολική περικοπή της Β΄ Κυριακής του Λουκά, αγαπητοί μου, η Εκκλησία μας δίδει την ευκαιρία να κατανοηθεί μια μεγάλη αλήθεια, που είτε διαφεύγει, είτε αγνοείται από τους πολλούς Χριστιανούς μας. Αναφέρεται ότι «ναός του ζώντος Θεού είναι το σώμα». Υπογραμμίζω: το σώμα. Ή, ακριβέστερα, αν θέλετε, όλη η ύπαρξις του πιστού ανθρώπου. Υπεγράμμισα προηγουμένως, για να τονίσω και την παρουσία του σώματος. Διότι «άνθρωπος» θα πει και ψυχή και σώμα. Δεν είναι μόνο ψυχή. Δεν είναι μόνο σώμα. Και ούτε είναι κάτι το ευτελές και το τιποτένιο και το παρακατιανό το σώμα, αφού θα βρεθεί στη Βασιλεία του Θεού, μετά την ανάσταση των νεκρών.

    Την αφορμή έδωσαν κάποιοι Κορίνθιοι, που ενώ εβαπτίσθησαν, όμως εξακολουθούσαν να ερωτοτροπούν με τα είδωλα και με τις ειδωλολατρικές συνήθειες. Εξανίσταται ο Απόστολος και θέτει μια σειρά ερωτήσεων, για να καταδείξει ότι ο πιστός δεν πρέπει να έχει καμία σχέση με τα είδωλα. Και τούτο γιατί πίσω από τα είδωλα, όπως μας το λέγει και η Παλαιά Διαθήκη αυτό, κρύπτεται ο σατανάς. Και αυτό δε απεδείχθη περίτρανα από την παρουσία των αγίων, ότι… ένας άγιος, απ’ το αγιολόγιό μας, μπορούσε να ειπεί: «Ποιος είσαι εσύ;», μπροστά στους ειδωλολάτρες, στο άγαλμα. Και να πέσει κάτω το άγαλμα και να γκρεμιστεί και να σπάσει. Ο δε κάθε πιστός, πρέπει να πούμε ότι είναι ναός και κατοικητήριον του ζώντος Θεού. Θα ερωτήσει ο Απόστολος και θα πει: «Τίς δὲ συγκατάθεσις ναῷ Θεοῦ μετὰ εἰδώλων(:Τι ταίριασμα υπάρχει;); Ὑμεῖς γὰρ ναὸς Θεοῦ ἐστε ζῶντος(:Σεις -λέει- είσαστε ναός του ζώντος Θεού), καθὼς εἶπεν ὁ Θεὸς ὅτι ἐνοικήσω ἐν αὐτοῖς καὶ ἐμπεριπατήσω, καὶ ἔσομαι(: και θα είμαι) αὐτῶν Θεός, καὶ αὐτοὶ ἔσονταί μοι λαός». «Θα είμαι Θεός τους κι αυτοί θα είναι λαός μου».

    Το θέμα είναι πολύπλευρο, αγαπητοί μου, όπως ακούσαμε σήμερα, εις την Β΄ προς Κορινθίους επιστολήν. Εμείς θα μείνομε όμως σε μια μεγάλη αλήθεια. Σ’ αυτήν θα περιοριστούμε. Διότι η περικοπή αυτή είναι απέραντα μεγάλη. Και μάλιστα ταιριάζει πάρα πολύ στην εποχή μας· ποια είναι η σχέση μου με τους άλλους ανθρώπους σήμερα στην εποχή μας, στο 2001 που βρισκόμαστε. Δεν θα μείνω όμως εκεί. Περιορίζομαι· στο θέμα του σώματος. Ότι δηλαδή το σώμα του ανθρώπου, ή ο όλος άνθρωπος, είναι ναός του ζώντος Θεού.

      Ο άνθρωπος, ο βαπτισμένος, αγαπητοί, είναι ναός του ζώντος Θεού. Μία θέσις που ποτέ άλλοτε δεν είχε ξαναακουστεί. Ούτε εις αυτήν την Παλαιά Διαθήκην. Παρότι αυτό που παραθέτει ο Απόστολος Παύλος στην Β΄ προς Κορινθίους επιστολή, είναι από την Παλαιά Διαθήκη. Είναι. Αλλά μία θέσις που ίσως δεν είχε τονισθεί ή δεν είχε προσεχθεί. Οι αρχαίοι έλεγαν… οι αρχαίοι Έλληνες, «τοῦ γὰρ -‘’Θεοῦ’’ εννοείται- καὶ γένος ἐσμέν». Εξάλλου το χρησιμοποίησε και ο Απόστολος Παύλος εις τους Αθηναίους. Ή ακόμη: «Ἐν αὐτῷ γὰρ ζῶμεν καὶ κινούμεθα καὶ ἐσμέν». «Σ’ αυτόν», λέει, «μέσα, ζούμε και κινούμεθα και υπάρχομε». Όμως στην πρώτη περίπτωση, «τοῦ γὰρ Θεοῦ καὶ γένος ἐσμέν», οι φιλόσοφοι απέδιδαν στους θεούς ή στην θεότητα, ανθρώπινες ιδιότητες, πάθη και αδυναμίες. Οπωσδήποτε. Εις δε την δευτέρα περίπτωση, που λέγουν οι Έλληνες: «Ἐν αὐτῷ γὰρ ζῶμεν καὶ κινούμεθα καὶ ἐσμέν», εδώ ο άνθρωπος βρίσκεται μέσα στον Θεό, όπως το έλεγαν και το εννοούσαν, κατά πανθεϊστικόν τρόπον. Άπαγε όμως. Ο Θεός είναι έξω και πάνω από καθετί το αισθητόν. Δεν είναι το παν Θεός. Ώστε να βρίσκομαι μες στον Θεό, με αυτήν την φιλοσοφικήν πάντοτε έννοια, είναι πανθεϊστικός αυτός ο τρόπος υπάρξεως. Ο Θεός κάνει απλώς κατοικητήριό Του, αγαπητοί μου, τον άνθρωπο και συνεπώς τον κάνει ναό Του. Γιατί, τι σημαίνει ναός; Τι άλλο σημαίνει παρά κατοικία του Θεού. Κατοικία. Του Θεού.

    Αυτή η θέσις είναι πρωτάκουστη και εκπληκτική. Ότι θα μπορούσε δηλαδή ο Θεός να έρθει να κατοικήσει σε μένα, στην ανθρωπίνη ύπαρξή μου. Και στο σώμα μου και στην ψυχή μου. Και στο σώμα μου, το ξαναϋπογραμμίζω. Αυτό είναι αποτέλεσμα της αγάπης του Θεού. Έτσι το θέλει ο Θεός.

    Πώς, όμως, ο Θεός κατοικεί; Τίνι τρόπῳ κατοικεί ο Θεός; Όχι βέβαια με την έννοια της απανταχού παρουσίας Του. Γιατί έτσι βρίσκονται μέσα σ’ αυτό και οι ασεβείς. Όχι... Αλλά κατά θείαν άκτιστον ενέργειαν. Τα ρήματα δε που ακούσαμε, «ἐνοικήσω» και «ἐμπεριπατήσω», σας ξαναλέγω, ευρίσκονται αυτά εις την Παλαιά Διαθήκη, που τα χρησιμοποιεί ο Απόστολος Παύλος, δείχνει, το μεν πρώτο, το «ἐνοικήσω», τη συνέχεια της θείας παρουσίας. Αφού είναι μέσα μου, δηλαδή μέσα στον ναό που λέγεται «ύπαρξίς μου», μια συνέχεια παρουσίας. Το δεύτερον, που λέει «ἐμπεριπατήσω» δείχνει μια δυναμική παρουσία του Θεού στον άνθρωπο. Αυτό το «ἐμπεριπατήσω» .

      Για να το καταλάβουμε, το βλέπομε αυτό στο βιβλίο της Αποκαλύψεως ως εξής. Κάτι ανάλογο είναι. Όταν ο Ιησούς είναι εν μέσω των επτά λυχνιών. Εκεί, ο ευαγγελιστής Ιωάννης δέχεται ό,τι δέχεται, αποκαλύψεις από τον Ιησούν Χριστόν. Ανάμεσα, λέει, σε επτά λυχνίες. Αυτό σημαίνει «ἐνοικῶν», μένει. Αλλά τι κάνει όμως εκεί ταυτόχρονα; Περιπατεί ανάμεσα εις τις λυχνίες. Συνεπώς ο περιπατών εν μέσω των 7 λυχνιών των χρυσών. Και ενοικεί και περιπατεί· που δείχνει όχι μόνο παρουσία, αλλά και δυναμική παρουσία. Ο άνθρωπος, λοιπόν, είναι ναός του Θεού.

     Κάποτε ο Θεός έδωσε εντολή να κτισθεί ναός προς τιμήν Του, στο όνομά Του. Ο γνωστός περιώνυμος ναός του Σολομώντος. Μία παρενθεσούλα· που θα γίνει αφορμή, στην απόπειρα να ξανακτισθεί, πόλεμος μεταξύ του Ισραήλ και των Αράβων. Ο Θεός ξέρει τι θα γίνει εκεί… Ο Θεός ξέρει. Φαίνεται ότι αυτό που συνέβη πρόσφατα σαν τρομοκρατία, δεν θα είναι τίποτε μπροστά σε εκείνο που θα συμβεί. Να το θυμόσαστε. Να το ξέρετε. Ας είναι. Απλώς να γνωρίζουμε, για να αναγνωρίζομε τα πράγματα πώς έχουν.

      Εκεί, ο λαός επήγαινε εις τον ναόν του Σολομώντος. Δεν υπάρχει σήμερα, βέβαια. Δεν υπάρχει. Επάνω εις τα ερείπιά του έχει κτισθεί το τέμενος του Ομάρ. Αραβικό προσκύνημα. Γι΄αυτό σας είπα… θα γίνει… τι θα γίνει… Πρέπει να γκρεμίσει αυτό το τέμενος –ισλαμικό- για να κτισθεί ο ναός του Σολομώντος. Αντιλαμβάνεσθε… Λοιπόν, εκεί επήγαινε ο λαός, στον ναό του Σολομώντος, τόσο για τα ατομικά του αιτήματα, όσο και για τα εθνικά του αιτήματα. Όταν χτυπούσαν κάποιοι εχθροί γύρω, έτρεχε ο λαός εις τον ναόν και παρακαλούσε τον Θεόν να γλυτώσει τον χώρο του στην πατρίδα τους.

      Επειδή, όμως, ο άνθρωπος, μετά την πτώση του, παθαίνει συχνά σύγχυση και ταυτίζει τον Δημιουργόν με τα δημιουργήματα, που λέγεται «ειδωλολατρία», έτσι κι εδώ, οι Εβραίοι εταύτισαν τον Θεόν με τον ναόν, εταύτισαν τον ναόν με τον Θεόν. Και πολλές φορές ξεχνούσαν τον Θεόν, που δεν Τον έβλεπαν και έμεναν εις τον ναόν που τον έβλεπαν. Είχανε πάθει αυτό οι Εβραίοι. Και όπως γράφει η επιστολή Βαρνάβα –είναι μια παλιά επιστολή, αρχαία, εννοείται μετά Χριστόν: «Εἰς τὴν οἰκοδομὴν ἤλπισαν (:οι Εβραίοι, λέει, ήλπισαν επάνω εις την οικοδομήν) καὶ οὐκ ἐπὶ τὸν Θεὸν (:και όχι στον Θεόν). Σχεδὸν γὰρ ὡς τὰ ἔθνη ἀφιέρωσαν αὐτὸν ἐν τῷ ναῷ». Ό,τι περίπου έκαναν και οι εθνικοί, οι ειδωλολάτραι. Αυτήν την παρεκτροπή θα διορθώσει αργότερα, αγαπητοί, ο Στέφανος ο Πρωτομάρτυς, όταν θα πει εις τους άρχοντες: «ἀλλ’ οὐχ ὁ Ὕψιστος ἐν χειροποιήτοις ναοῖς κατοικεῖ». «Ο Θεός δεν κατοικεί», λέει, «σε χειροποιήτους ναούς». «Είπατε», λέει ο Στέφανος, «ότι εβλασφήμησε κατά του ναού και κατά του τόπου. Ο Θεός δεν κατοικεί σε χειροποιήτους ναούς». Και ο Απόστολος Παύλος θα πει στους εθνικούς Αθηναίους: «Οὗτος -ο Θεός δηλαδή- οὐκ ἐν χειροποιήτοις ναοῖς κατοικεῖ», λέει στο βιβλίο των Πράξεων των Αποστόλων. Ποτέ ο Θεός δεν ζήτησε από τους πρωτοπλάστους, και είναι πολύ χαρακτηριστικό αυτό, να του ανοικοδομήσουν ναόν ή θυσιαστήριον. «Σας εδημιούργησα να μου κτίσετε έναν ναόν ή ένα θυσιαστήριον». Όπως το είπε αργότερα ο Θεός εις τον Νώε. Γι'αυτό και ο Νώε, από τα καθαρά ζώα, κράτησε όχι δύο ζεύγη που του είπε ο Θεός, αλλά πέντε ζεύγη, για να μπορεί να προσφέρει θυσία. Τέτοιο πράγμα από τους πρωτοπλάστους δεν ζήτησε. Γιατί; Αυτά θα γίνουν μετά την πτώσιν. Απλούστατα διότι ήδη οι πρωτόπλαστοι ήσαν κατοικητήριον του Θεού.

     Με την παρουσία του Χριστού, έπρεπε ο άνθρωπος να επανέλθει εις αυτήν την αρχικήν του θέση. Γι’ αυτό λέγει ο Απόστολος Παύλος: «Ὑμεῖς γὰρ ναὸς Θεοῦ ἐστὲ ζῶντος». «Σεις», λέει, «είσαστε ναός ζωντανός, γιατί κινείσθε, είσαστε ζωντανοί άνθρωποι, κατοικητήριον, λοιπόν, ναός του Θεού, του ζωντανού Θεού, ζώντες κι εσείς». Κι ο Απόστολος Πέτρος θα πει στην πρώτη του επιστολή: «Πρὸς ὃν (:προς τον Οποίον Χριστόν) προσερχόμενοι, λίθον ζῶντα (:Εκείνος είναι λιθάρι ζωντανό) καὶ αὐτοὶ ὡς λίθοι (:εμείς) ζῶντες οἰκοδομεῖσθε, οἶκος πνευματικός».

    Και ο Απόστολος Παύλος ακόμη θα πει: «Ὂντος ἀκρογωνιαίου αὐτοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ -«ακρογωνιαία πέτρα» λέγεται αυτή που πάνω στην οποία στηρίζεται η οικοδομή-  ἐν ᾧ πᾶσα ἡ οἰκοδομὴ συναρμολογουμένη αὔξει εἰς ναὸν ἅγιον ἐν Κυρίῳ. Ἐν ᾧ(:ἐν τῷ ὁποίῳ) καὶ ὑμεῖς συνοικοδομεῖσθε εἰς κατοικητήριον τοῦ Θεοῦ ἐν Πνεύματι». Γράφει εις τους Εφεσίους. Και σχολιάζει ο Κλήμης ο Αλεξανδρεύς: «Ναὸς δὲ ἐστὶν ὁ μὲν μέγας ὡς ἡ Ἐκκλησία, ὁ δὲ μικρὸς ὡς ὁ ἄνθρωπος». Δηλαδή τι είναι ο μεγάλος ναός του Θεού; Είναι η Εκκλησία. Το σύνολο των πιστών, όταν λέμε «ἐκκλησία». Όταν φύγετε από δω και πάτε στο σπίτι σας, μην πούμε ότι είναι απλώς, όπως έλεγαν και λέγεται «η εκκλησία των Αθηναίων», «συνάθροισις πιστών». Δεν σημαίνει όταν φύγετε από δω εσείς, διαλύθηκε αυτή η Εκκλησία του Θεού. Όχι. Είμεθα η μεγάλη Εκκλησία, ο μεγάλος ναός του Θεού, όπως λέγεται εδώ από τον Κλήμεντα τον Αλεξανδρέα. Αλλά υπάρχει, όμως, και η μικρή Εκκλησία του Θεού, που είναι ο κάθε άνθρωπος. Είναι σπουδαία πράγματα αυτά. 

     Ο άγιος Ιγνάτιος δε ο Θεοφόρος, δίδει τούτην την θαυμαστή διάσταση εις τους πιστούς και τους λέγει: Είναι στην επιστολή του προς Εφεσίους, στην ενδεκάτη παράγραφον. Ακούστε τι λέγει: «Ἐστὲ οὖν σύνοδοι (:Είσαστε, λοιπόν –λέγει- σύνοδοι. Δηλαδή όλοι στον δρόμο που οδηγεί στον Χριστόν. Αυτό θα πει «σύνοδοι») πάντες -οι Χριστιανοί, εννοείται· Ακούστε τώρα: - θεοφόροι και ναοφόροι, χριστοφόροι, ἁγιοφόροι». Τι ωραίο που είναι αυτό! Ξαναλέω, στην επιστολή του προς Εφεσίους. Μάλιστα αυτό το «ναοφόρος», τι θα πει «ναοφόρος»; Είμαι ναός του Κυρίου.

      Εφόσον το σώμα του ανθρώπου είναι ναός του Θεού, τότε πώς πρέπει ο άνθρωπος –ερχόμεθα σε ένα δεύτερο μέρος- να δούμε πώς πρέπει ο άνθρωπος να χειρίζεται τον ναό του Θεού, το σώμα του; Πώς; Εφόσον ο Θεός κατοικεί και λατρεύεται εκεί, τότε ο ίδιος ο άνθρωπος είναι ο νεωκόρος -όχι ναοκόρος-, του ιδίου του σώματος. Ναι. Εγώ θα είμαι εκείνος ο οποίος θα περιποιούμαι τον ναόν του Θεού, ως νεωκόρος, αυτού του ναού του Θεού. Εάν, αγαπητοί μου, ολόκληρη η Έφεσος, η πόλις, μεγάλη πόλις, ελληνική, ήτο…-σημειώνεται στις Πράξεις των Αποστόλων αυτό, στο 19^ον κεφάλαιον, ήτο νεωκόρος της θεάς Αρτέμιδος, γιατί εκεί ήταν αφιερωμένος ο ναός αυτός, ένα από τα επτά θαύματα του κόσμου της εποχής εκείνης, από κτιριακής πλευράς, πόσο περισσότερο, αγαπητοί, θα πρέπει ο άνθρωπος, τον ναό του Θεού, που είναι το σώμα του, η ύπαρξίς του ακριβέστερα, θα πρέπει να είναι ο νεωκόρος του ιδίου του σώματος; Γι'αυτό κάθε αμαρτία, κυρίως σαρκική αμαρτία, προσβάλλει το σώμα του Θεού, τον ναό του Θεού. Ναι, ναι.

       Μάλιστα γράφει ο απόστολος Παύλος: «Φεύγετε τήν πορνείαν». Πολλές φορές, όταν πρέπει να συμβουλεύσω έναν νέον άνθρωπον, ένα νέο παιδί, να μην πέσει στην πορνεία, μπορώ βέβαια χίλια πράγματα να του πω, αυτά που λένε εκείνοι που συμβουλεύουν. Σαν…: «Κοίταξε, μην πας στην ανηθικότητα, μην πας στην πορνεία, κινδυνεύεις να κολλήσεις AIDS». Παλιότερα λέγαμε: «Σύφιλη, βλενόρροια, αρρώστιες, αφροδίσιες αρρώστιες». «Ξέρεις, με τον τρόπον αυτόν, σαν να είσαι ένα αλάβαστρον με άρωμα, που όταν πηγαίνεις από τη μία γυναίκα στην άλλη, ξεθυμαίνεις, ξεθυμαίνεις, χάνεσαι». Χίλια δυο μπορούμε να πούμε. Καλά επιχειρήματα. Δεν τα απορρίπτω. Μπορούμε να τα πούμε. Καλά επιχειρήματα. Το κύριον, όμως, επιχείρημα δεν το λέμε. «Ξέρεις, παιδί μου, τι είσαι; Είσαι ναός του Αγίου Τριαδικού Θεού». Δεν είπε ο Χριστός: «Και θα έλθομε- «θα έλθομε»: εις πληθυντικόν αριθμόν. Εννοεί και τον Πατέρα, εννοεί και το Πνεύμα το Άγιον- και θα κατοικήσομε εις αυτόν τον άνθρωπο». Βλέπετε; Αυτό δεν το λέμε. Το τονίζει όμως ιδιαιτέρως ο Απόστολος Παύλος όταν λέγει: «Φεύγετε τὴν πορνείαν».

     Ακούστε τι λέγει στη συνέχεια -είναι εις την Α΄ Κορινθίους επιστολή, στο έκτο κεφάλαιο:  «Πᾶν ἁμάρτημα ὃ ἐὰν ποιήσῃ ἄνθρωπος ἐκτὸς τοῦ σώματός ἐστιν, ὁ δὲ πορνεύων εἰς τὸ ἴδιον σῶμα ἁμαρτάνει». Δηλαδή τα σαρκικά αμαρτήματα. Ό,τι μορφή και να’ χουν. Και αν μεν η πορνεία δεν είναι παρά ένα κακέκτυπον του γάμου -κακέκτυπον δεν είναι;- βέβαια κάνεις κατά φύσιν εκείνο που θα έκανες και στον γάμο. Αλλά δεν είναι γάμος όμως. Συνεπώς είναι ένα κακέκτυπον του γάμου. Και ερωτώ, αδελφέ. Αν πας στην ομοφυλοφιλία, τι θα το ονόμαζες αυτό; Φρίκη, φρίκη, φρίκη! Πόσο φρίκη; Ο ίδιος ο Θεός δεν πιστεύει στα αυτιά Του και κατεβαίνει, λέει, από τον ουρανό –είναι ανθρωποπαθείς εκφράσεις αυτές- και λέει στον Αβραάμ ο Άγιος Τριαδικός Θεός: «Πάω να δω, όπως μου ήρθε η είδησις ότι αυτά συμβαίνουν εις τα Σόδομα και εις τα Γόμορρα, έτσι είναι; Και πάω να δω». Είναι εκείνο που λέμε, σας είπα, ανθρωποπαθώς όλα αυτά τα πράγματα, όταν τ’ αυτιά μας δεν πιστεύουν και θέλομε να βεβαιωθούμε και με τα μάτια μας. Φοβερό…!

    «Ἢ οὐκ οἴδατε (:Ή δεν γνωρίζετε, λέει στη συνέχεια ο Απόστολος Παύλος)  ὅτι τὸ σῶμα ὑμῶν ναὸς τοῦ ἐν ὑμῖν Ἁγίου Πνεύματός ἐστιν, οὗ ἔχετε ἀπὸ Θεοῦ(:που έχετε από τον Θεόν), καὶ οὐκ ἐστὲ ἑαυτῶν; (:και δεν ανήκετε στον εαυτό σας;)». Κάποτε βρέθηκαν κάτι επιγραφές σε τοίχους της Αθήνας, είναι πολλά χρόνια, είχανε γίνει προσπάθειες να αποτρέπεται η έκτρωσις και άλλα πολλά κ.λπ. και στους τοίχους του Πανεπιστημίου Αθηνών βρέθηκαν αυτές οι επιγραφές, «Το σώμα», λέει, «μας ανήκει». Σου ανήκει; Δεν σου ανήκει. Είναι του Θεού. Είδατε τι λέει εδώ; «Καὶ οὐκ ἐστὲ ἑαυτῶν». «Δεν ανήκετε στον εαυτό σας». Ανήκετε εις τον Θεόν. Εκείνος σε έπλασε, αδελφέ μου, και εις Αυτόν ανήκεις. Και λες εσύ ότι σου ανήκει το σώμα, για να το παραδώσεις στις αισχρές σου επιθυμίες; Και το αιτιολογεί:) ἠγοράσθητε γὰρ τιμῆς (:γιατί κατόπιν τιμήματος έχετε αγορασθεί)». Ποιο είναι το τίμημα; Το Σώμα και το Αίμα του Χριστού επάνω εις τον Σταυρόν.

      Ακόμη θα γράψει ο Απόστολος Παύλος, αγαπητοί μου: «Οὐκ οἴδατε ὅτι ναὸς Θεοῦ ἐστε καὶ τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ οἰκεῖ ἐν ὑμῖν; -πάλι προς Κορινθίους αλλά εις το τρίτο κεφάλαιο- Εἴ τις τὸν ναὸν τοῦ Θεοῦ φθείρει, φθερεῖ τοῦτον ὁ Θεός· ὁ γὰρ ναὸς τοῦ Θεοῦ ἅγιός ἐστιν, οἵτινές ἐστε ὑμεῖς». Κι εδώ βέβαια αναφέρεται εις τον μεγάλον ναόν που λέγεται «Εκκλησία», αλλά και εις τον μικρόν ναόν που λέγεται «ανθρωπίνη ύπαρξις».

     Ο δε άγιος Ιγνάτιος ο Θεοφόρος, τονίζει και λέγει, πάλι προς Εφεσίους: «Πάντα ποιῶμεν ἵνα ὦμεν ναοὶ (:τα πάντα να κάνουμε για να σταθούμε ναοί) καὶ αὐτὸς ἐν ἡμῖν Θεός (:και ο Θεός για μας· που θα κατοικεί μέσα στην ύπαρξή μας)». Και ο Κλήμης ο Αλεξανδρεύς λέγει: «Δεῖ ὡς ναὸν Θεοῦ φυλάσσειν τὴν σάρκα (:Πρέπει να φυλάσσομε την σάρκα, σαν ναό του Θεού)». Και ο Ωριγένης: «Ὁ ἀκολασθαίνων τὸν ναὸν τοῦ Θεοῦ ὡς Ναβουχοδονόσωρ καταστρέφει». Κατά την Αγία Γραφή, όταν ήρθε ο Ναβουχοδονόσωρ, ο Βαβυλώνιος, ήρθε εις την Ιερουσαλήμ, αυτός κατέστρεψε τον ναόν του Σολομώντος. Και μάλιστα έβαλε, για να καταστραφεί ο ναός, τον μάγειρό του… Εκεί υπάρχει μία αλληγορία. Δεν την λέμε για λόγους ελλείψεως χρόνου. «Ε, εκείνος, λοιπόν, που ακολασταίνει», λέγει, «είναι σαν να έρχεται ο Ναβουχοδονόσωρ να καταστρέφει τον ναόν του Θεού». Πολύ περισσότερο. Αν κατέστρεψε τον ναόν του Θεού, οι Εβραίοι, που γύρισαν ύστερα από 70 χρόνια από την αιχμαλωσία, τον ξανάχτισαν. Όχι βέβαια τόσο λαμπρόν, όπως ήταν πρώτα. Αλλά πάντως τον ξανάχτισαν. Το σώμα σου, άμα το προσβάλεις, δεν είναι ανώτερο από τους λίθους που χτίστηκε ο ναός του Σολομώντος;

     Δόξα τω Θεώ, μας έδωσε ο Θεός την μετάνοια. Να έλεγα ότι όλοι εσείς που με ακούτε αυτή τη στιγμή, ποτέ δεν προσβάλατε τον ναόν του Θεού, το σώμα σας; Νεότεροι, τούτα, εκείνα, μα κάτι πορνεία, μα κάτι μοιχεία, μα κάτι, μα κάτι, μα κάτι… Λοιπόν, υπάρχει μετάνοια. Πόσο θαυμάσιος είναι ο Κύριος; Υπάρχει η μετάνοια. Μόνο αδελφέ, μη συνεχίσεις. Γιατί δεν σε συμφέρει. Πρόσεξε, δεν σε συμφέρει. Θα δραπετεύσει το Πνεύμα το Άγιον από σένα και θα μείνεις, όπως λέει η επιστολή του Ιούδα, «ἄμοιρος Ἁγίου Πνεύματος». Εμένα με τρομάζει αυτό. Ότι μπορώ να μείνω «ἄμοιρος Ἁγίου Πνεύματος». Δεν σας τρομάζει εσάς; Λοιπόν, ας προσέχομε, ας προσέχομε. Ναι. Και όπως λέγει ο άγιος Γρηγόριος ο Νύσσης: «διὰ ψυχῆς καὶ σώματος ναὸς γινόμεθα τοῦ ἐνοικοῦντος ἐν ἡμῖν». Είναι αυτό που τόνισα από την αρχή: Δεν είναι μόνο η ψυχή. Είναι και το σώμα. Δεν είναι μόνο το σώμα. Είναι και η ψυχή. Ολόκληρος ο άνθρωπος κατοικητήριον του Θεού.

     Και εις τον ναόν του Θεού, προσφέρεται πάντοτε θυσία. Είναι γνωστό. Και μάλιστα θυσία καθαρή. Δεν μπορείς να βάλεις επάνω εις το θυσιαστήριον οτιδήποτε. Έτσι πρέπει να γίνεται και με το σώμα. Ποιος είναι ο θύτης; Ο άνθρωπος. Ποιος είναι το θύμα; Ο άνθρωπος. Τ’ ακούσατε καλά; Θύτης ο άνθρωπος και θύμα ο άνθρωπος. Δηλαδή θύμα μαζί με θυσιαστήριον. Γι'αυτό λέει στους Ρωμαίους ο απόστολος Παύλος: «Παρακαλῶ οὖν ὑμᾶς, ἀδελφοί, διὰ τῶν οἰκτιρμῶν τοῦ Θεοῦ, παραστῆσαι -αυτό το ρήμα…- τὰ σώματα ὑμῶν(:τα σώματά σας) θυσίαν ζῶσαν(:ζωντανή θυσία), ἁγίαν, εὐάρεστον τῷ Θεῷ, τὴν λογικὴν –«λογική» θα πει «πνευματική»- λατρείαν ὑμῶν». Αυτό μας λέει στο 12^ο κεφάλαιο, προς Ρωμαίους, ο Απόστολος Παύλος.

     Εν εναντία περιπτώσει; Ο άνθρωπος γίνεται ιερόσυλος. Τι είναι ιερόσυλος; Κάτι παραπάνω από κλέφτης. Όταν πας μία εικόνα, ένα ανάθημα στον ναό, το ακούμπησες απάνω στην εικόνα· του Χριστού. Και μετά μετανιώνεις και λες: «Γιατί το άφησα;». Γυρίζεις και το παίρνεις. Τώρα ξέρεις τι είσαι; Είσαι ιερόσυλος. Ναι. Συνεπώς, το σώμα το οποίον δεν εξουσιάζεις, εξουσιάζεις χωρίς να εξουσιάζεις· γιατί ανήκει, είναι ξένο χωράφι, είναι ξένη ιδιοκτησία, είναι του Αγίου Τριαδικού Θεού κτήμα, και το παίρνεις εσύ και κάνεις εκείνα τα οποία δεν θα πρέπει να κάνεις.

     Και ότι είναι ναός του Θεού, το ομολογεί και ο Παύλος. Ότι το σώμα μας θα αναστηθεί. Εκεί στο 6^ο κεφάλαιο, Α΄ προς Κορινθίους Θα αναστηθεί εις ζωήν αιώνιον. Δεν θα μπορεί να μπει στη Βασιλεία του Θεού ένα σώμα… γιατί η αμαρτία, προσέξατέ το, είναι ανεξίτηλη. Άπειρος ο Θεός; Άπειρος και η αμαρτία. Ναι, ναι. Άπειρος και η αμαρτία. Συνεπώς ανεξίτηλη. Εκτός αν έχεις μετανοήσει και σε συγχωρήσει ο Θεός. Για να μην σκεφθούμε άσχημα για τον εαυτό μας. Τι θα πρέπει τώρα εδώ να κάνομε; Θα πρέπει να μετανοήσομε, αν λερώσαμε, η αμαρτία, σας είπα, είναι ανεξίτηλη, γι'αυτό: «Οἴδαμεν γὰρ -όπως λέγει πάλι ο Παύλος- ὅτι ἐὰν ἡ ἐπίγειος ἡμῶν οἰκία τοῦ σκήνους καταλυθῇ -δηλαδή πεθάνομε-, οἰκοδομὴν ἐκ Θεοῦ ἔχομεν, οἰκίαν ἀχειροποίητον, αἰώνιον ἐν τοῖς οὐρανοῖς». Θα είναι τα δοξασμένα μας σώματα μέσα εις την Βασιλείαν του Θεού.

       Αγαπητοί. Δημιουργός ψυχών και σωμάτων είναι ο Ίδιος ο Θεός. Αν η συμπεριφορά μας είναι διαφορετική εις το σώμα μας, τότε ακολουθούμε σχιζοφρενική τακτική. Και μας λέγει ο Παύλος: «Δοξάσατε δὴ τὸν Θεὸν ἐν τῷ σώματι ὑμῶν -προτάσσει το σώμα του πνεύματος· προτάσσει το σήμα- καὶ ἐν τῷ πνεύματι ὑμῶν, ἅτινά ἐστι τοῦ Θεοῦ (:που και τα δυο, που αποτελούν τον άνθρωπον, ανήκουν εις τον Θεόν)». Αμήν.

          ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ

   και με απροσμέτρητη ευγνωμοσύνη στον πνευματικό μας καθοδηγητή

            μακαριστό γέροντα Αθανάσιο Μυτιληναίο,

         ψηφιοποίηση και επιμέλεια της απομαγνητοφωνημένης ομιλίας:

                           Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος

ΠΗΓΕΣ:

·        Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

·        https://www.arnion.gr/mp3/omilies/p_athanasios/omiliai_kyriakvn/omiliai_kyriakvn_894.mp3

ΚΥΡΙΑΚΗ Α΄ΛΟΥΚΑ .Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου σχετικά με την ευαγγελική περικοπή της Κυριακής Α΄ Λουκά με θέμα: «ΚΑΝΕ ΑΡΧΗ»

 

ΚΥΡΙΑΚΗ Α΄ΛΟΥΚΑ

    Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου

      σχετικά με την ευαγγελική περικοπή της Κυριακής Α΄ Λουκά με θέμα:

                                        «ΚΑΝΕ  ΑΡΧΗ»

[εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 23-9-1990]

    

Η Εκκλησία μας, αγαπητοί μου, την πρώτη Κυριακή μετά την Ύψωση του Τιμίου Σταυρού, κάνει αρχή ευαγγελικών περικοπών από το κατά Λουκάν Ευαγγέλιο. Αλλά και το περιεχόμενο της ευαγγελικής περικοπής σήμερα αναφέρεται στην αρχή του δημοσίου έργου του Κυρίου μας και την εκλογή των πρώτων μαθητών Του.  Γι' αυτό και εμείς σαν θέμα σήμερα να έχουμε τη σημασία ενός ξεκινήματος σε οποιοδήποτε τομέα της ζωής μας. Και μάλιστα ιδιαίτατα στον τομέα της σωτηρίας μας.

    Αλλά με δύο λόγια ας δούμε την ευαγγελική περικοπή για να έχουμε μία εικόνα. Ένα πρωινό, στην αμμουδιά της λίμνης Γενησαρέτ, είδε ο Κύριος δύο αραγμένα καΐκια, που οι νοικοκυραίοι τους ήταν ο Πέτρος, με τον αδελφό του τον Ανδρέα στο ένα και ο Ιάκωβος και ο Ιωάννης ο αδελφός του στο άλλο. Ο Κύριος ζήτησε από τον Απόστολο Πέτρο για λίγο να του παραχωρήσει το καΐκι του, επειδή ήταν πολύ το πλήθος που ήλθε να ακούσει τον λόγο Του και δεν ήταν δυνατό να μπορέσει να μιλήσει, να οράται και να ακούεται, και ζήτησε από το καΐκι να μπορέσει να μιλήσει στα πλήθη.

    Μετά από την ομιλία, προέτρεψε ο Κύριος τον Πέτρο να ανοιχτεί στη θάλασσα το καΐκι για ψάρεμα. Ήταν μεσημέρι. Παρά την ακαταλληλότητα του χρόνου, ο Πέτρος υπακούει. Και σε λίγο το δίχτυ σχιζόταν από το πλήθος των ψαριών τόσο, ώστε να φωνάξουν αι τους μετόχους αυτών, το άλλο καΐκι, του Ιακώβου και του Ιωάννου για να βοηθήσουν. Και τα πλοία και τα δύο κινδύνευαν να βυθιστούν από το πλήθος, το βάρος των ψαριών. Ο απόστολος Πέτρος, όπως και οι άλλοι συγκλονίστηκαν. «Θάμβος γὰρ»,λέει ο ευαγγελιστής Λουκάς,-θάμπωμα, έκπληξις- «περιέσχεν αὐτὸν καὶ πάντας τοὺς σὺν αὐτῷ».

    Και ο Κύριος λέγει στον Πέτρο, στον Σίμωνα: «Μὴ φοβοῦ· ἀπὸ τοῦ νῦν (:Από τώρα και εμπρός) ἀνθρώπους ἔσῃ ζωγρῶν(:ανθρώπους θα ψαρεύεις).Καὶ καταγαγόντες τὰ πλοῖα ἐπὶ τὴν γῆν ἀφέντες ἅπαντα ἠκολούθησαν αὐτῷ».

     Βλέπουμε λοιπόν, αγαπητοί, να ξεκινά ο Κύριος το κήρυγμα του Ευαγγελίου. Είναι η αρχή του Ευαγγελίου. Όχι εκείνη η ημέρα. Εκείνες τις ημέρες. Αλλά και οι πρώτοι Του μαθητές. Αυτούς που κάλεσε. Τους τέσσερις πρώτους. Αφού και εκείνοι όλα τα άφησαν, αρχίζουν και εκείνοι το ιεραποστολικό τους έργο.

    Έτσι αισθανόμαστε μία πνοή αρχής, μία πνοή ξεκινήματος, καθώς ακούμε τη σημερινή ευαγγελική περικοπή. Αλλά και ο Σεπτέμβριος είναι ο πρώτος μήνας του έτους. Ναι. Πρωτοχρονιά έχουμε την 1^η Σεπτεμβρίου. Και ο πρώτος μήνας προετοιμασίας της γης για τη χειμερινή της καλλιέργεια.

    Όταν στέγνωσαν τα νερά του Κατακλυσμού και κατακάθισε η Κιβωτός του Νώε, ήταν Σεπτέμβριος! Μας το λέει σαφώς η Αγία Γραφή. Και με τη διάσωση του ανθρωπίνου γένους με την Κιβωτό, οκτώ ψυχές ήσαν, ξεκίνησε πάλι την ιστορική της πορεία η ανθρωπότητα. Πότε; Τον μήνα Σεπτέμβριο. Αλλά και ο κόσμος στη δημιουργία του είχε αρχή. Γράφει ο θεόπνευστος Μωυσής: « Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν». Και βέβαια αυτό το «ἐν ἀρχῇ» δεν σημαίνει παρά χρόνο και συνεπώς ξεκίνημα.  Αλλά ο χρόνος, αν το θέλετε να σας πω κάτι πιο πολύ, δεν προϋπήρχε. Αλλά εκείνη τη στιγμή που ο Θεός δημιουργεί τον χώρο, την ύλη, δημιουργείται και ο χρόνος. Ταυτόχρονα. Ταυτόχρονα. Και όπως λέγει ο Ωριγένης: «Δύναται τό τῆς ἀρχῆς ὃνομα λαμβάνεσθαι καί ἐπί τῆς τοῦ κόσμου ἀρχῆς». «Μπορεί να δοθεί», λέει, «το όνομα της αρχής, ακόμα και στη δημιουργία του κόσμου». Και θα έλεγα, προπαντός στη δημιουργία του κόσμου.

    Και, όπως λέγει ο άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων, λίγο ξεφεύγω από το κύριό μου θέμα, δεν πειράζει, είναι μία όμορφη θέση του αγίου Κυρίλλου που λέγει: «Ἀρχή τοῦ κόσμου τό ὓδωρ καί ἀρχή τῶν Εὐαγγελίων ὁ Ἰορδάνης». Βλέπετε λοιπόν; Η αρχή του κόσμου είναι το νερό. Η αρχή των Ευαγγελίων, δηλαδή του κηρύγματος, είναι ο Ιορδάνης. Διότι μετά το βάπτισμά Του ο Κύριος, άρχισε να κηρύττει. Αυτό που λέγει «ἀρχή τοῦ κόσμου» ότι είναι το «ὓδωρ», πάλι επιτρέψατέ μου μία μικρή παρέκβαση από το κύριό μου θέμα, γιατί είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον σημείο.

     Αν διαβάσουμε τους προσωκρατικούς φιλοσόφους, θα δούμε ότι ο καθένας που αυτοί βέβαια φιλοσόφησαν με αντικείμενό τους την κοσμολογία και τη θεολογία, δηλαδή περί Θεού και περί κόσμου. Ο Σωκράτης ξεκινάει περί ανθρώπου. Ανθρωπολογία. Αν λοιπόν δούμε τους φιλοσόφους τους προσωκρατικούς, θα δούμε ότι ο καθένας αποδίδει κάποιο ή κάποια στοιχεία ξεκινήματος της δημιουργίας. Άλλος λέει το πυρ, άλλος λέγει τούτο, άλλος λέγει εκείνο. Κάποιος λέγει και το νερό, εκ των φιλοσόφων. Η Αγία Γραφή μας λέγει ότι η αρχή της Δημιουργίας είναι το νερό. Κάνει εντύπωση, γιατί μοιάζει ότι είναι χοντροκομμένο το πράγμα. Επιτρέψατέ μου να σας το δείξω αυτό, πώς το λέγει ο Απόστολος Πέτρος. Σας είπα, παρέκβαση κάνω. Να έχετε μία γνώση. Λέγει ο απόστολος Πέτρος στην 2^α του επιστολή, στο 3^ο κεφάλαιο, στον 5^ο στίχο: «Οὐρανοὶ ἦσαν ἔκπαλαι καὶ γῆ(:Από παλιά και οι ουρανοί και η γη) ἐξ ὕδατος καὶ δι᾿ ὕδατος συνεστῶσα τῷ τοῦ Θεοῦ λόγῳ(:έγιναν με τον λόγο του Θεού εξ ύδατος και δι’ ύδατος. Από το νερό και με το νερό)». Είναι εκπληκτικό! Προσέξτε να δείτε. Ο αρχαίος κόσμος χρησιμοποιεί την Αγία Γραφή με τα δεδομένα τα γνωσιολογικά της κάθε εποχής. Δεν μπορούσε , για παράδειγμα, να ομιλεί περί οξυγόνου και υδρογόνου. Είναι πάρα πολύ φυσικό. Όταν όμως λέγει ότι «από το νερό έγινε η δημιουργία και με το νερό », λέει σαφώς ο Απόστολος Πέτρος, εννοούμε τούτο: Τι περιέχει το νερό; Υδρογόνο και οξυγόνο. Ξέρουμε πολύ καλά ότι το υδρογόνο είναι εκείνο που επαναλαμβανόμενο στον πυρήνα του, τα πρωτόνια, φτιάχνει τα στοιχεία του κόσμου. Να λοιπόν που το πρώτο στοιχείο, όντως το πρώτο στοιχείο είναι το υδρογόνο· που περιέχεται μέσα στο νερό και μάλιστα περισσότερο από το οξυγόνο. Λέμε: «Υδρογόνο δύο, οξυγόνο», λέμε ότι είναι το νερό. Εκπληκτικό! Και κατοπινά, τι διαμορφώνει την επιφάνεια της γης; Πάλι το νερό. Τα νέφη, τα νερά, οι ωκεανοί: «Ἐξ ὕδατος καὶ δι᾿ ὕδατος». Είδατε ακρίβεια της Γραφής; Από το νερό και με το νερό. Είναι εκπληκτικό. Αλλά δεν θα μείνω πιο πολύ, παρά το ενδιαφέρον του χωρίου, γιατί θα φύγει ο χρόνος μου, θα φύγει το θέμα μου.

     Όλα τα κτιστά έχουν αρχή. Όλα τα κτιστά πράγματα. Και η ζωή είχε και έχει αρχή. Βεβαίως η ζωή ως φαινόμενο, είχε αρχή. Με τον Λόγο του Θεού έγιναν και το φυτικό και το ζωικό βασίλειο και ο άνθρωπος. Αλλά και κάθε φορά ο καθένας που πρέπει να έρθει στον κόσμο, να πάρω μόνο τους εαυτούς μας, έχουμε αρχή. Ο καθένας έχει αρχή της προσωπικής του υπάρξεως. Και η αρχή πάντοτε έχει μια γοητεία, μια ομορφιά. Γιατί; Γιατί μέσα της κλείνεται η ελπίδα της δημιουργίας και η επιτυχία.  Γι' αυτό γοητεύει πάντα άνθρωπο που κάνει μία αρχή στα έργα του.

     Και ο Θεός, ας μου επιτραπεί να μιλήσω με μία ανθρώπινη γλώσσα, δηλαδή ανθρωπομορφικά, όπως λέγει η Σοφία του Θεού ευφραινόταν, ευφραινόταν όταν δημιουργούσε. Γιατί; Είναι η αρχή και υπάρχει αυτή η χαρά της Δημιουργίας. Και η ελπίδα το τι θα σταθεί και θα γίνει η Δημιουργία.

      Η αρχή του ανθρώπου είναι ο Χριστός. «Διότι την αρχή του την έχει», όπως λέγει ο άγιος Ιουστίνος, «στην Εκείνου θέληση». Ήθελε και μας έκανε. Αλλά και την αρχή του ανθρώπινου σχήματός του ο άνθρωπος την ανάγει και αυτήν στον Χριστό. Λέγει ο Ωριγένης: «Χριστός ἀρχή τῶν κατ’ εἰκόνα γενομένων Θεοῦ». Ό,τι έγινε, απ’ ό,τι έγινε από τους ανθρώπους που αποτελούν την εικόνα του Θεού, η αρχή είναι ο Χριστός. Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει ότι το πρότυπο ή το αρχέτυπο ήταν ο μέλλων να ενανθρωπήσει Λόγος του Θεού, βάσει του οποίου έγινε ο άνθρωπος. Δεν έγινε δηλαδή ο Ιησούς Χριστός βάσει του Αδάμ. Ο Αδάμ έγινε βάσει του Ιησού Χριστού.  Γι' αυτό λοιπόν όντως αρχή του ανθρώπου, της υπάρξεως, του σχήματος, αυτό που λέμε «άνθρωπος», αυτό που είμαι, αυτό που με βλέπετε, αυτό που σας βλέπω, αρχή έχει όχι τον Θεό Λόγο, αρχή έχει τον Ιησού Χριστό. Γιατί άμα λέμε Ιησούς Χριστός, εννοούμε την Ενανθρώπηση του Θεού Λόγου.

   Και ο Θεός θέλει αυτή η αρχή, η κάθε αρχή να είναι αγαθή. Όπως και Εκείνος είναι Αγαθός, και ό,τι δημιουργεί είναι αγαθό. Όμως όταν έκανε αρχή ο Θεός στη δημιουργία του ανθρώπου, έκανε αρχή της ελευθερίας του ανθρώπου. Εδώ προσέξτε, γιατί εδώ μπαίνουμε σε μία περιπέτεια. Δηλαδή άφησε το ξετύλιγμα της ζωής του στην προαίρεσή του. «Πώς θέλεις εσύ να ξετυλίξεις τη ζωή σου; Να την εκτυλίσσεις; Πώς θέλεις; Αφήνω το πώς θέλεις στα χέρια τα δικά σου, ω άνθρωπε». Αυτό είναι το μυστήριο της ελευθερίας, που είναι εκπληκτικό. Εσείς συλλάβατε τι θα πει ελευθερία; Όλα μου τα χρόνια μελετώ το θέμα, από έφηβος, αγαπητοί μου, από έφηβος μελετώ το θέμα της ελευθερίας. Δεν το έχω πιάσει ακόμα. Δεν το έχω πιάσει ακόμα. Έτσι ο Θεός έβαλε στα χέρια του ανθρώπου, τι; Του έβαλε τη δυνατότητα να θέτει αρχή, στα χέρια του, να θέτει αρχή στα έργα τα δικά του. Λέμε: «Θα κτίσουμε ένα σπίτι». Λέμε: «Θα κάνουμε παιδιά». Λέμε: «Θα φυτέψουμε έναν κήπο». Και ο άνθρωπος τώρα έχει τη δικαιοδοσία, αλλά και την υποχρέωση να κάνει αρχή στη ζωή του σε όλα τα πράγματα.

    Στον «Εκκλησιαστή» αναφέρεται κατά πλησμονήν: «Καιρός παντί πράγματι». Καιρός για κάθε πράγμα. Καιρός, λέει, να φυτέψεις, καιρός να ξεριζώσεις, καιρός να γκρεμίσεις, καιρός να κτίσεις κ. ο. κ. Αυτό το «καιρός παντί πράγματι» αφήνει να εννοηθεί ότι εκεί υπάρχει η αρχή του κάθε πράγματος· διότι αν λέγει περί καιρού, ομιλεί περί χρόνου. Και συνεπώς είναι η ώρα αυτό να κάνεις, είναι η ώρα εκείνο να κάνεις, είναι η ώρα εκείνο να κάνεις, αυτό να αρχίσεις, εκείνο να αρχίσεις. Και σημαίνει ότι πράγματι η αρχή ανήκει στα χέρια του ανθρώπου. Αρκεί ο άνθρωπος ό,τι κάνει, επειδή είναι δευτερογενής ύπαρξη, δεν είναι αυτογενής, ο Θεός είναι αυτογενής, ο  Θεός είναι αυτοΰπαρξη, πρέπει να παίρνει την ευλογία του Θεού. Θα το πω άλλη μία φορά. Πρέπει να παίρνει την ευλογία του Θεού.

     Το πρώτο, όμως, ξεκίνημα του ανθρώπου που έχει να κάνει είναι η σωτηρία του. Αυτό έθεσε και ο Θεός στον Αδάμ. Όταν του είπε να εργάζεται, ποιον του είπε να εργάζεται; Τον παράδεισο που απολάμβανε έτοιμο εκεί; Εννοούσε τον παράδεισο της ψυχής του. Και ποιους καρπούς έπρεπε να αποφέρει; Αφού μόνη της η γη ποτιζόταν, μας λέγει ο θεόπνευστος Μωυσής. Ποιους καρπούς έπρεπε να αποφέρει; Τους καρπούς των αρετών. Συνεπώς, επειδή δεν πρόσεξε και έχασε τον Παράδεισο, τώρα πρέπει να βάλει αρχή της επιστροφής του στον Παράδεισο. Πρέπει να γυρίσει πίσω.

     Το κατά Μάρκον Ευαγγέλιο αρχίζει έτσι: «Ἀρχὴ τοῦ εὐαγγελίου Ἰησοῦ Χριστοῦ, υἱοῦ τοῦ Θεοῦ». Αρχή του Ευαγγελίου. Τι θα πει αυτό; Ότι η αρχή αυτή ετέθη εκ μέρους του Θεού. Δηλαδή να σε βοηθήσει να μετανοήσεις. Δηλαδή σου δίνει τη δυνατότητα, σε ωθεί, σε σπρώχνει σε μια άλλη αρχή, την αρχή της μετανοίας. Βάζει ο Θεός αρχή να σώσει και εσύ πρέπει να βάλεις αρχή να μετανοήσεις. Λέει ο απόστολος Παύλος στους Αθηναίους: «Τοὺς μὲν οὖν χρόνους τῆς ἀγνοίας ὑπεριδὼν ὁ Θεὸς(: Παρέβλεψε, ξεπέρασε ο Θεός τους χρόνους της αγνοίας, της ειδωλολατρίας κ.τ.λ.) τανῦν(: και τώρα) παραγγέλλει τοῖς ἀνθρώποις πᾶσι πανταχοῦ μετανοεῖν(: και τώρα παραγγέλλει σε όλους τους ανθρώπους να μετανοούν, να γυρίσουν πίσω)».

     Κάποτε λοιπόν πρέπει να βάλουμε και εμείς αρχή μετανοίας. Θα το έλεγε καλύτερα, πρέπει να βάζουμε αρχή πάντοτε μετανοίας. Οι ασκητές έλεγαν: «Ἀρχήν βάλλω(:οριστική, α΄πρόσωπο, Ενεστώτας)».  Λέγεται για τον άγιο Σισώη ότι όταν πέθαινε, μαζεύτηκαν όλοι οι μαθητές του κ.λπ. στο κρεβάτι το επιθανάτιο. Τους παρεκάλεσε να τον αφήσουν λίγο μόνο του για να βάλει αρχή μετανοίας! Και μόλις λίγο απεμακρύνθησαν, απέθανε, ξεψύχησε. Και έλαμψε ολόκληρος με το άκτιστο φως και γέμισε ο χώρος από ευωδία. Ήταν αγιασμένος. Και όμως έλεγε: «Αφήσατέ με λίγο, να βάλω αρχή μετανοίας». Αυτό πρέπει να λέμε. Ποτέ μη λέμε: «είμαι φτασμένος». Όχι. Αρχή μετανοίας, αγαπητοί μου. 

    Κάποτε κάναμε αρχή της πνευματικής ζωής μας με το Βάπτισμα. Όμως τον χιτώνα του Βαπτίσματος τον ρυπώσαμε, τον λερώσαμε, τον βρωμίσαμε. Πρέπει να βάλουμε αρχή καθαρμού του χιτώνος του βαπτίσματος, που είναι η μετάνοια και η εξομολόγηση. Πέσαμε; Αρχή ανορθώσεως. Ξαναπέσαμε; Αρχή επανορθώσεως. Ξαναπέσαμε; Όποτε πέφτουμε, θα σηκωνόμαστε. Κάθε στιγμή. Μόνο που δεν μας συμφέρει να πέφτουμε κάθε στιγμή από αμέλειά μας. Δεν μας συμφέρει. Δεν μας συμφέρει. Πολλή προσοχή στο σημείο αυτό. Μην κανείς πονηρά και ανόητα το εκμεταλλευτεί. Και πει: «Ε, δεν πειράζει, θα ξαναπέσω, αφήνω τον εαυτό μου, δεν προσέχω». Κάποτε πάει η στάμνα στο πηγάδι και δε γυρίζει πίσω. Σπάζει. Αν σε βρει ο θάνατος; Πού ξέρεις; Ύστερα, πότε θα αποφέρεις, αδερφέ μου, καρπό; Πότε; Διότι δεν είναι η μετάνοια μόνο μία λέξις. Είναι η μετάνοια μία πράξις. Και η πράξις είναι όπως λέγει ο άγιος Ιωάννης ο Βαπτιστής, που σήμερα γιορτάζουμε τη θεία του σύλληψη, είναι καρπός. «Ποιήσατε οὖν καρπούς ἀξίους της μετανοίας». Βλέπετε λοιπόν ότι δεν μας συμφέρει να πέφτουμε. Αλλά όταν πέσουμε μπορούμε να σηκωθούμε. Να λυπηθούμε, να σηκωθούμε, να κάνουμε  πάλι αρχή. Ύστερα είναι ο εσωτερικός μας κόσμος, οι λογισμοί μας, τα αισθήματά μας. Να λέμε «τα αφήνω αυτά. Άστα. Μη με απασχολούν. Κάνω αρχή μετανοίας».

    Όταν ο άνθρωπος ξεκινά τη ζωή του, του προβάλλεται η απόκτηση των ευαγγελικών αρετών. Μεγαλώνουμε το παιδί μας, του λέμε ότι πρέπει να ζήσει ευαγγελικά. Φαίνονται όμως πολλές οι αρετές και δύσκολες. Τι θα γίνει; Θα κάνει αρχή. Απλούστατα. Και η αρχή, είναι πασίγνωστο, είναι το ήμισυ του παντός. Έκανες αρχή; Είναι σαν να έκανες το μισό σου έργο. Αλλά ο διάβολος γνωρίζει πάρα πολύ καλά την αξία της αρχής ενός έργου. Γι’ αυτό , το παν μηχανεύεται και το παν κάνει, για να ματαιώνει αυτήν την αρχή. Ότι να, τώρα, ξέρω ΄γω, τούτο ή εκείνο. Πάντα δημιουργεί ένα πρόσχημα, ένα πρόσκομμα. Προβάλλει μπροστά στην ανθρώπινη αρχή, την ακηδία. Αυτή την πνευματική τεμπελιά. Και η ακηδία, αγαπητοί μου, πρέπει να σας το πω, πολεμάται με τη βία. Η ακηδία είναι ό,τι η αδράνεια στα σώματα, όπως μας λέγει η Φυσική, που πρέπει να καταβληθεί περισσότερη ενέργεια για την κίνησή τους. Αυτό είναι στην πνευματική μας ζωή η ακηδία. Θα πω μία μεγάλη κουβέντα. Ακούσατέ την. Έτσι, η αρχή της αρχής είναι η βία! Θα βάλουμε βία στην αρχή του κάθε μας έργου. Και αυτή η βία είναι αγαθή και αναγκαία.  Γι' αυτό λέγει ο Κύριος ότι «Ἡ βασιλεία τοῦ Θεοῦ βιάζεται», υπόκειται σε βιασμό, «καί βιασταί ἁρπάζουσιν αὐτήν».

     Ακόμη ο διάβολος μετέρχεται και ένα ακόμη τέχνασμα. Έρχεται να παρουσιάσει στην αρχή του κάθε έργου, ότι αυτό είναι πελώριο και αδύνατο. Τόσο μεγάλο. «Θα εφαρμόσω εγώ τις εντολές του Ευαγγελίου;». Κάποτε ένας πατέρας έστειλε το παιδί του στο χωράφι να το σκάψει. Πήγε αυτό, είδε τη μεγάλη έκταση του χωραφιού, απογοητεύτηκε και γύρισε πίσω. «Καλά», του λέει ο πατέρας του. Την άλλη μέρα το πρωί πήγανε μαζί. Και του λέει: «Θέλω να μου σκάψεις, να, τόσο τετραγωνικά. Δεν θέλω άλλο. Και το βράδυ να έρθεις στο σπίτι». Με τον τρόπο αυτόν, με τη μέθοδο αυτή, σκάφτηκε ολόκληρο το χωράφι.

     Είναι ακόμη και η αρχή της εξασκήσεως ενός ταλάντου. Το τάλαντο είναι χρυσάφι. Δεν αναλύω πιο πολύ, το ξέρετε. Νόμισμα της αρχαιότητας. Αλλά ακατέργαστο χρυσάφι. Πρέπει λοιπόν να γίνει η αρχή της κατεργασίας του. Κάνει εντύπωση αυτό που λέγει ο Θεός. «Πλάτυνον τό στόμα σου -λέγει στον 80όν Ψαλμό- καί πληρώσω αὐτό». «Άνοιξε το στόμα σου κι εγώ θα το γεμίσω». Προσέξτε, ο Θεός θα βάλει το περιεχόμενο του λόγου Του, αλλά αφού όμως εγώ θα έχω ανοίξει το στόμα μου. Και μάλιστα, χαρακτηριστικά, δεν λέγει «ἂνοιξον» αλλά λέγει «πλάτυνον»· που σημαίνει ότι θα εργαστείς οριακά. Έρχεστε να κοινωνήσετε, ανοίγετε το στόμα και σας λέμε: «Πιο πολύ το στόμα». Οριακά, όσο παίρνει. Στα όριά του θα ανοίξεις το στόμα σου. Δηλαδή οριακά θα εργαστείς το τάλαντό σου. Και τότε ο Θεός θα στο αξιοποιήσει. Το ίδιο ισχύει και για το μολύβι. Λες: «Τι να γράψω;». Πάρε χαρτί και μολύβι, ξεκίνα και θα γράψεις. Βλέπετε ότι η αξία της αρχής είναι σπουδαιότατη για όλους. Είναι για τον μαθητή, είναι για τον επιστήμονα, είναι για εκείνον ο οποίος ξεκινάει την οικογένειά του. Είναι για εκείνον που ξεκινάει ένα επάγγελμα. Είναι σπουδαιότατη η αρχή.

     Πολλές αρχές βέβαια μπορεί να βάλει ο άνθρωπος και να θεμελιώσει τη ζωή του, αλλά η σημαντικότατη είναι η αρχή της αγιότητος. Ο Θεός εντέλλεται: «Ἅγιοι γίνεσθε ὃτι Ἐγώ ἃγιος εἰμί». Αλλά η αγιότητα δεν σταματά στην επιθυμία, αλλά αρχίζει με τα μικροπράγματα. Αρχή σταματήματος μικρών κακών συνηθειών. Αρχή ξεκινήματος μικρών καλών συνηθειών. Να βάλουμε αρχή και στη θέληση. Ο Απόστολος Παύλος έλεγε: «Χωρίς ἀγιασμοῦ, οὐδείς ὃψεται τόν Κύριον». «Χωρίς τον αγιασμό, κανείς δεν θα δει τον Κύριο». Πρέπει λοιπόν να βάλουμε αρχή.

    Αγαπητοί, ένα πρωινό στη λίμνη Γενησαρέτ ετέθησαν κάποιες χρονικές στιγμές. Ξεκίνησε το κήρυγμα ο Κύριος. Διάλεξε τους πρώτους μαθητές Του. Κήρυξε τη μετάνοια σαν την αρχή της επιστροφής μας στον Θεό. Κήρυξε την αρχή της καινούριας μας ζωής. Κήρυξε και ήθελε με τούτο να μας υπενθυμίσει ότι και εμείς πρέπει να βάλουμε αρχή. Αρχή σε όλα. Προπαντός στην αγιότητα. Ο Κύριος χώρισε για χάρη μας τον χρόνο σε μικρά κομματάκια, για να μας βοηθήσει. Όπως έκανε ο πατέρας στο παιδί του, που χώρισε μικρά κομματάκια το χωράφι, για να το καλλιεργήσει και να μη βλέπει τον όγκο της εργασίας. Τον χώρισε σε ημερονύκτιο, με μία δύση και με μία ανατολή. Βάζω πρώτα τη δύση και μετά την ανατολή, για να δείξω το ξεκίνημα. Χώρισε τον χρόνο σε έτη, για μετράμε το μήκος της ζωής μας. Τι  έκανα πέρυσι, τι κάνω φέτος, τι μπορώ να κάνω φέτος. Τον χώρισε ακόμη και σε στιγμές. Για να Τον θυμόμαστε τον Κύριο, για να επιστρέφουμε σε Αυτόν και να μετανοούμε διαρκώς. Αδελφοί μου, ας κάνουμε αρχή σε όλα. Προπαντός όμως αρχή στη μετάνοια και στην αγιότητα. Και η αρχή θα μας χαρίσει το ήμισυ του παντός, το ήμισυ του έργου. Αλλά θα μας χαρίσει όμως ολόκληρη τη χαρά.

    Ας κάνουμε λοιπόν αρχή και ο Κύριος Ιησούς, που για χάρη μας έγινε αρχή και χρόνος με την Ενανθρώπησή Του, σίγουρα θα μας βοηθήσει.

           ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ

   και με απροσμέτρητη ευγνωμοσύνη στον πνευματικό μας καθοδηγητή

            μακαριστό γέροντα Αθανάσιο Μυτιληναίο,

            ψηφιοποίηση και επιμέλεια της απομαγνητοφωνημένης ομιλίας:

                                   Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος

ΠΗΓΕΣ:

·        Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

·        http://www.arnion.gr/mp3/omilies/p_athanasios/omiliai_kyriakvn/omiliai_kyriakvn_483.mp3