Το Καθημερινό του πρόγραμμα. ΠΑΤΗΡ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΟΥΜΕΝΤΑΚΗΣ.

.

Το Καθημερινό του πρόγραμμα (ὅπως τὸ ἔζησα τὴν τελευταία του δεκαετία)

H ζωὴ ὅλη τοῦ Γέροντα ἦταν ἕνα πρόγραμμα, ἀκόμη καὶ στὰ βαθιά του γεράματα, ὁπότε δὲν λειτουργοῦσε στὸν Ναό, ἀλλὰ στὸν ἔμψυχο ναὸ τῆς ψυχῆς του, καὶ αὐτὸ περνοῦσε καὶ σὲ ἐμᾶς. 

Ξυπνούσαμε συνήθως ἡ ὥρα ἕξη. Στὶς ἐπτὰ κάναμε τὴν προσευχή μας. Κάναμε τὸν ὄρθρο. Ἔπειτα ἀπ' τὸν ὄρθρο κατ' εὐθεῖαν παράκληση. Εναλλάξ την μεγάλη καὶ τὴν μικρή παράκληση. Καὶ μετὰ διαβάζαμε τὸ Εὐαγγελικὸ Ἀνάγνωσμα, παίρναμε ἁγιασμὸ μὲ ἀντίδωρο. Καὶ ἔπειτα πρωϊνό· ἅμα ἦταν οἱ ἡμέρες ἀρτύσιμες, γάλα κατσικίσιο, ὡς πιὸ εὔπεπτο, με παξιμαδάκι. Τὶς ἄλλες μέρες κάποιο αφέψημα, τσάϊ, φασκόμηλο, ὅ,τι εἴχαμε.

Μετὰ ἀπὸ αὐτὰ ὁ Γέροντας καθόταν και διάβαζε περιοδικά, στὰ ὁποία ἦταν συνδρομητής. Θυμᾶμαι ὅτι ἦταν συνδρομητής σε 30 περιοδικὰ καὶ ἐφημερίδες ἐκκλησιαστικές. Κάθε χρόνο ἔδινε γι' αὐτὰ πολλὰ χρήματα. Τότε πήγαινα ἐγὼ στὸ ταχυδρομεῖο καὶ πληρώναμε τὶς συνδρομές. Πολλὰ ἀπὸ αὐτὰ δὲν τὰ διάβαζε, ἀλλὰ τὸ ἔκανε γιὰ νὰ συντηροῦνται αὐτοὶ οἱ ὀργανισμοί καὶ αὐτοὶ οἱ σύλλογοι ποὺ διέδιδαν τὸν Λόγο τοῦ Θεοῦ.

Καὶ μετὰ μοῦ φώναζε καὶ μοῦ ἔλεγε:

Γιά, παιδί μου, διάβασε αὐτό, γιὰ δές το, πῶς

τὸ καταλαβαίνεις;

Τότε ἀρχίζαμε μιὰ ὡραία πνευματικὴ κουβέντα.

Ἔπειτα μαγειρεύαμε. Πάντα τὰ φαγητά του ἦταν λιτά,σὲ κατσαρόλα ὅλα. Ποτέ στο τηγάνι, ποτὲ στὸν φοῦρνο.

Ὅλα τὰ φαγητὰ ἦταν σὲ κατσαρόλα. Ἦταν ἄριστος μάγειρας. Τὰ φαγητά που μαγείρευε ὁ γέροντας ἦταν μὲν νερόβραστα, ἀλλὰ ἦταν τόσο νόστιμα, ὅλα μετριασμένα στο νερό τους, στὸ λάδι τους, στὸ ἐλάχιστο ἁλάτι, στὸ ἐλάχιστο καρύκευμα. Τὸ λάδι πάντα τὸ ἔβαζε στὸ τέλος, δηλαδὴ στὸ πιάτο του, μετρημένο, δυὸ κουταλιὲς τῆς σούπας, καὶ πάντα συνόδευε κάθε γεῦμα μὲ σαλάτα ἢ χόρτα βραστὰ καὶ στὶς ἀρτύσιμες ἡμέρες μὲ τυρί, γραβιέρα Κρήτης, ποὺ τοῦ ἔστελναν, ἢ τὰ παίρναμε ἀπὸ κάποια εἰδικὰ συγκεκριμένα καταστήματα. Ἔτρωγε ἐπίσης γιαούρτι, πάντα πρόβειο, μὲ μέλι, ξηροὺς καρπούς, ἀλεσμένους, φροῦτα πάντα τῆς ἐποχῆς, ὡριμα, ὄχι ἄγουρα.

 Δὲν ἔτρωγε ποτέ γλυκά. Ήταν πολὺ λιτοδίαιτος. Ἔτρωγε, ἂς ποῦμε, τὰ όσπρια, μέχρι 10 κουταλιὲς ποὺ τὶς μέτραγε. Τὸ κρέας ποὺ ἔτρωγε ἦταν ἐλάχιστο. Ψάρι τρώγαμε κάθε Κυριακή. Συκώτι ἔτρωγε, γιατί εἶχε ἀνάγκη, ἀφοῦ εἶχε χαμηλό αἱματοκρίτη. Ὅλα αὐτὰ τὰ ἔτρωγε σὲ πολὺ μικρὲς ποσότητες. Πάντοτε κάναμε τὴν προσευχή μας πρὶν καὶ μετὰ τὸ φαγητό. 

Ὅταν χτυποῦσε τὸ τηλέφωνο κατὰ τὴν διάρκεια τοῦ φαγητοῦ ἦταν πολὺ σύντομος. Ἡ ὥρα τοῦ φαγητοῦ, ἔλεγε, εἶναι ἱερή, ἀλλά, καὶ ἂν κάποιος ἄνθρωπος ἔχει ἀνάγκη, θὰ ἀπαντήσουμε. Ἂν δὲν ὑπῆρχε ἀνάγκη ἔλεγε: «Πάρτε αργότερα». Κάτι ἄλλο, ποὺ ἔχει σχέση μὲ τὴν ἐγκράτεια.

Ὁ Γέροντας πολλὲς φορὲς δὲν μποροῦσε νὰ νηστεύσει, ἀφοῦ ἦταν ὑπερήλικας. Καὶ ὅταν ἐμεῖς νηστεύαμε ἄλαδο, ἔλεγε:

– Παιδί μου, σὲ ζηλεύω, ποὺ νηστεύεις.

Ὁ Γέροντας ἦταν ἐγκρατής, ἀλλὰ λόγῳ τῆς ἡλικίας δὲν μποροῦσε νὰ κάνει αὐτὰ ποὺ ἤθελε. Γιὰ αὐτὸ μᾶς ἔλεγε:

Τώρα ποὺ εἶστε νέοι, νὰ κάνετε νηστείες, ἀλλὰ

καὶ αὐτὲς μὲ μέτρο πολλές φορές.

Στὸ φαγητό μᾶς ἔλεγε διάφορα νέα, διάφορα γεγονότα. Μετὰ τὸ φαγητὸ καὶ λόγῳ τῆς ἡλικίας του ἤθελε νὰ κοιμηθεῖ μὲ μέτρο. Εἶχε επιβάλει στὸν ἑαυτό του πρόγραμμα, γιὰ νὰ ὑποτάσσεται ή σάρκα στην ψυχή, δηλαδή, στὸ πνεῦμα. Ἤθελε πάντα να νικάει τὸ πνεῦμα, νὰ νικάει τὸ θέλω τῆς ψυχῆς, τὸ θέλω τῆς σαρκός.

Γύρω στις πέντε ἡ ὥρα τὸ ἀπόγευμα σηκωνόταν, ἔπαιρνε ἕνα τσάϊ, φασκόμηλο συνήθως ἢ δυόσμο ή βασιλικό, ὅ,τι ὑπῆρχε. Καὶ μετὰ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα τίποτα ἄλλο μέχρι τὶς ὀκτὼ ἡ ὥρα πάλι, ποὺ τὸ βραδινό του ἦταν ἕνα αὐγὸ μὲ λίγο τυρὶ καὶ λίγα χόρτα καὶ ἕνα παξιμάδι. Καὶ ὅλα αὐτὰ πολὺ λιτὰ καὶ πολὺ ἁπλά. Κάθε μέρα κάναμε ἑσπερινό. Καὶ τὸ βράδυ τὸ ἀπόδειπνο καὶ τοὺς χαιρετισμούς. Εἰδικὰ ἡ ὥρα τοῦ ἀποδείπνου καὶ τῶν χαιρετισμῶν ἦταν κάτι ἄλλο. Ἦταν θαυμάσια αὐτὴ ἡ στιγμή. Αξέχαστες στιγμές πνευματικῆς ἐμπει ρίας. 

Καὶ εἰδικὰ ὅταν ὁ Γέροντας ἔκανε τὴν μονολόγιστη, τὴν δική του προσωπικὴ προσευχὴ στὸ τέλος, κατέβαζε τὸν οὐρανὸ στὴν γῆ. Ὅσο ὁ γέροντας ἦταν ἀμίλητος, τόσο μίλαγε στὸν Θεὸ καὶ τοῦ μίλαγε καὶ στὸν πληθυντικό.

Γέροντα, τοῦ λέγαμε, γιατί μιλάτε στὸν Θεό, στὸν πληθυντικό ;

-Ἀπὸ σεβασμό, παιδιά μου, μᾶς ἔλεγε.

Τόσο πολὺ σεβασμό εἶχε στὸν Ἅγιο Θεό.

Τοὺς καλοκαιρινοὺς μῆνες πάντα πηγαίναμε περίπατο τὰ ἀπογεύματα. Περιπατοῦσε μὲ τὴν μαγκουρίτσα του, διότι, ὅπως ξέρουμε, ἦταν καὶ ἀθλητής, πανκρήτιος πρωταθλητὴς στὴν ἐποχὴ τοῦ 1934-1938.

Τοῦ ἄρεσε τὸ περπάτημα.

Τὰ καλοκαίρια πηγαίναμε τὸ ἀπόγευμα μὲ τὴν δροσιὰ καὶ τὸν χειμώνα, ἂν εἶχε καλό καιρό, πηγαίναμε τὸ πρωΐ. Περπατούσαμε γύρω στα 45 λεπτά. Τὸ καλοκαίρι ἀγαποῦσε καὶ τὴν θάλασσα πάρα πολύ καὶ πηγαίναμε τὸ πρωΐ γιὰ μπάνιο, σὲ ἀπόμερα μέρη. Τὸ φοβερὸ εἶναι ὅτι, ὅταν βγαίναμε ἀπὸ τὴν θάλασσα, ὁ γέροντας πάντα κοίταζε πρὸς Ἀνατολάς, ἔλεγε τὸ «Βασιλεῦ Οὐράνιε» καὶ δοξολογοῦσε τὸν Θεὸ γιὰ τὸ δῶρο ποὺ λέγεται θάλασσα καὶ ὅλα τὰ ἀγαθὰ ποὺ δόθηκαν στὸν ἄνθρωπο. 

Πάντα δοξολογοῦσε τὸν Θεὸ γιὰ ὅλα ὅσα μᾶς ἔδινε ὁ καλὸς Θεὸς σὲ αὐτὴ τὴν γῆ.

Στο πρόγραμμα τῆς ἡμέρας μέχρι τὴν τελευταία του στιγμὴ δὲν σταμάτησε νὰ ἐξομολογεῖ, πρωΐ καὶ ἀπόγευμα. Ἦταν τὸ μόνιμο διακόνημά του, μὲ τὸ αἴσθημα τῆς πνευματικῆς πατρότητος, ποὺ τὸν συνόδευσε μέχρι τὸν τάφο.

Βιβλιογραφία. 

Ο πνευματικός της Ανατολικής Αττικής γέροντας Νικόλαος Κουμεντάκης πρότυπο απλότητας ιεροπρεπειας υπομονής αγκαλιας ανοιχτής. 

Δρ. Χαράλαμπος Μ.Μπούσιας. 

Έκδοση Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου και Αγίου Εφραίμ Όρος Αμώμων Αττικής.

Ὁ Ναὸς κτίσθηκε μὲ τὴν παρουσία τῆς Παναγίας μας. ΠΑΤΉΡ ΝΙΚΌΛΑΟΣ ΚΟΥΜΕΝΤΑΚΗΣ.

 Ὁ Ναὸς κτίσθηκε μὲ τὴν παρουσία τῆς Παναγίας μας.

Δύο φορές ξεκίνησε ὁ Γέροντας τὸ κτίσιμο τοῦ μεγάλου Ναοῦ τῆς Παναγίας μὲ τὰ παρεκκλήσια τῆς Ἁγίας Μαρίας, τῆς Αἰγυπτίας, τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων, τῆς Ἁγίας Τριάδος, τοῦ Ἁγίου Νεκταρίου, καὶ δύο φορὲς ἀναβλήθηκε ἀπὸ ἀντιδράσεις τοῦ κοσμου, ποὺ δὲν ἤθελαν νά γίνει ἡ Ἐκκλησία. 

Καὶ ἐκεῖνος παραδόθηκε στὴν ἀντίδρασή τους αποκαμωμένος. Τότε ἐμφανίσθηκε ἡ ἴδια ἡ Παναγία καὶ τὸν παρότρυνε να συνεχίσει τὸ θεάρεστο έργο του καὶ ἐκείνη θὰ τοῦ εἶναι ἀρωγός. 

Καὶ γιὰ τὰ ἄλλα παρεκκλήσια ἦταν ζωντανὲς οἱ ἐμφανίσεις τῶν Ἁγίων. Ἑπομένως, ὁ Γέροντας εἶχε ἀποκαλύψεις τῶν Ἁγίων, ἀλλὰ δὲν τὶς ὁμολογοῦσε.

Ήταν πολύ προσεκτικός φοβούμενος μήπως κάποια στιγμὴ τὸν πλανήσει ὁ διάβολος.

Ἡ ταπείνωσή του ἁμιλλᾶτο τὸν πόθο του γιὰ ἀφάνεια. Σπάνια μιλοῦσε γιὰ τὸν ἑαυτό του. Δὲν ἤθελε νὰ τοῦ λένε οὔτε μπράβο, οὔτε εὐχαριστῶ, οὔτε τίποτα.

Ἦταν ὁ ἄνθρωπος ποὺ ἤθελε νὰ ζήσει στο περιθώριο, γι' αὐτὸ ἔμεινε ἐκεῖ στὸ Μάτι, σὲ ἕνα σπιτάκι, ἔκανε τὶς ἀκολουθίες του, ἐξομολογοῦσε τοὺς ἀνθρώπους καὶ δροῦσε πολὺ πνευματικά.

Χαιρόταν πάρα πολύ, ὅταν ἔβλεπε πνευματικά του παιδιὰ νὰ γίνονται ἱερεῖς ἢ μοναχοί. Οταν μαζευόταν κόσμος στὸ κελλί του, μιλοῦσε γιὰ θέματα τῆς ζωῆς γενικότερα, γιὰ νὰ μὴν θεωρηθεῖ ὅτι κάνει κήρυμα, ὅτι εἶναι κάποιος σπουδαῖος. Μόνο ὅταν τοῦ δίναμε ἔναυσμα νὰ μιλήσει καὶ τὸν προκαλούσαμε, ἔλεγε δυὸ πράγματα καὶ αὐτὰ μέσα ἀπὸ τὴν πατρολογία, τὸ Γεροντικό καὶ τοὺς βίους τῶν Ἁγίων. 

Ποτὲ δὲν ἤθελε νὰ μιλήσει γιὰ τὸν ἑαυτό του ἢ νὰ πεῖ ὅτι γνωρίζει πολλά,

Στὴν ἐξομολόγηση δὲν ἦταν ἀποκαλυπτικὸς μὲ αὐτά ποὺ ἔλεγε, ἀλλὰ τὰ βλέπαμε νὰ ἔχουν ὑπόσταση στα επόμενα χρόνια.

Ὡς πνευματικὸς ἦταν χαρισματούχος. Οὐδέποτε ἐπεβαλε τὸ δικό του. Δὲν ἐπενέβαινε στὴν ἐλευθερία μας.

Ὅταν τοῦ εἶπα ὅτι πῆρα τὴν ἀπόφαση νὰ ἀφιερωθεί στὴν Ἐκκλησία καὶ νὰ ἱερωθῶ, ἔσκασε ἕνα πλατύ χαμόγελο καὶ μοῦ λέει:

Παιδί μου, ἐγὼ αὐτὸ ἤθελα νὰ σοῦ πῶ ἐδῶ καὶ πολύ καιρό, ἀλλὰ περίμενα πρῶτα νὰ μοῦ τὸ πεῖς ἐσύ.

Ἐκεῖ συγκινήθηκα πάρα πολύ, γιατί ἔβλεπα πόσο ὁ Γέροντας σεβόταν τὴν ἐλευθερία μας. Ἐνῶ ἤξερε τὸν πόθο μου, δὲν μὲ πίεζε, ἀλλὰ μὲ ἄφηνε μόνος μου νὰ ἀποφασίσω. Τέτοια ἀρετὴ σπάνια τὴν βρίσκεις σὲ πνευματικό.

Βιβλιογραφία. 

Ο πνευματικός της Ανατολικής Αττικής γέροντας Νικόλαος Κουμεντάκης πρότυπο απλότητας ιεροπρεπειας υπομονής αγκαλιας ανοιχτής. 

Δρ. Χαράλαμπος Μ.Μπούσιας. 

Έκδοση Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου και Αγίου Εφραίμ Όρος Αμώμων Αττικής.

Η ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗ ΠΕΡΙΚΟΠΗ ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ . Α΄προς Κορινθίους, κεφ. ΙΒ΄, εδάφια 27-31 και κεφ.ΙΓ΄, εδάφια 1-8.

 

  Η ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗ ΠΕΡΙΚΟΠΗ  ΕΙΣ  ΜΝΗΜΗΝ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ

     Α΄προς Κορινθίους, κεφ. ΙΒ΄, εδάφια 27-31 και κεφ.ΙΓ΄, εδάφια 1-8

   Κεφ.ΙΒ΄ ²⁷ ῾Υμεῖς δέ ἐστε σῶμα Χριστοῦ καὶ μέλη ἐκ μέρους. ²⁸ Καὶ οὓς μὲν ἔθετο ὁ Θεὸς ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ πρῶτον ἀποστόλους, δεύτερον προφήτας, τρίτον διδασκάλους, ἔπειτα δυνάμεις, εἶτα χαρίσματα ἰαμάτων, ἀντιλήψεις, κυβερνήσεις, γένη γλωσσῶν. ²⁹ Μὴ πάντες ἀπόστολοι; Μὴ πάντες προφῆται; Μὴ πάντες διδάσκαλοι; Μὴ πάντες δυνάμεις; ³⁰ μὴ πάντες χαρίσματα ἔχουσιν ἰαμάτων; μὴ πάντες γλώσσαις λαλοῦσι; Μὴ πάντες διερμηνεύουσι; ³¹Ζηλοῦτε δὲ τὰ χαρίσματα τὰ κρείττονα. Καὶ ἔτι καθ᾿ ὑπερβολὴν ὁδὸν ὑμῖν δείκνυμι.

     Κεφ.ΙΓ΄ ¹ Ἐάν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον. ² Καὶ ἐὰν ἔχω προφητείαν καὶ εἰδῶ τὰ μυστήρια πάντα καὶ πᾶσαν τὴν γνῶσιν, καὶ ἐὰν ἔχω πᾶσαν τὴν πίστιν, ὥστε ὄρη μεθιστάνειν, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, οὐδέν εἰμι. ³Καὶ ἐὰν ψωμίσω πάντα τὰ ὑπάρχοντά μου, καὶ ἐὰν παραδῶ τὸ σῶμά μου ἵνα καυθήσωμαι, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, οὐδὲν ὠφελοῦμαι. ⁴ ῾Η ἀγάπη μακροθυμεῖ, χρηστεύεται, ἡ ἀγάπη οὐ ζηλοῖ, ἡ ἀγάπη οὐ περπερεύεται, οὐ φυσιοῦται, ⁵ οὐκ ἀσχημονεῖ, οὐ ζητεῖ τὰ ἑαυτῆς, οὐ παροξύνεται, οὐ λογίζεται τὸ κακόν, ⁶ οὐ χαίρει ἐπὶ τῇ ἀδικίᾳ, συγχαίρει δὲ τῇ ἀληθείᾳ· ⁷ Πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει. ⁸ Ἡ ἀγάπη οὐδέποτε ἐκπίπτει.

Ερμηνευτική απόδοση από τον μακαριστό Παν. Τρεμπέλα

   Κεφ. ΙΒ΄²⁷ Εσείς λοιπόν οι Χριστιανοί είστε σώμα Χριστού και μέλη που ο καθένας σας ανάλογα με το χάρισμά του έχει μία θέση και κάποιο μέρος στη ζωή του συνόλου. ²⁸ Και βέβαια ο Θεός τοποθέτησε στην Εκκλησία τον καθένα στην ορισμένη του θέση. Στην πρώτη θέση τους Αποστόλους, στη δεύτερη τους προφήτες, στην τρίτη τους διδασκάλους. Έπειτα άλλους τους έθεσε να κάνουν κάθε είδους θαύματα, άλλους να έχουν χαρίσματα θεραπειών, χαρίσματα προστασίας των ορφανών, των χηρών, των φτωχών, των κάθε είδους ασθενών˙ χαρίσματα διακυβερνήσεως και διοικήσεως μέσα στην Εκκλησία˙ χαρίσματα διαφόρων γλωσσών. ²⁹ Στον καθένα ο Κύριος έδωσε το δικό του χάρισμα. Μήπως όλοι είναι Απόστολοι; Μήπως όλοι είναι προφήτες; Μήπως όλοι είναι διδάσκαλοι; Μήπως όλοι έχουν θαυματουργικά χαρίσματα; ³⁰ Μήπως όλοι έχουν χαρίσματα θεραπειών; Μήπως όλοι μιλούν  γλώσσες; Μήπως όλοι έχουν το χάρισμα να διερμηνεύουν γλώσσες; ³¹ Επιδιώκετε λοιπόν με ζήλο τα χαρίσματα που φέρνουν μεγαλύτερη ωφέλεια, και γι’ αυτό είναι και ανώτερα. Και τώρα σας δείχνω ένα πολύ ανώτερο ακόμη δρόμο, και μέσο έξοχο και υπέροχο, με το οποίο αποκτώνται τα καλύτερα χαρίσματα. Και το μέσο αυτό είναι η αγάπη.

  Κεφ. ΙΓ΄¹ Εάν υποθέσουμε ότι μιλώ τις γλώσσες των ανθρώπων και των αγγέλων, δεν έχω όμως αγάπη, μοιάζω με τον άψυχο χαλκό που βουίζει όταν τον χτυπούν ή με το κύμβαλο που βγάζει θορυβώδη ήχο χωρίς κάποια σημασία. ² Κι αν έχω το χάρισμα της προφητείας και γνωρίζω όλα τα μυστικά σχέδια των βουλών του Θεού και έχω όλη τη γνώση που μπορεί να αποκτήσει ο άνθρωπος, κι αν έχω όλη την πίστη, ώστε να μετακινώ ακόμη και βουνά, δεν έχω όμως αγάπη, δεν είμαι τίποτε. ³ Και αν διαθέσω όλα τα υπάρχοντά μου για να θρέψω με ψωμιά τους φτωχούς, κι αν παραδώσω το σώμα μου για να καώ, δεν έχω όμως αγάπη, δεν ωφελούμαι σε τίποτε από τις θυσίες αυτές. ⁴ Εκείνος που έχει αγάπη είναι μεγαλόψυχος, ανεκτικός και με πλατιά καρδιά˙ γίνεται ευεργετικός και ωφέλιμος. Εκείνος που έχει αγάπη δεν φθονεί, δεν ξιπάζεται και δεν φέρεται με αλαζονεία και αυθάδεια˙ δεν φουσκώνει από οίηση και υπερηφάνεια˙⁵ δεν κάνει τίποτε το άσχημο, δεν ζητά τα δικά του συμφέροντα, δεν ερεθίζεται από θυμό και οργή, δεν σκέπτεται ποτέ κακό εναντίον του άλλου, ούτε λογαριάζει το κακό που έπαθε απ’ αυτόν. ⁶ Δεν χαίρεται όταν βλέπει να γίνεται κάτι άδικο, χαίρεται όμως όταν βλέπει την αλήθεια να επικρατεί. ⁷ Σκεπάζει όλες τις ελλείψεις του άλλου και δεν τον διαπομπεύει γι’  αυτές˙ σχηματίζει ευνοϊκή πεποίθηση σε όλα γι’ αυτόν που αγαπά. Κι όταν βρίσκεται μπροστά σε παρεκτροπές του άλλου, ελπίζει ότι απ’ όλες αυτές θα διορθωθεί˙ σε όλα δείχνει υπομονή για τον συνάνθρωπό του. ⁸ Η αγάπη δεν ξεπέφτει ποτέ, αλλά μένει πάντοτε αληθινή και ισχυρή, ακόμη και μετά τον  θάνατό μας.

  

Επομένως, οφείλουμε να είμαστε ευγνώμονες και να προσφέρουμε στήριξη στους άλλους.

 

Πόσα πολλά έχει υποφέρει η γενιά μας —εξορία, διωγμούς, φυλακίσεις—, όμως ο Κύριος επέτρεψε όλα αυτά, ώστε να αποκτήσουμε σοφία και να τη μεταδώσουμε στους νέους. Είθε ο Κύριος να βοηθήσει όλους να σωθούν και να έρθουν στην επίγνωση της αλήθειας. Είναι πραγματική τραγωδία όταν οι άνθρωποι αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους, μένοντας χωρίς ψωμί ή καθαρό νερό και ταλαιπωρούμενοι από ασθένειες —αυτή είναι μια αληθινή συμφορά. Εμείς, όμως, είμαστε ζεστά ντυμένοι και υποδεδεμένοι· έχουμε μια στέγη πάνω από το κεφάλι μας και λίγο ψωμί —για όλα τα άλλα φροντίζει ο Κύριος. Επομένως, οφείλουμε να είμαστε ευγνώμονες και να προσφέρουμε στήριξη στους άλλους. Ο Κύριος θα φέρει παρηγοριά και δεν θα επιτρέψει να χαθούμε μέσα στις αμαρτίες και τα πάθη.

Γέροντας Ιωάννης (Μιρόνοφ)

Μία από τις πιο ύπουλες απάτες του εχθρού είναι να μας πείθει ότι αργότερα θα υπάρξει χρόνος για τον Θεό.

Μία από τις πιο ύπουλες απάτες του εχθρού είναι να μας πείθει ότι αργότερα θα υπάρξει χρόνος για τον Θεό.

Μας κρατάει απασχολημένους, μόνο και μόνο για να αναβάλει την προσευχή, τη μετάνοια και τη μεταστροφή της καρδιάς. Έτσι, μέρα με τη μέρα, η ψυχή συνηθίζει να ζει χωρίς τον Θεό, αν και εξακολουθεί να μιλάει γι' Αυτόν.

Σεβασμὸ στὴν ἐργασία μετὰ τὸν ἑσπερινὸ. ΠΑΤΗΡ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΟΥΜΕΝΤΑΚΗΣ.

Σεβασμὸ στὴν ἐργασία μετὰ τὸν ἑσπερινὸ.

Διηγεῖται πάλι ὁ π. Αὐγουστῖνος:

 Καμιά φορά, Σαββάτο ἀπόγευμα, ἔβαζα πλυντήριο, γιὰ νὰ πλύνω  τὰ ζωστικὰ τοῦ Γέροντα καὶ μετὰ τὰ σιδέρωνα, γιὰ νὰ τὰ φορέσει καθαρὰ τὴν Κυριακή.

Κάποια στιγμὴ μὲ ζήτησε στο τηλέφωνο καὶ δὲν μὲ βρῆκε. Ὅταν τοῦ ἀπάντησα, μοῦ λέει:

Ποῦ εἶσαι καὶ δὲν σὲ βρίσκω;

Γέροντα, δίπλα εἶμαι καὶ σιδερώνω, τοῦ ἀπάντησα.

Δίπλα, ὅμως, κάναμε ἑσπερινὸ καὶ μετὰ ἀπὸ αὐτὸν δὲν γίνεται καμία δουλειά, μοῦ λέει. Ετοιμαζόμεθα γιὰ τὴν μετάληψη τοῦ σώματος καὶ τοῦ αἵματος τοῦ Χριστοῦ μας. Δὲν κάνουμε τίποτα ἄλλο. Μόνο διαβάζουμε. Ἂς πάω καὶ μὲ σταλακωμένα ροῦχα, δὲν πειράζει.

Τέτοιο ζῆλο εἶχε καὶ ἐπίγνωση τοῦ μεγάλου μυστηρίου τῆς Θείας Εὐχαριστίας.

Βιβλιογραφία. 

Ο πνευματικός της Ανατολικής Αττικής γέροντας Νικόλαος Κουμεντάκης πρότυπο απλότητας ιεροπρεπειας υπομονής αγκαλιας ανοιχτής. 

Δρ. Χαράλαμπος Μ.Μπούσιας. 

Έκδοση Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου και Αγίου Εφραίμ Όρος Αμώμων Αττικής.

Περί του Πάθους, των Θαυμάτων και της Δόξας του Αγίου Ιουλιανού Μάρτυρος.

 

Συγγραφέας

Άγιος Γρηγόριος Επίσκοπος Τουρώνης

Κατηγορία

Βίοι Αγίων

Εκδότης

ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΚΟΥΔΟΥΜΑ

Έτος

2026

Σελίδες

77

Λήψη PDFΛήψη EPUB

Για την ανάγνωση των βιβλίων EPUB χρειάζεται εφαρμογή ανάγνωσης, όπως το Readest ή το iBooks, ή οποιοσδήποτε e-reader από το Play Store.

Περί του Πάθους, των Θαυμάτων και της Δόξας του Αγίου Ιουλιανού Μάρτυρος

Συγγραφέας: Άγιος Γρηγόριος, Επίσκοπος Τουρώνης

Ένα πολύτιμο αγιολογικό έργο της αρχαίας Εκκλησίας της Γαλατίας, αφιερωμένο στον Άγιο Ιουλιανό, Μάρτυρα του Χριστού. Ο Άγιος Γρηγόριος αφηγείται το μαρτύριό του και καταγράφει πενήντα διηγήσεις για τα θαύματα και την προστασία του Αγίου. Παρουσιάζονται θεραπείες ασθενών, σωτηρίες από κινδύνους, θαυμαστές επεμβάσεις και γεγονότα που συνδέονται με τον τάφο, τα ιερά λείψανα και τους ναούς του Μάρτυρος. Μέσα από τις αφηγήσεις αναδεικνύεται η βαθιά ευλάβεια των χριστιανών προς τους Αγίους.

Το βιβλίο προσφέρει μια ζωντανή εικόνα της πίστεως και της εκκλησιαστικής ζωής στη Δύση του 6ου αιώνα. Οι διηγήσεις φανερώνουν τη σημασία της προσευχής, της τιμής των ιερών λειψάνων και της εμπιστοσύνης στις πρεσβείες των Αγίων. Ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον και ψυχωφελές ανάγνωσμα, με σημαντική ιστορική αξία, που γνωρίζει στον αναγνώστη έναν λιγότερο γνωστό Μάρτυρα της αρχαίας χριστιανικής παραδόσεως.

https://imkoudouma.gr/vivlia/%cf%80%ce%b5%cf%81%ce%af-%cf%84%ce%bf%cf%85-%cf%80%ce%ac%ce%b8%ce%bf%cf%85%cf%82-%cf%84%cf%89%ce%bd-%ce%b8%ce%b1%cf%85%ce%bc%ce%ac%cf%84%cf%89%ce%bd-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%b4%cf%8c/

Η Κοινοβιακή Μονή του Σάρωφ και οι ενάρετοι Γέροντές της!!!

 

Συγγραφέας

Ιερομόναχος Άβελ (Βανιούκοφ)

Κατηγορία

Εκκλησιαστική Ιστορία, Μοναχισμός και Ασκητική Ζωή

Εκδότης

ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΚΟΥΔΟΥΜΑ

Έτος

2026

Σελίδες

324

Λήψη PDFΛήψη EPUB

Για την ανάγνωση των βιβλίων EPUB χρειάζεται εφαρμογή ανάγνωσης, όπως το Readest ή το iBooks, ή οποιοσδήποτε e-reader από το Play Store.

Η Κοινοβιακή Μονή του Σάρωφ και οι ενάρετοι Γέροντές της

Συγγραφέας: Ιερομόναχος Άβελ (Βανιούκοφ)

Ένα αξιόλογο ιστορικό και αγιολογικό έργο που παρουσιάζει την ίδρυση, την ανάπτυξη και την πνευματική παράδοση της περίφημης Μονής του Σάρωφ στη Ρωσία. Μέσα από τους βίους των ηγουμένων και των ασκητών της αναδεικνύονται η κοινοβιακή ζωή, η υπακοή, η προσευχή και η πνευματική καθοδήγηση. Ιδιαίτερη θέση κατέχει ο Όσιος Σεραφείμ του Σάρωφ, με την παρουσίαση του βίου, των ασκητικών αγώνων και των πολύτιμων πνευματικών διδαχών του.

Το βιβλίο δεν αποτελεί απλώς την ιστορία ενός μοναστηριού, αλλά ζωντανή μαρτυρία για τη δύναμη της μοναχικής παραδόσεως. Ο αναγνώστης γνωρίζει ανθρώπους που καλλιέργησαν την αγιότητα μέσα από την καθημερινή άσκηση, την ταπείνωση και την αγάπη. Ένα ιδιαίτερα ψυχωφελές ανάγνωσμα, που φανερώνει πώς μια μοναστική αδελφότητα μπορεί να γίνει πηγή πνευματικής αναγεννήσεως για ολόκληρη την Εκκλησία.

https://imkoudouma.gr/vivlia/%ce%b7-%ce%ba%ce%bf%ce%b9%ce%bd%ce%bf%ce%b2%ce%b9%ce%b1%ce%ba%ce%b7-%ce%bc%ce%bf%ce%bd%ce%b7-%cf%84%ce%bf%cf%85-%cf%83%ce%b1%cf%81%cf%89%cf%86-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%ce%bf%ce%b9-%ce%b5%ce%bd%ce%b1%cf%81/

Η ζωή του χριστιανού —τόσο του πνευματικού πατέρα όσο και των πνευματικών του τέκνων— θεμελιώνεται πάνω σε αυτό: στην αγάπη και την τρυφερότητα.

 Άλλωστε, εμείς είμαστε η Εκκλησία —Αγία, Καθολική και Αποστολική— και όλοι καλούμαστε να δοξάζουμε το Άγιο Πνεύμα εν ενότητι και αγάπη. Όταν τα πνευματικά μου τέκνα ζουν μέσα στην αγάπη, τότε βρίσκονται και κοντά στον πνευματικό τους πατέρα —ώστε, όπως είπε ο Όσιος, να «κλαίνε με εκείνους που κλαίνε, ενθαρρύνοντας παράλληλα με πραότητα τους αποθαρρημένους και ενισχύοντας το φρόνημά τους. Όσο για εκείνους που λησμονούν την εντολή του Κυρίου, τους διδάσκει να αγαπούν τους πλησίον τους σαν αδελφούς τους...» Η ζωή του χριστιανού —τόσο του πνευματικού πατέρα όσο και των πνευματικών του τέκνων— θεμελιώνεται πάνω σε αυτό: στην αγάπη και την τρυφερότητα.

 Γέροντας Ιωάννης (Μιρόνοφ)

Στην προς Κολοσσαείς επιστολή (4:6), ο Παύλος καλεί τους Χριστιανούς να φροντίζουν ώστε ο λόγος τους να είναι «αρτυμένος με αλάτι».

Στην προς Κολοσσαείς επιστολή (4:6), ο Παύλος καλεί τους Χριστιανούς να φροντίζουν ώστε ο λόγος τους να είναι «αρτυμένος με αλάτι». Επομένως, όπως ακριβώς το αλάτι είχε πολλές χρήσεις, έτσι και αυτή η έκφραση διαθέτει πολλαπλά επίπεδα νοήματος, τα οποία όμως αποβλέπουν όλα στον ίδιο σκοπό.

Δεδομένου ότι το αλάτι χρησιμοποιούνταν ως συντηρητικό, ο λόγος μας οφείλει να διαφυλάττει την αλήθεια, τη διδασκαλία και την αξιοπρέπεια της Αγίας Γραφής. Και επειδή το αλάτι λειτουργεί ως ενισχυτικό γεύσης, καθιστώντας το φαγητό νόστιμο και απολαυστικό, έτσι και ο λόγος μας πρέπει να είναι ελκυστικός, προσφέροντας πνευματική «γεύση» και χάρη. Το αλάτι χρησιμοποιούνταν επίσης για ιατρικούς σκοπούς, για την απολύμανση πληγών· κατά τον ίδιο τρόπο, ο λόγος μας οφείλει να «απολυμαίνει» από τη φθορά και τη μόλυνση της αμαρτίας. Τέλος, επειδή στην αντίληψη της Παλαιάς Διαθήκης το αλάτι θεωρούνταν «καθαρό», έτσι και τα λόγια μας πρέπει να είναι καθαρά, απαλλαγμένα από δόλο, υπερηφάνεια και κατακριτική διάθεση.

π. Ιωάννης

Michael Astrapas and Eutychios.

Michael Astrapas and Eutychios

Angel of the Great Council (Christ as Holy Wisdom), 

1294–1295

Fresco

Church of Holy Mary Perybleptos (St. Clement), Ohrid, North Macedonia

A detail from the "Wisdom Hath Builded Her House" fresco. It depicts Christ in the rare, symbolic iconography of a youthful, winged angel seated upon a throne. Framed by a rhomboid nimbus, this image embodies the Divine Wisdom (Sophia) from the Book of Proverbs.

ΚΥΡΙΑΚΗ E΄ΛΟΥΚΑ[:Λουκά 16,19-31]. Ο ΑΓΙΟΣ ΚΥΡΙΛΛΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΟΥ ΠΛΟΥΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΛΑΖΑΡΟΥ.

 

ΚΥΡΙΑΚΗ E΄ΛΟΥΚΑ[:Λουκά 16,19-31]

                Ο ΑΓΙΟΣ ΚΥΡΙΛΛΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ

      ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΟΥ ΠΛΟΥΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΛΑΖΑΡΟΥ

      «Ἄνθρωπος δέ τις ἦν πλούσιος, καὶ ἐνεδιδύσκετο πορφύραν καὶ βύσσον εὐφραινόμενος καθ᾿ ἡμέραν λαμπρῶς(:Υπήρχε κάποιος πλούσιος άνθρωπος, ο οποίος φορούσε βασιλικά ενδύματα. Απέξω φορούσε ένα μάλλινο κόκκινο και πανάκριβο ρούχο και από μέσα φορούσε λευκό χιτώνα πολυτελή από λεπτό αιγυπτιακό λινάρι. Και διασκέδαζε σε πλούσια συμπόσια κάθε μέρα με μεγαλοπρέπεια)» [Λουκ. 16,19].

    Θα ρωτούσε ίσως κάποιος : «Άραγε, σύμφωνα με την ευαγγελική ιστορία, η οποία λέγει ότι ο φτωχός πήγε στον τόπο της ανάπαυσης, ενώ ο πλούσιος στην κόλαση, έχουν ήδη γίνει αυτά, και κληρώθηκε ανταπόδοση αντάξια στον καθένα, ή με αυτά που λέγει ο Κύριος παριστάνει την εικόνα της μελλοντικής κρίσεως; Αλλά βέβαια», θα συνέχιζε τον συλλογισμό του, «επειδή αναφέρει τον Λάζαρο, πραγματικά έγινε και πραγματοποιήθηκε. Και γιατί δεν είπε ‘’κάποιος φτωχός άνθρωπος’’, αλλά είπε ‘’Λάζαρος’’; Μήπως για να δείξει με την ονομασία ότι αυτά έγιναν πραγματικά και αληθινά και δεν είναι παραβολή;».

     Σε αυτόν όμως που έτσι συλλογίζεται, θα πούμε: Η κρίση, λέγει παντού η Αγία Γραφή, θα γίνει μετά την ανάσταση των νεκρών, και η ανάσταση δε θα γίνει, αν δεν έρθει και πάλι ο Χριστός, σε εμάς από τον ουρανό με τη δόξα του Πατέρα μαζί με τους αγίους αγγέλους. Έτσι και ο πάνσοφος Παύλος λέγει ότι «αὐτὸς ὁ Κύριος ἐν κελεύσματι, ἐν φωνῇ ἀρχαγγέλου καὶ ἐν σάλπιγγι Θεοῦ καταβήσεται ἀπ᾿ οὐρανοῦ, καὶ οἱ νεκροὶ ἐν Χριστῷ ἀναστήσονται πρῶτον(:κι αυτό θα συμβεί, διότι ο ίδιος ο Κύριος με πρόσταγμα, με φωνή αρχαγγέλου και με σάλπιγγα Θεού θα κατεβεί από τον ουρανό, και οι νεκροί που είχαν πεθάνει πιστοί στο Χριστό θα αναστηθούν πρώτοι)»[Α΄Θεσ.4,16]. Χωρίς λοιπόν να κατεβεί από τους ουρανούς ο Κριτής όλων, ούτε και η ανάσταση των νεκρών θα γίνει. Και πώς τότε δεν είναι απίθανο να σκεφτούμε ότι έγινε ήδη σε κάποιους η ανταπόδοση ή των πονηρών ή των αγαθών έργων; Αυτά λοιπόν που λέγονται από τον Χριστό και για τον πλούσιο και για τον Λάζαρο είναι τρόπος παραβολής διατυπωμένος με ευφυΐα.

    Η διήγηση, όπως διασώζει η παράδοση των Εβραίων, αναφέρει ότι εκείνο τον καιρό υπήρχε κάποιος Λάζαρος στα Ιεροσόλυμα, που ζούσε σε έσχατη φτώχεια και ασθένεια, τον οποίο και ανάφερε ο Κύριος, παίρνοντάς τον ως παράδειγμα προς φανερότερη απόδειξη των όσων έλεγε. Γιατί, αφού δεν είχε έρθει ακόμα από τους ουρανούς ο Χριστός, ούτε ανάσταση είχε γίνει, ούτε ακολούθησε σε κάποιους ανταπόδοση των πράξεών τους. Αλλά σαν σε εικόνα, περιγράφτηκε με την παραβολή ένας πλούσιος που ζούσε μέσα σε απολαύσεις και χωρίς ευσπλαχνία, και ένας φτωχός και άρρωστος, για να γνωρίσουν ότι, αν αυτοί που έχουν τον πλούτο στη γη δε θελήσουν να γίνουν καλοκάγαθοι και μεταδοτικοί και κοινωνικοί και δε θελήσουν να βοηθήσουν τις ανάγκες των φτωχών, θα υποστούν φοβερή και αναπόφευκτη τιμωρία.

    Νομίζω όμως ότι είναι αναγκαίο να πω προηγουμένως ποια υπήρξε η αφορμή του λόγου ή ποιο πράγμα θέλησε ο Χριστός να αποδείξει και διαμόρφωσε και διατύπωσε άριστα την παραβολή αυτή. Σκοπός δηλαδή του Σωτήρα ήταν να μας καθιστά τεχνίτες στην αγαθοεργία και να διαπρέπουμε στα καυχήματα των αρετών. Γιατί ήθελε να καλλιεργούμε τη φιλαλληλία και να φροντίζουμε για τη φιλοπτωχία, και να αγωνιζόμαστε γενναία για την πραγματοποίηση αυτών των έργων και μάλιστα απευθύνοντας τις παραινέσεις Του για το θέμα αυτό στους πλούσιους του κόσμου αυτού και οδηγώντας τους στο δρόμο που ταιριάζει πάρα πολύ στους αγίους, έλεγε: «πωλήσατε τὰ ὑπάρχοντα ὑμῶν καὶ δότε ἐλεημοσύνην. ποιήσατε ἑαυτοῖς βαλάντια μὴ παλαιούμενα, θησαυρὸν ἀνέκλειπτον ἐν τοῖς οὐρανοῖς ὅπου κλέπτης οὐκ ἐγγίζει οὐδὲ σὴς διαφθείρει· ὅπου γάρ ἐστιν ὁ θησαυρὸς ὑμῶν, ἐκεῖ καὶ ἡ καρδία ὑμῶν ἔσται(:κι αν για την εξασφάλιση της ουράνιας αυτής βασιλείας τα υλικά αγαθά σας γίνονται εμπόδιο, πουλήστε όσα έχετε και δώστε τα ελεημοσύνη στους φτωχούς. Και με την ελεημοσύνη και την αγαθοεργία κάντε για τον εαυτό σας πουγκιά που δεν παλιώνουν, θησαυρό που δεν χάνεται και δεν λιγοστεύει˙ θησαυρό στους ουρανούς, όπου ούτε κλέφτης πλησιάζει για να τον αρπάξει, ούτε σκόρος τον καταστρέφει)»[Λουκ.12,33]. Και η εντολή βέβαια ήταν καλή και αγαθή και σωτήρια, όμως ο Χριστός δεν αγνοούσε ότι η δυνατότητα εφαρμογής αυτού που συνιστούσε δεν είναι δυνατή στους πολλούς, γιατί ο ανθρώπινος νους αδυνατεί πάντοτε μπροστά στα δυσχερή και δύσκολα να κατορθωθούν έργα. Επειδή όμως είναι αγαθός και φιλάνθρωπος, επινόησε κάποιο τρόπο βοήθειας προς αυτούς, για να μη διαδεχθεί τον εδώ πλούτο διαρκής και δύσκολα να αποβληθεί φτώχεια, και τις πρόσκαιρες απολαύσεις αιώνια κόλαση.

     «Εάν λοιπόν», λέγει, «δεν ανέχεστε να εγκαταλείψετε τον φιλήδονο πλούτο και να πωλήσετε όλες τις περιουσίες σας και να τις μοιράσετε σε αυτούς που έχουν ανάγκη, προσπαθήστε να ευδοκιμήσετε έστω και λιγότερο· κάνετε για τους εαυτούς σας φίλους, από τον άδικο μαμωνά, δηλαδή μη χρησιμοποιείτε τον πλούτο μόνο για τον εαυτό σας αλλά απλώστε χέρι και σε αυτούς που έχουν ανάγκη. Πονέστε μαζί με αυτούς που υποφέρουν, παρηγορήστε τους αγίους, που αγαπούν την εκούσια φτώχεια, για να λατρεύουν απερίσπαστα τον Θεό. Αυτό δεν θα σας είναι χωρίς αμοιβή γιατί όταν θα σας λείψει ο επίγειος πλούτος, επειδή θα έχετε καταληφθεί από το τέλος της ζωής σας, τότε θα σας κάνουν μετόχους της ελπίδας τους και η παρηγοριά που θα δοθεί σε αυτούς από τον Θεό. Γιατί αυτούς που καταπονήθηκαν σε αυτήν τη ζωή και βάσταξαν με υπομονή το δυσβάστακτο φορτίο της φτώχειας, ως αγαθός θα τους κάνει πάλι δικούς Του».

   Κάτι ανάλογο συμβουλεύει και ο Παύλος στους πλουσίους, λέγοντας σχετικά με αυτούς που  ταλαιπωρούνται σε τούτη τη ζωή: «ἵνα καὶ τὸ ἐκείνων περίσσευμα γένηται εἰς τὸ ὑμῶν ὑστέρημα, ὅπως γένηται ἰσότης(:αλλά και η δική τους παρρησία στον Θεό, που εξαιτίας των δοκιμασιών τους πλεονάζει, να συμπληρώσει το δικό σας τυχόν πνευματικό υστέρημα, για να υπάρξει έτσι ισότητα και στα σωματικά και στα πνευματικά)»[Β΄Κορ.8,14]. Και αυτό σημαίνει ότι δεν παραγγέλλει τίποτε άλλο, παρά εκείνο που είπε ο Χριστός: «Ποιήσατε ἑαυτοῖς φίλους ἐκ τοῦ μαμωνᾶ τῆς ἀδικίας, ἵνα, ὅταν ἐκλίπητε, δέξωνται ὑμᾶς εἰς τὰς αἰωνίους σκηνάς(:Όπως ο άδικος αυτός διαχειριστής φρόντισε εγκαίρως να εξασφαλίσει τη φιλία των οφειλετών του κυρίου του, έτσι και εσείς φροντίστε να κάνετε για το καλό σας φίλους απ’ τον πλούτο που είναι άδικος˙ διότι οι μεγάλες περιουσίες με αδικία συνήθως συγκεντρώνονται˙ αλλά και όποιος κατακρατά τα πλούτη μόνο για τον εαυτό του διαπράττει μεγάλη αδικία. Κάντε λοιπόν κι εσείς φίλους απ’ τον άδικο πλούτο ευεργετώντας με φιλανθρωπίες τους συνανθρώπους σας, ώστε όταν πεθάνετε, να σας υποδεχθούν οι φίλοι σας αυτοί στις αιώνιες σκηνές του παραδείσου)»[Λουκ. 16,9]. Ότι όμως το να μην ανέχονται οι πλούσιοι να το κάνουν ούτε αυτό, γίνεται πρόξενο καταστροφής και φωτιάς που δεν σβήνει, το δείχνει καθαρά λέγοντάς μας την παραβολή του πλουσίου και του Λαζάρου.

     «Ἄνθρωπος δέ τις ἦν πλούσιος, καὶ ἐνεδιδύσκετο πορφύραν καὶ βύσσον εὐφραινόμενος καθ᾿ ἡμέραν λαμπρῶς(:Υπήρχε κάποιος πλούσιος άνθρωπος, ο οποίος φορούσε βασιλικά ενδύματα. Απ’ έξω φορούσε ένα μάλλινο κόκκινο και πανάκριβο ρούχο, κι από μέσα φορούσε λευκό χιτώνα πολυτελή από λεπτό αιγυπτιακό λινάρι. Και διασκέδαζε σε πλούσια συμπόσια κάθε μέρα με μεγαλοπρέπεια)» [Λουκ. 16,19].

    Εδώ πρόσεξε, σε παρακαλώ, και εξέτασε με ακρίβεια τα λόγια του Σωτήρα που παρουσιάζουν κάτι το πολύ σοφό. Γιατί ,ενώ μπορούσε να πει: «Ο τάδε άνθρωπος,που ονομαζόταν…, ήταν πλούσιος», όπως στην περίπτωση του Ιώβ[βλ. Ιώβ,1,1: «Ἄνθρωπος τις ἦν ἐν χώρᾳ τῇ Αὐσίτιδι, ᾧ ὄνομα Ἰώβ, καὶ ἦν ὁ ἄνθρωπος ἐκεῖνος ἀληθινός, ἄμεμπτος, δίκαιος, θεοσεβής, ἀπεχόμενος ἀπὸ παντὸς πονηροῦ πράγματος(:Στην Αυσίτιδα χώρα ζούσε ένας άνθρωπος ο οποίος ονομαζόταν Ιώβ. Ήταν ευθύς και έντιμος, άμεμπτος, δίκαιος απέναντι όλων, ευσεβής προς τον Θεό, απέφευγε κάθε πονηρό πράγμα, κάθε αμαρτωλή πράξη)»], αυτό βέβαια δεν το είπε, αλλά τον ονομάζει απλώς άνθρωπο πλούσιο, ενώ αναφέρει τον φτωχό με τον όνομά του. Ποια λοιπόν είναι η παρατήρηση; Ο πλούσιος, επειδή δεν ήταν φιλεύσπλαχνος, είναι ανώνυμος στον Θεό. Γιατί είπε κάπου με τη φωνή του Ψαλμωδού για εκείνους που δεν τον σέβονται: «Οὐ μὴ συναγάγω τὰς συναγωγὰς αὐτῶν ἐξ αἱμάτων, οὐδ᾿ οὐ μὴ μνησθῶ τῶν ὀνομάτων αὐτῶν διὰ χειλέων μου(:Δεν θα συναθροίσω ποτέ κατά κανένα λόγο και τρόπο σε λατρευτικές συγκεντρώσεις ανθρώπους μολυσμένους με αίματα αθώων ανθρώπων ή με αίματα ειδωλολατρικών θυσιών. Ποτέ δεν θα αναφέρω στα χείλη μου, ούτε καν και θα ενθυμηθώ, τα ονόματα των ασεβών ανθρώπων και των ειδωλολατρικών τους θεών)»[Ψαλμ.15,4]. Αντίθετα, όπως είπα, ο φτωχός αναφέρεται ονομαστικά με τη γλώσσα του Θεού.

    Όμως ας δούμε την έπαρση του πλουσίου για  όσα από αυτά που κανένα δεν είναι από τα αναγκαία. Τι λέγει λοιπόν γι’ αυτόν ο Χριστός; «Και φορούσε πορφύρα και λινό ένδυμα», δηλαδή φρόντιζε να ντύνεται με πολυτελέστατα ενδύματα. Ο φτωχός όμως ήταν πεταμένος δίπλα στον πυλώνα, δεσμευμένος με την αρρώστια και τη φτώχεια, και δεν του έδινε καμία σημασία. Επειδή δεν είχε καμία φροντίδα και περιποίηση προσπαθούσε να χορτάσει από εκείνα που έπεφταν από το τραπέζι του πλουσίου και τα πιο άχρηστα. Αλλά και «οι σκύλοι», λέγει, «έγλειφαν τις πληγές του», που δεν τον έβλαπταν βέβαια, όπως ήταν φυσικό, αλλά του έδειχναν κατά κάποιο τρόπο τη συμπόνια τους και τον θεράπευαν(γιατί με τη γλώσσα τους αποκαθιστούν και τις δικές τους πληγές), ξύνοντας κατά κάποιο τρόπο το μέρος που του πονούσε και γλείφοντας το με φιλοφροσύνη. Εκείνος όμως που ήταν πλούσιος και σκληρότερος από τα θηρία, αποδεικνυόταν ασυγκίνητος και άσπλαχνος και γεμάτος από κάθε απανθρωπιά.

    «Ἐγένετο δὲ ἀποθανεῖν τὸν πτωχὸν καὶ ἀπενεχθῆναι αὐτὸν ὑπὸ τῶν ἀγγέλων εἰς τὸν κόλπον Ἀβραάμ· ἀπέθανε δὲ καὶ ὁ πλούσιος καὶ ἐτάφη(:Κάποτε λοιπόν πέθανε ο φτωχός και οι άγγελοι του Θεού τον μετάφεραν στην αγκαλιά του Αβραάμ, για να βρει ανάπαυση εκεί μέσα στον παράδεισο. Πέθανε κάποτε και ο πλούσιος, και οι άνθρωποι τον έθαψαν με μεγαλοπρέπεια. Πουθενά όμως δεν φάνηκαν γι’ αυτόν οι άγγελοι του Θεού)»[Λουκ.16,22].

    Έφυγε όμως ο Λάζαρος αυτός όχι μόνος, αλλά με ολόκληρη συνοδεία δορυφόρων αγγέλων και με τις πιο αγαθές ελπίδες για αιώνια πλέον ανάπαυση· διότι γι’ αυτούς που έχουν τις ελπίδες τους στον Θεό η αποδημία από τα δικά μας είναι μετάθεση από τη θλίψη και τους πόνους. Κάτι ανάλογο δίδαξε και ο Σολομών λέγοντας: «Δικαίων ψυχαὶ ἐν χειρὶ Θεοῦ, καὶ οὐ μὴ ἅψηται αὐτῶν βάσανος. Ἔδοξαν ἐν ὀφθαλμοῖς ἀφρόνων τεθνάναι, καὶ ἑλογίσθη κάκωσις ἡ ἔξοδος αὐτῶν, καὶ ἡ ἀφ’ ἡμῶν πορεία σύντριμμα· οἱ δὲ εἰσιν ἐν εἰρήνῃ(:Η ζωή των δικαίων βρίσκεται κάτω από το παντοδύναμο προστατευτικό χέρι του Θεού, και καμιά θλίψη και βάσανος δεν θα τους αγγίξει, χωρίς ο Θεός να το επιτρέψει. Στα μάτια των αφρόνων φάνηκε ότι πέθαναν και η έξοδός τους από τον κόσμο αυτό θεωρήθηκε δυστύχημα και η αναχώρησή τους από τη ζωή αυτή φάνηκε στους άφρονες ως όλεθρος και απώλεια. Εκείνοι όμως υπάρχουν και ζουν σε ειρήνη)»[Σοφ.Σολ. 3,1-3]. Γιατί τους δίνεται ισάξιο προς τους κόπους τους το μέτρο παρηγορίας ή ενδεχομένως οι αμοιβές είναι περισσότερες από τους πόνους, γιατί το είπε Χριστός: «μέτρον καλόν, πεπιεσμένον καὶ σεσαλευμένον καὶ ὑπερεκχυνόμενον δώσουσιν εἰς τὸν κόλπον ὑμῶν(: Η πρόνοια, η δικαιοσύνη και η αγαθότητα του Θεού θα σας δώσει στην αγκαλιά σας ένα μέτρο καλό, στοιβαγμένο και κουνημένο, ώστε να μη μένει καθόλου κενός χώρος από το δοχείο της μετρήσεως, ένα μέτρο που θα πλεονάζει και θα ξεχύνεται)»[Λουκ.6,38].

       Συμπέρασμα: «Ἐγένετο δὲ ἀποθανεῖν τὸν πτωχὸν(:Κάποτε λοιπόν πέθανε ο φτωχός Λάζαρος)», λέγει, «καὶ ἀπενεχθῆναι αὐτὸν ὑπὸ τῶν ἀγγέλων εἰς τὸν κόλπον Ἀβραάμ· ἀπέθανε δὲ καὶ ὁ πλούσιος καὶ ἐτάφη(:και μεταφέρθηκε από τους αγγέλους του Θεού στην αγκαλιά του Αβραάμ, για να βρει ανάπαυση εκεί μέσα στον παράδεισο. Πέθανε και ο πλούσιος, και οι άνθρωποι τον έθαψαν με μεγαλοπρέπεια. Πουθενά όμως δε φάνηκαν  γι΄αυτόν οι άγγελοι του Θεού, αλλά βασανιζόταν στον τόπο του Άδη)» [Λουκ.16,22]. Γιατί η απαλλαγή από το σώμα ήταν θάνατος για τον πλούσιο αυτόν που υπήρξε σκληρός και άσπλαχνος γιατί μεταφέρθηκε από την απόλαυση στην κόλαση, από τη δόξα στην ατιμία, από το φως στο σκοτάδι.

 

    ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ,

         επιμέλεια κειμένου: Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος

 

ΠΗΓΕΣ:

        ·            Αγίου Κυρίλλου, αρχιεπισκόπου Αλεξανδρείας, Εξήγησις υπομνηματική εις το κατά Λουκάν ευαγγέλιον, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, ερευνητικό έργο «Οι δρόμοι της πίστης: Ψηφιακή Πατρολογία»[σελίδες 124 και 125 του PDF].

            (https://greekdownloads3.files.wordpress.com/2014/09/commentarii-in-lucam_.pdf)

        ·            Αγίου Κυρίλλου Αλεξανδρείας Άπαντα τα έργα, πατερικές εκδόσεις «Γρηγόριος  Παλαμάς», εκδ. οίκος «Το Βυζάντιον», Θεσσαλονίκη 2005, «Υπόμνημα εις το κατά Λουκάν Β΄», κεφάλαιο 16^ο, σελ. 111-115.

        ·            Παν. Τρεμπέλα, Η Καινή Διαθήκη μετά συντόμου ερμηνείας, εκδ. Ο Σωτήρ, Αθήνα 1997

        ·            http://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/tools/liddell-scott/index.html

        ·            http://users.sch.gr/aiasgr/Kainh_Diathikh/Biblia/Kainh_Diathikh.htm

        ·            http://users.sch.gr/aiasgr/Palaia_Diathikh/Biblia/Palaia_Diathikh.htm