Jesus died on the cross at the age of 33. The human spine has 33 vertebrae.

Jesus died on the cross at the age of 33. The human spine has 33 vertebrae. The same structure that supports our body has the same number of years that His sacred feet have walked the Earth.

We have 12 ribs on each side. 12 disciples. 12 tribes of Israel. God has engraved His plan in our bones. He has written Heaven in our very anatomy.

The vagus nerve starts in the brain and goes down to the heart and intestines. It calms the storms in the body. It looks like a cross. This is the source of power that runs through our being. Every time your body heals, when your heart is calmed in prayer, when peace appears where it shouldn't... He is there.

Jesus rose on the third day. I read that when you fast for three days, the body begins to regenerate.  Old cells die. New cells are born. Healing begins. The body is resurrected. It is not a coincidence. It is a pattern.

And it continues.

Your heart has an electrical rhythm. Your brain lights up when you pray, like the fireworks in Sydney on New Year's Eve. Tears of joy have a different chemical composition than tears of pain or crying. Blood speaks. Bones carry memory. The body worships, even if you don't realize it.

We are made terribly beautiful. We are living prophecy. Walking temples. Dust and divinity in one.

God didn't just create you. He engraved His image in you.

You don't have to search far for Him.

You just have to look within.

 He knows you and loved you before your first heartbeat...

Father John Bandilita

Είπε γέρων.Αν το να σε πληγώσει η Εκκλησία σε κάνει να χάσεις την πίστη σου στον Θεό, τότε η πίστη σου ήταν μόνο στους ανθρώπους και όχι στον Θεό.

(From the book of Fr. Eusebius Vittis "THE MERCY OF THE HEART")

I am of the opinion that, according to the opinion of Athanasius the Great, the interpreter of the book of Psalms, that within these words of the holy book, the entire life of men has been measured and contained, and the dispositions of the soul and the movements of their thoughts and ideas, and that nothing more than these is found in human life. That is, whether there is a need for repentance and confession, or some sorrow or temptation has occurred, or someone has been persecuted or escaped from some imposition, or sorrow has overtaken him, or he sees himself progressing and the enemy being rendered useless, or he wants to praise and thank the Lord, for all this he is taught by the Psalms.  Let him therefore choose what is said to them for each case mentioned and say them, offering them to the Lord as if they had been written for himself, forming corresponding feelings within himself.

 With these words, as the apostle Paul said, "the saints conquered kingdoms, performed works of virtue, achieved the fulfillment of God's promises, stopped the mouths of lions, quenched and rendered powerless the power of fire, escaped the danger of slaughter, were healed of diseases, proved themselves strong in wars, put foreign armies to flight, and took back wives from the dead who had risen (Heb. 11:33-35).

   So whoever now speaks these words, let him have the conviction that through the Psalms God will quickly hear the supplications of those who pray.

(From the book of Fr. Eusebius, "THE MERCY OF THE HEART")

ΠΑΤΗΡ ΕΥΣΕΒΙΟΣ ΒΙΤΤΗΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΨΑΛΜΟΥΣ.

Έχω τή γνώμη πώς, σύμφωνα μέ τή γνώμη τού Μεγάλου Αθανασίου, ερμηνευτού τού βιβλίου τών Ψαλμών,  πώς μέσα στά λόγια αυτά τού ιερού βιβλίου, έχει μετρηθεί καί περιέχεται όλη ή ζωή τών ανθρώπων, καί οί διαθέσεις τής ψυχής καί οί κινήσεις τών λογισμών καί τών σκέψεών τους καί πώς τίποτε περισσότερο απ΄αυτά δέν βρίσκεται στήν ανθρώπινη ζωή. Είτε δηλαδή υπάρχει ανάγκη μετανοίας καί εξομολογήσεως, είτε παρουσιάστηκε κάποια θλίψη ή πειρασμός, είτε καταδιώχθηκε κανένας ή γλίτωσε από κάποια επιβολή, είτε τόν κυρίεψε θλίψη, είτε βλέπει τόν εαυτό του νά προοδεύει, τόν δέ εχθρό νά αχρηστεύεται, είτε θέλει νά υμνήσει, νά ευχαριστήσει τόν Κύριο, γιά όλα διδάσκεται από τούς Ψαλμούς. Άς εκλέγει λοιπόν  όσα σ, αυτούς λέγονται γιά κάθε περίπτωση πού αναφέρθηκε καί νά τά λέει προσφέροντάς τα στόν Κύριο σάν νά έχουν γραφτεί γιά τόν εαυτό του, μορφώνοντάς μέσα του αντίστοιχα συναισθηματα.

Μέ αυτούς τούς λόγους, όπως είπε ο απόστολος Παύλος,  "κατανίκησαν οί άγιοι βασίλεια, έκαναν έργα αρετής, πέτυχαν τήν εκπλήρωση υποσχέσεων τού Θεού, έφραξαν στόματα λεονταριών, έσβησαν καί απέδειξαν ανίσχυρη τή δύναμη τής φωτιάς, ξέφυγαν τόν κίνδυνο σφαγής, έγιναν καλά από αρρώστιες, αποδείχθηκαν δυνατοί σέ πολέμους, έτρεψαν σέ φυγή ξένα στρατεύματα, έλαβαν ξανά γυναίκες τούς νεκρούς πού αναστήθηκαν (Εβρ.ια΄33-35).

   Λοιπόν όποιος λέει καί τώρα τούς λόγους αυτούς, άς έχει τήν πεποίθηση πώς διά μέσου τών Ψαλμών θά ακούσει γρήγορα ο Θεός τίς δεήσεις αυτών πού προσεύχονται.

(Από τό βιβλίο τού π. Ευσεβίου,  "ΑΓΑΛΛΙΑΜΑ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ")

Κ. Π. Καβάφης, «Εις τα περίχωρα της Αντιοχείας»(το τελευταίο ποίημα του Καβάφη)

🌿🌸 Κ. Π. Καβάφης, «Εις τα περίχωρα της Αντιοχείας»

(το τελευταίο ποίημα του Καβάφη)

____

ΕΙΣ ΤΑ ΠΕΡΙΧΩΡΑ ΤΗΣ ΑΝΤΙΟΧΕΙΑΣ

Σαστίσαμε στὴν Ἀντιόχειαν ὅταν μάθαμε

Τὰ νέα καμώματα τοῦ Ἰουλιανού.

Ὁ Ἀπόλλων ἐξηγήθηκε μὲ λόγου του, στὴν Δάφνη!

Χρησμὸ δὲν ἤθελε νὰ δώσει (σκοτισθήκαμε!),

σκοπό δὲν τὸ ‘χε νὰ μιλήσει μαντικῶς, ἄν πρῶτα

δὲν καθαρίζονταν τὸ ἐν Δάφνη τέμενός του.

Τὸν ἐνοχλοῦσαν, δήλωσεν, οἱ γειτονεύοντες νεκροί.

Στὴν Δάφνη βρίσκονταν τάφοι πολλοί. –

Ἕνας ἀπ’ τοὺς ἐκεῖ ἐνταφιασμένους

ἦταν ὁ θαυμαστός, τῆς ἐκκλησίας μας δόξα,

ὁ ἅγιος, ὁ καλλίνικος μάρτυς Βαβύλας.

Αὐτόν αἰνίττονταν, αὐτόν φοβοῦνταν ὁ ψευτοθεός.

Ὅσο τὸν ἔνιωθε κοντά, δὲν κόταε

νὰ βγάλει τοὺς χρησμούς του˙ τσιμουδιά.

(Τοὺς τρέμουνε τοὺς μάρτυράς μας οἱ ψευτοθεοί).

Ἀνασκουμπόθηκεν ὁ ἀνόσιος Ἰουλιανός,

νευρίασε καὶ ξεφώνιζε : «Σηκώστε, μεταφέρτε τον,

βγάλτε τον τοῦτον τὸν Βαβύλα ἀμέσως.

Ἀκοῦς ἐκεῖ; Ὁ Ἀπόλλων ἐνοχλεῖται.

Σηκῶστε τον, ἀρπάξτε τον εὐθύς.

Ξεθάψτε τον, πάρτε τον ὅπου θέτε.

Βγάλτε τον, διῶξτε τον. Παίζουμε τώρα;

Ὁ Ἀπόλλων εἶπε νὰ καθαρισθεῖ τὸ τέμενος.»

Τὸ πήραμε, τὸ πήγαμε τὸ ἅγιο λείψανον ἀλλοῦ˙

Τὸ πήραμε, τὸ πήγαμε ἐν ἀγάπη κ’ ἐν τιμῆ.

Κι ὡραῖα τωόντι πρόκοψε τὸ τέμενος.

Δὲν ἄργησε καθόλου, καὶ φωτιὰ

μεγάλη κόρωσε : μιὰ φοβερὴ φωτιά :

καὶ κάηκε καὶ τὸ τέμενος κι ὁ Ἀπόλλων.

Στάχτη τὸ εἰδωλο˙ γιὰ σάρωμα, μὲ τὰ σκουπίδια.

Ἔσκασε ὁ Ἰουλιανός καὶ διέδωσε –

τἰ ἄλλο θὰ ἔκαμνε – πὼς ἡ φωτιὰ ἦταν βαλτὴ

ἀπὸ τοὺς Χριστιανοὺς ἐμᾶς. Ἄς πάει νὰ λέει.

Δὲν ἀποδείχθηκε˙ ἄς πάει νὰ λέει.

Τὸ οὐσιώδες εἶναι ποὺ ἔσκασε.

[1933 / 1935]

________________

📝Ο Άγιος Βαβύλας, επίσκοπος Αντιοχείας τον 3ο αιώνα, μαρτύρησε κατά τους διωγμούς, αφού απαγόρευσε στον αυτοκράτορα Νουμεριανό να εισέλθει σε ναό. Ο Κ.Π. Καβάφης τον τίμησε στο τελευταίο του ποίημα, αναδεικνύοντας την ιστορία του. Η μνήμη του γιορτάζεται στις 4 Σεπτεμβρίου.

Σαν σήμερα το 1903 γεννήθηκε στην Δρόβιανη της επαρχίας Δέλβινου Βορείου Ηπείρου , ο Όσιος Γεράσιμος Μικραγιαννανίτης ο Υμνογράφος .

Σαν σήμερα  το 1903 γεννήθηκε στην Δρόβιανη της επαρχίας Δέλβινου Βορείου Ηπείρου , ο Όσιος Γεράσιμος Μικραγιαννανίτης ο Υμνογράφος . Το κοσμικό του όνομα ήταν Αναστάσιος – Αθανάσιος Γρέκας. Από τον πατέρα του, Ιωάννη, πήρε την αυστηρότητα προς τον εαυτό του και από τη μητέρα του, Αθηνά, τη βαθιά, άδολη και ανυπόκριτη θρησκευτική ευλάβεια. Σύχναζε στην εκκλησία του χωριού του και στα εξωκλήσια των βουνών. Είχε επίδοση στα γράμματα, γιατί ήταν ευφυής και είχε καλή μνήμη. Τη βασική του μόρφωση έλαβε στον Πειραιά και την Αθήνα, όπου γνώρισε και τον Άγιο Νεκτάριο Πενταπόλεως. Από τον Πειραιά έφυγε με πλοίο για το Άγιον Όρος στις 15 Αυγούστου 1923 όπου εγκαταβίωσε στην έρημο της Μικράς Αγίας Άννης.  Διέπρεψε ως Μοναχός και Υμνογράφος  Το πλούσιο υμνογραφικό του έργο υπολογίζεται σε περισσότερες από 2000 ιερές ακολουθίες. Πολλοί πολλά έγραψαν περί αυτού και του έργου του και πολλοί τον τίμησαν και τον βράβευσαν γι’ αυτό, τον σπουδαίο αυτόν Υμνογράφο της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας. Μάλιστα, στις 25 Ιουνίου το 1963., επί πατριαρχείας Αθηναγόρα, το Οικουμενικό Πατριαρχείο βράβευσε τον Άγιο Γεράσιμο Μικραγιαννανίτη για τη συμβολή του στους εορτασμούς για τη χιλιετηρίδα του Αγίου Όρους ενώ στις 28 Δεκεμβρίου 1968 τον τίμησε με αργυρό μετάλλιο η Ακαδημία Αθηνών.  Ανεπαύθη στις 7 Δεκεμβρίου 1991. Ο μεγάλος σύγχρονος Άγιος της Εκκλησίας μας λάτρευε τον τόπο της καταγωγής του την Βόρειο Ήπεειρο, προσευχόταν πολύ για τους Βορειοηπειρώτες και αξιώθηκε από τον Θεό όχι  μόνο να δει την Ορθοδοξία να αναγεννάτε εκεί αλλά και να δώσει απλόχερα την ευλογία του στο άξιο Μέλος της Συνοδείας του, αείμνηστο Μητροπολίτη Κινσάσας Νικηφόρο, να πάει προς διακονία του Ευαγγελίου στην Αλβανία. Στις 10 Ιανουαρίου 2023  η Αγία και Ιερά Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου αποφάσισε την κατάταξη του Οσίου Γερασίμου Μικραγιαννανίτη στο Αγιολόγιο της Ορθόδοξης Εκκλησίας , εορτάζει στις 7 Δεκεμβρίου. Στις φωτογραφίες η πατρική κατοικία του Οσίου στην Δρόβιανη όπως την αποθανάτισε  σε πρόσφατη επίσκεψή του ο Μητροπολίτης Κίτρους Γεώργιος πνευματικό και αυτός τέκνο του Οσίου Γερασίμου.

Το θαύμα της μετατροπής του νερού σε κρασί δεν είναι θαύμα παραγωγής αλκοόλ από νερό, αλλά η εκδήλωση του νέου κρασιού ως Αίματος της Νέας Διαθήκης.

Το θαύμα της μετατροπής του νερού σε κρασί δεν είναι θαύμα παραγωγής αλκοόλ από νερό, αλλά η εκδήλωση του νέου κρασιού ως Αίματος της Νέας Διαθήκης. Θα μπορούσε η σαρκική ευθυμία να είναι πραγματικά η αρχή της πορείας του Χριστού; Ωστόσο, αυτό - το πρώτο θαύμα του Χριστού - είναι μια εκδήλωση της ΣΦΑΓΗΣ που είχε προετοιμαστεί από την Αρχή.

Η μητέρα του Ιησού στράφηκε στον Υιό της, δείχνοντάς μας σε Ποιον πρέπει να κοιτάμε όταν κάτι λείπει: «Δεν έχουν κρασί». «Τι σχέση έχω εγώ με σένα, γυναίκα; (Πράγματι, στη σάρκα, τι σημασία έχει που τους τελείωσε το κρασί;!) Η ώρα μου δεν έχει έρθει ακόμα» (Ιωάννης 2:4). Είναι σαφές για ποια ώρα μιλάει ο Χριστός! Ωστόσο, από αυτή τη σαρκική και κοσμική ανάγκη, ο Ιησούς δημιουργεί μια προεικόνιση της πρόνοιας για την ανάγκη μας μέσω του Αίματος-Οίνου Του - που προέρχεται από Αυτόν, την Αληθινή Αμπελώνα.

Η μητέρα του είπε στους υπηρέτες: «Ό,τι σας πει, κάντε το!» Μας κατευθύνει στον Υιό, στην υπακοή στον Λόγο που προέρχεται από Αυτόν.

Το παλιό μας κρασί έχει επίσης τελειώσει. Αυτό που κάποτε μας ευφραίνωνε στη σάρκα δεν φέρνει πλέον χαρά. Η Μητέρα του Θεού φέρνει την ανάγκη μας ενώπιον του Υιού για λογαριασμό μας. Είμαστε ικανοί να ακούσουμε τον Χριστό και να γεμίσουμε τις υδρίες με νερό;

Υπάρχουν έξι υδρίες για καθαρισμό. Ο αριθμός έξι συμβολίζει τον υλικό κόσμο, τη δημιουργία και τη σύνδεση με την ανθρωπότητα. Ο άνθρωπος δημιουργήθηκε την έκτη ημέρα. Έτσι, αυτός ο αριθμός συνδέεται με την ανθρώπινη φύση. Σε αυτά τα δοχεία - που φέρουν τη δική μας εικόνα - χύνεται συνηθισμένο νερό και μετατρέπεται σε κρασί. Και, όπως διαβάζουμε, είναι κρασί υψηλότερης ποιότητας, τέτοιο που κανείς δεν είχε δοκιμάσει ποτέ πριν. Με το πρόσχημα αυτού του κρασιού προσφέρεται στην ανθρωπότητα το Αίμα της Νέας Διαθήκης - που χύνεται για τις αμαρτίες όλου του κόσμου. Ο Χριστός ξεκινά τη μεταμόρφωση της πεσμένης μας φύσης. Τα υδρίες που προορίζονται για τελετουργικό πλύσιμο γίνονται όργανα για τον καθαρισμό όχι μόνο του εξωτερικού μας εαυτού αλλά και του εσωτερικού μας εαυτού. Το αίμα του Χριστού έχει τη δύναμη να μας πλένει, να μας καθαρίζει, να μας αγιάζει και να μας φέρνει σε κοινωνία.

Η παρουσία του Υιού του Θεού στο γαμήλιο γεύμα είναι επίσης συμβολική. Υποδεικνύει με εντυπωσιακή σαφήνεια το τέλος του παλιού και την προετοιμασία ενός νέου ποτού. Μέσω αυτού του νέου κρασιού τα πορφυρά μας ενδύματα γίνονται λευκά - μεταμορφώνοντάς μας από εκείνους που απλώς προσκλήθηκαν στο γεύμα σε εκλεκτούς, καθαρισμένους από τον Λόγο και ντυμένους με νέα γαμήλια ενδύματα.

Ο γάμος στην Κανά της Γαλιλαίας χρησιμεύει ως εικόνα του Γαμήλιου Γεύματος που ετοίμασε ο Πατέρας, όπου το Αρνί που σφαγιάστηκε βγήκε για να μας υπηρετήσει. «...Ο άρχοντας του γεύματος καλεί τον γαμπρό και του λέει: “Κάθε άνθρωπος σερβίρει πρώτα το καλό κρασί, και όταν οι καλεσμένοι πιουν άφθονα, τότε το κατώτερο κρασί· εσύ όμως φύλαξες το καλό κρασί μέχρι τώρα”» (Ιωάννης 2:1-11). Αυτό επιβεβαιώνει ότι δεν υπηρετεί εδώ ένας απλός άνθρωπος, αλλά ο ίδιος ο Νυμφίος, και ότι αυτό το Γαμήλιο Γεύμα είναι εντελώς διαφορετικής τάξης. «Έτσι ο Ιησούς ξεκίνησε τα θαύματά Του στην Κανά της Γαλιλαίας και αποκάλυψε τη δόξα Του· και οι μαθητές Του πίστεψαν σε Αυτόν».

Όταν οι δικοί μας πόροι στερέψουν και ο παλιός μας τρόπος βάδισης αποδειχθεί άκαρπος, ας στραφούμε στον Χριστό και ας ενεργήσουμε σύμφωνα με τον Λόγο Του. Θα ξεκινήσει θαύματα στη ζωή μας και θα αποκαλύψει τη δόξα Του. Τότε, όπως οι μαθητές, θα πιστέψουμε σε Αυτόν και θα Τον ακολουθήσουμε!

Λένα Φιάλκα

Αληθώς σας λέω, αν δεν επιστρέψετε και δεν γίνετε σαν τα παιδιά, δεν θα εισέλθετε στη βασιλεία των ουρανών.(Ματθαίος 18: 3.).

Αγοράζουν.

ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ

+ Γιώργος Λ. Οικονόμου 

Αγοράζουν!...

Όσο βρίσκουν, αγοράζουν...

Δεν σταματούν, ακόμα

και μπροστά στη λύπη μας.

Αύριο, θα την πουλήσουν ακριβότερα.

Ξέρουν αυτοί...

Γι' αυτό σου λέω,

μακριά από παζάρια.

Χαμένοι θα βγούμε!...

Οι άνθρωποι πάντα παίρνουν, το "σχήμα" της ψυχής που κουβαλάνε!...

Είμαστε φτιαγμένοι τρομακτικά υπέροχοι. Είμαστε ζωντανή προφητεία. Άγιοι ναοί που περπατούν. Σκόνη και θεότητα σε ένα μείγμα.

Ο Ιησούς πέθανε στον σταυρό σε ηλικία 33 ετών. Η ανθρώπινη σπονδυλική στήλη έχει 33 σπονδύλους. Η ίδια δομή που στηρίζει το σώμα μας έχει τον ίδιο αριθμό ετών που τα ιερά του πόδια έχουν περπατήσει στη Γη.

Έχουμε 12 πλευρές σε κάθε πλευρά. 12 μαθητές. 12 φυλές του Ισραήλ. Ο Θεός έχει χαράξει το σχέδιό Του στα οστά μας. Έχει γράψει τον Παράδεισο στην ίδια μας την ανατομία.

Το πνευμονογαστρικό νεύρο ξεκινά από τον εγκέφαλο και κατεβαίνει στην καρδιά και τα έντερα. Ηρεμεί τις καταιγίδες στο σώμα. Μοιάζει με σταυρό. Αυτή είναι η πηγή δύναμης που διατρέχει την ύπαρξή μας. Κάθε φορά που το σώμα σας θεραπεύεται, όταν η καρδιά σας ηρεμεί στην προσευχή, όταν η ειρήνη εμφανίζεται εκεί που δεν πρέπει... Αυτός είναι εκεί.

Ο Ιησούς αναστήθηκε την τρίτη ημέρα. Διάβασα ότι όταν νηστεύετε για τρεις ημέρες, το σώμα αρχίζει να αναγεννάται. Τα παλιά κύτταρα πεθαίνουν. Νέα κύτταρα γεννιούνται. Η θεραπεία ξεκινά. Το σώμα ανασταίνεται. Δεν είναι σύμπτωση. Είναι ένα μοτίβο.

Και συνεχίζεται.

Η καρδιά σας έχει έναν ηλεκτρικό ρυθμό. Ο εγκέφαλός σας «φωτίζεται» όταν προσεύχεστε, όπως τα πυροτεχνήματα στο Σίδνεϊ την παραμονή της Πρωτοχρονιάς. Τα δάκρυα χαράς έχουν διαφορετική χημική σύνθεση από τα δάκρυα πόνου ή κλάματος. Το αίμα μιλάει. Τα οστά κουβαλούν μνήμη. Το σώμα λατρεύει, ακόμα κι αν δεν το συνειδητοποιείτε.

Είμαστε φτιαγμένοι τρομακτικά υπέροχοι. Είμαστε ζωντανή προφητεία. Άγιοι ναοί που περπατούν. Σκόνη και θεότητα σε ένα μείγμα.

Ο Θεός δεν σας δημιούργησε απλώς. Χάραξε την εικόνα Του μέσα σας.

Δεν χρειάζεται να ψάξετε πολύ γι' Αυτόν.

Απλώς πρέπει να κοιτάξετε μέσα σας.

Σας γνωρίζει και σας αγάπησε πριν από το πρώτο σας χτύπο της καρδιάς...

Πατέρας Ιωάννης Μπαντίλιτα

ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ . ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ ΙΕΡΟΜΑΡΤΥΡΑ ΒΑΒΥΛΑ

 ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ

            ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ ΙΕΡΟΜΑΡΤΥΡΑ ΒΑΒΥΛΑ

    α.  Εγώ ήθελα, βέβαια, σήμερα να εκπληρώσω την υπόσχεση που σας είχα δώσει, όταν βρέθηκα εδώ την προηγούμενη φορά· αλλά τι να κάνω; Παρουσιάστηκε στο μεταξύ ο μακάριος Βαβύλας και μας κάλεσε κοντά του, όχι με τη φωνή του, αλλά ελκύοντάς μας με την πνευματική λάμψη που εκπέμπει η μορφή του. Μη δυσανασχετείτε, λοιπόν, που αναβάλλεται η εξόφληση του χρέους· όσο περισσότερο παρατείνεται, τόσο περισσότερο αυξάνεται και ο τόκος που θα λάβετε. Γιατί θα σας το εξοφλήσουμε το χρέος μαζί με τον τόκο του, όπως ακριβώς διέταξε και ο Δεσπότης, που μας το εμπιστεύθηκε ως παρακαταθήκη [βλ. Ματθ. 25,27: «Ἔδει οὖν σε βαλεῖν τὸ ἀργύριόν μου τοῖς τραπεζίταις, καὶ ἐλθὼν ἐγὼ ἐκομισάμην ἂν τὸ ἐμὸν σὺν τόκῳ (:Έπρεπε,  λοιπόν, εσύ να καταθέσεις το χρήμα μου στους τραπεζίτες, κι όταν θα ερχόμουν εγώ, θα έπαιρνα με τόκο αυτό που μου ανήκει)»]. Να είστε, λοιπόν, ήσυχοι για όσα σας οφείλονται, αφού και το κεφάλαιο και το κέρδος του παραμένουν δικά σας· ας μην αφήσουμε να περάσει ανεκμετάλλευτο το κέρδος που μας προέκυψε σήμερα, αλλά ας εντρυφήσουμε στα θαυμαστά επιτεύγματα του μακαρίου Βαβύλα.

     Το πώς, λοιπόν, ποίμανε την Εκκλησία του τόπου μας και διέσωσε το ιερό, αυτό, σκάφος μέσα από θύελλες, τρικυμίες και κύματα, πόση παρρησία έδειξε απέναντι στον αυτοκράτορα, πώς έδωσε τη ζωή του για το ποίμνιό του και δέχθηκε εκείνον τον μακάριο μαρτυρικό θάνατο, αυτά και άλλα παρόμοια θα τα αφήσουμε να τα διηγηθούν οι μεγαλύτεροι σε ηλικία διδάσκαλοι και ο κοινός μας πνευματικός πατέρας[Με την έκφραση “κοινὸς πατὴρ ἡμῶν” ο Ιερός Χρυσόστομος αναφέρεται στον επίσκοπο Αντιοχείας Φλαβιανό, τον κοινό πνευματικό πατέρα της τοπικής Εκκλησίας (ο λόγος αυτός εκφωνήθηκε περίπου το 387 μ.Χ.), στον οποίο αναθέτει, μαζί με τους πρεσβύτερους διδασκάλους, τη διήγηση των παλαιότερων γεγονότων της ζωής του αγίου Βαβύλα]. Γιατί τα παλαιότερα γεγονότα μπορούν να σας τα αφηγηθούν καλύτερα οι μεγαλύτεροι στην ηλικία. Όσα, όμως, συνέβησαν πιο πρόσφατα, στη δική μας εποχή, θα σας τα διηγηθώ εγώ, ο νεότερος· εννοώ όσα έγιναν μετά τον θάνατο και την ταφή του μάρτυρα, όταν τα λείψανά του βρίσκονταν στο προάστιο[Εννοεί εδώ το γνωστό προάστιο της Αντιόχειας, τη Δάφνη].

    Γνωρίζω βέβαια ότι οι ειδωλολάτρες θα περιγελάσουν την υπόσχεσή μας, όταν μας ακούσουν να λέμε ότι θα μιλήσουμε για τα θαυμαστά επιτεύγματα που επιτέλεσε μετά τον θάνατο και την ταφή του εκείνος που τάφηκε και το σώμα του διαλύθηκε σε σκόνη. Αυτό, όμως, δεν θα μας κάνει να σωπάσουμε· αντίθετα, ακριβώς γι’ αυτό θα μιλήσουμε ακόμη περισσότερο, ώστε, αποδεικνύοντας ότι το παράδοξο αυτό γεγονός είναι αληθινό, να στρέψουμε τελικά τον χλευασμό εναντίον τους. Γιατί ένας απλός άνθρωπος δεν μπορεί να πραγματοποιεί ανδραγαθήματα μετά τον θάνατό του· ένας μάρτυρας, όμως, μπορεί να πραγματοποιεί πολλά και μεγάλα. Και αυτό δεν γίνεται για να αποκτήσει ο μάρτυρας μεγαλύτερη δόξα — γιατί δεν έχει καμία ανάγκη από την ανθρώπινη δόξα — αλλά για να μάθεις εσύ, ο άπιστος, ότι ο θάνατος των μαρτύρων δεν είναι θάνατος· είναι η αρχή μιας καλύτερης ζωής, το προοίμιο ενός πνευματικότερου βίου και η μετάβαση από μια κατώτερη σε μια καλύτερη κατάσταση. Μη βλέπεις, λοιπόν, μόνο αυτό, ότι το σώμα του μάρτυρα κείται απογυμνωμένο και στερημένο από την ζωτική ενέργεια της ψυχής. Αλλά να προσέξεις κάτι άλλο: στη θέση της ψυχής παραμένει κοντά στο σώμα μια άλλη και μεγαλύτερη δύναμη, η χάρη του Αγίου Πνεύματος, η οποία με τα θαύματα που επιτελεί μαρτυρεί σε όλους την αλήθεια της αναστάσεως. Γιατί, αν ο Θεός χάρισε ακόμη και σε σώματα νεκρά και διαλυμένα σε σκόνη δύναμη μεγαλύτερη από εκείνη όλων των ζωντανών, πολύ περισσότερο, όταν έρθει ο καιρός των στεφάνων, θα τους χαρίσει μια ζωή καλύτερη και μακαριότερη από την προηγούμενη.

    Ποια είναι λοιπόν τα κατορθώματά του; Μην παραξενευτείτε όμως, αν γυρίσουμε για λίγο την αφήγησή μας πιο πίσω. Άλλωστε, κι εκείνοι που θέλουν να παρουσιάσουν σωστά μια ζωγραφική εικόνα απομακρύνουν λίγο τους θεατές από τον πίνακα και τότε την αποκαλύπτουν, ώστε η απόσταση να τους επιτρέπει να τη βλέπουν καθαρότερα. Κάντε λοιπόν κι εσείς λίγη υπομονή, καθώς γυρίζουμε την αφήγησή μας πίσω στον χρόνο. Όταν, λοιπόν, ο Ιουλιανός, που ξεπέρασε όλους στην ασέβεια, ανέβηκε στον αυτοκρατορικό θρόνο και πήρε στα χέρια του τα σκήπτρα της εξουσίας, αμέσως σήκωσε τα χέρια του εναντίον του Ίδιου του Θεού που τον δημιούργησε και αρνήθηκε να αναγνωρίσει Τον ευεργέτη του. Και από τη γη, κοιτάζοντας προς τον ουρανό, γάβγιζε σαν λυσσασμένο σκυλί, που στρέφεται με την ίδια μανία τόσο εναντίον εκείνων που δεν το τρέφουν, όσο και εναντίον εκείνων που το τρέφουν- ή μάλλον κυριεύτηκε από μανία ακόμη αγριότερη και από εκείνη των λυσσασμένων σκύλων. Γιατί τα λυσσασμένα σκυλιά αποστρέφονται και μισούν εξίσου τους δικούς τους και τους ξένους. 

     Ο Ιουλιανός, όμως, κολάκευε τους δαίμονες, τους εχθρούς της σωτηρίας του, και κάθε είδους λατρεία τούς απέδιδε. Τον ευεργέτη και σωτήρα του, όμως,  που δεν δίστασε να προσφέρει ακόμη και τον Μονογενή Υιό Του για χάρη του[Ρωμ. 8,32: «ὅς γε τοῦ ἰδίου υἱοῦ οὐκ ἐφείσατο, ἀλλ᾽ ὑπὲρ ἡμῶν πάντων παρέδωκεν αὐτόν… (:Αυτός, ο Οποίος δεν λυπήθηκε τον ίδιο το μονογενή Υιό Του, αλλά για χάρη όλων μας Τον παρέδωσε σε θάνατο)»], Τον αποστράφηκε και Τον μισούσε, ενώ παράλληλα χλεύαζε τον Σταυρό. Χλεύαζε τον Σταυρό, που ανόρθωσε ολόκληρη την οικουμένη, όταν βρισκόταν πεσμένη με το πρόσωπο στη γη, και έδιωξε από παντού το σκοτάδι και μας χάρισε φως λαμπρότερο κι από τις ακτίνες του ήλιου. Και ούτε σ᾽ αυτό το σημείο σταματούσε η μανία του, αλλά διακήρυσσε ότι θα εξαφάνιζε από προσώπου γης το γένος των «Γαλιλαίων»[ «Γαλιλαίοι»: περιφρονητική ονομασία που χρησιμοποιούσε ο αυτοκράτορας Ιουλιανός για τους Χριστιανούς, αποφεύγοντας σκόπιμα την ονομασία «Χριστιανοί»]. Γιατί έτσι συνήθιζε να μας αποκαλεί. Και όμως, αν πίστευε ότι το όνομα «Χριστιανοί» ήταν τόσο επαίσχυντο και ότι η ίδια η χριστιανική ιδιότητα ήταν γεμάτη ντροπή, γιατί δεν χρησιμοποιούσε αυτό ακριβώς το όνομα για να μας προσβάλει, αλλά προτιμούσε να μας αποκαλεί με ένα άλλο, ξένο όνομα; Γνώριζε όμως πολύ καλά ότι το να ονομάζεται κανείς Χριστιανός, εξαιτίας της σχέσης του με τον Χριστό, αποτελεί μεγάλη τιμή όχι μόνο για τους ανθρώπους, αλλά ακόμη και για τους αγγέλους και τις ουράνιες δυνάμεις. Γι’ αυτό επιστράτευε κάθε μέσο, για να μας στερήσει αυτό το τιμητικό κόσμημα και να εξαλείψει τη χριστιανική διδασκαλία.

     Αλλά αυτό ήταν αδύνατο, άθλιε και ταλαίπωρε· τόσο αδύνατο όσο να γκρεμίσεις τον ουρανό, να σβήσεις τον ήλιο και να κλονίσεις και να καταρρίψεις τα θεμέλια της γης. Και αυτό το είχε προαναγγείλει ο Χριστός, λέγοντας: «Ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ παρελεύσονται· οἱ δὲ λόγοι μου οὐ μὴ παρέλθωσιν (:Ο ουρανός και η γη, που σας φαίνονται τόσο μόνιμα και στερεά, θα περάσουν και θα εκλείψουν, οι λόγοι μου, όμως, δεν θα περάσουν, αλλά θα επαληθευθούν επακριβώς)»[Ματθ. 24,35]. Αλλά, αφού δεν δέχεσαι να ακούσεις τον Χριστό που το λέει, άκου, λοιπόν, την μαρτυρία των ίδιων των γεγονότων. Εγώ, λοιπόν, που αξιώθηκα να γνωρίσω τι σημαίνει απόφαση του Θεού και πόσο ισχυρή και ακατανίκητη είναι, είμαι πεπεισμένος ότι αυτή είναι πιο αξιόπιστη ακόμη και από τη φυσική τάξη των πραγμάτων και από όσα μας διδάσκει η ίδια η εμπειρία. Εσύ όμως, που ακόμη σέρνεσαι χαμηλά και παραμένεις προσκολλημένος στα γήινα και εμπιστεύεσαι μόνο τους ανθρώπινους συλλογισμούς, δέξου τουλάχιστον τη μαρτυρία των ίδιων των γεγονότων. Δεν θα σου φέρω αντίρρηση, ούτε θα φιλονικήσω μαζί σου.

    β. Τι λένε, λοιπόν, τα ίδια τα γεγονότα; Είπε ο Χριστός ότι είναι ευκολότερο να χαθούν ο ουρανός και η γη παρά να μείνει ανεκπλήρωτος έστω και ένας από τους λόγους Του[βλ. Λουκά 16,17: «Εὐκοπώτερον δέ ἐστι τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν παρελθεῖν ἢ τοῦ νόμου μίαν κεραίαν πεσεῖν (:Είναι ευκολότερο ο ουρανός και η γη να χαθούν και να καταστραφούν, παρά να ξεπέσει έστω και ένα κόμμα, να χάσει δηλαδή  το κύρος της ακόμα και η πιο μικρή από τις εντολές)» και Ματθ. 24,35: «Ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ παρελεύσονται, οἱ δὲ λόγοι μου οὐ μὴ παρέλθωσι (:Ο ουρανός και η γη, που σας φαίνονται τόσο μόνιμα και στερεά, θα περάσουν και θα εκλείψουν, οι λόγοι μου όμως δεν θα περάσουν, αλλά θα επαληθευθούν επακριβώς)»]. 

     Αντιτάχθηκε στους λόγους αυτούς ο αυτοκράτορας αντιτάχθηκε και απείλησε ότι θα εξαλείψει τα δόγματα της χριστιανικής πίστης. Πού είναι λοιπόν ο αυτοκράτορας που απείλησε ότι θα τα κάνει αυτά; Χάθηκε και αφανίστηκε, και τώρα βρίσκεται στον Άδη, αναμένοντας την τιμωρία από την οποία δεν υπάρχει διαφυγή. Και πού είναι ο Χριστός, που διακήρυξε εκείνα τα λόγια; Βρίσκεται στους ουρανούς, στα δεξιά του Πατέρα, κατέχοντας τον ύψιστο θρόνο της δόξας [βλ. Μάρκ. 16,19: «Ὁ μὲν οὖν Κύριος μετὰ τὸ λαλῆσαι αὐτοῖς ἀνελήφθη εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ ἐκάθισεν ἐκ δεξιῶν τοῦ Θεοῦ (:Αφού, λοιπόν, ο Κύριος τούς μίλησε επανειλημμένα και τους είπε μεταξύ άλλων κι αυτά, αναλήφθηκε στον ουρανό και κάθισε στα δεξιά του Θεού Πατρός)»]. Πού είναι του αυτοκράτορα τα βλάσφημα λόγια και η αχαλίνωτη γλώσσα του; Στάχτη έγινε και σκόνη και για τα σκουλήκια τροφή. Και πού είναι η απόφαση του Χριστού; Λάμπει μέσα από την ίδια την αλήθεια των γεγονότων, καθώς η έκβασή τους την κάνει να αστράφτει σαν πάνω σε χρυσή στήλη [Η «στήλη» στην αρχαιότητα μπορούσε να φέρει χαραγμένη μια επιγραφή, ένα ψήφισμα, μια διακήρυξη ή κάτι που προοριζόταν να μείνει ως δημόσια και μόνιμη μαρτυρία. Και επειδή εδώ είναι χρυσή, η εικόνα γίνεται ακόμη εντονότερη: κάτι που λάμπει, είναι περίβλεπτο και δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητο· άρα «χρυσή στήλη» εδώ: μεταφορική εικόνα της ίδιας της έκβασης των γεγονότων, η οποία προβάλλει λαμπρά και ολοφάνερα την αλήθεια των λόγων του Χριστού]. 

     Και όμως, όταν ετοιμαζόταν να εξαπολύσει πόλεμο εναντίον μας, ο αυτοκράτορας δεν άφησε κανένα μέσο αχρησιμοποίητο: Και μάντεις καλούσε και μάγους συγκέντρωνε, και τα πάντα ήταν γεμάτα από δαίμονες και πονηρά πνεύματα. Και ποια ανταμοιβή έλαβε, λοιπόν, για όλην αυτήν τη λατρεία και υπηρεσία προς τους δαίμονες; Αφανισμοί πόλεων και λιμός, ο δριμύτερος και φοβερότερος από όλους τους λιμούς. Άλλωστε γνωρίζετε και θυμάστε πως η αγορά είχε αδειάσει από τρόφιμα και στα καταστήματα επικρατούσε αναστάτωση, καθώς όλοι προσπαθούσαν να προλάβουν να αρπάξουν ό,τι εμφανιζόταν διαθέσιμο και να φύγουν. Και γιατί να μιλώ μόνο για την πείνα, όταν είχαν αρχίσει να στερεύουν ακόμη και πηγές τόσο άφθονες σε νερό, ώστε ξεπερνούσαν ακόμη και ολόκληρους ποταμούς;[Στο σημείο αυτό ο Ιερός Χρυσόστομος αναφέρεται στον μεγάλο λιμό και στη λειψυδρία και ξηρασία που έπληξαν την Αντιόχεια κατά την παραμονή του Ιουλιανού στην πόλη (362–363 μ.Χ.). Τις παρουσιάζει αυτές τις συμφορές μέσα στο ευρύτερο σχήμα της θείας τιμωρίας που συνόδευσε την αποστασία και την αντιχριστιανική πολιτική του Ιουλιανού. Η μνεία των πηγών λειτουργεί συγχρόνως ως ρητορική μετάβαση προς τη Δάφνη, περίφημη για τις πλούσιες πηγές της, όπου βρισκόταν το ιερό του Απόλλωνα και είχαν μεταφερθεί τα λείψανα του αγίου Βαβύλα].

    Εφόσον, όμως, ο λόγος έφτασε στις πηγές, ας ανεβούμε τώρα στη Δάφνη [:περίφημο προάστιο της Αντιοχείας, φημισμένο για τα νερά και τις πηγές του] και ας στρέψουμε πλέον τον λόγο μας στα κατορθώματα του μάρτυρα. Ξέρω βέβαια ότι θα θέλατε να συνεχίσουμε να ξεσκεπάζουμε και να διαπομπεύουμε τις αισχρότητες των ειδωλολατρών· ωστόσο, παρόλο που κι εγώ θα ήθελα το ίδιο, ας προχωρήσουμε παρακάτω. Άλλωστε, όπου προβάλλεται και τιμάται η μνήμη των μαρτύρων, εκεί αποκαλύπτεται συγχρόνως και η καταισχύνη των ειδωλολατρών. Ο αυτοκράτορας, λοιπόν, αυτός, ανέβαινε συχνά στη Δάφνη και απευθυνόταν επίμονα με επανειλημμένες παρακλήσεις στον Απόλλωνα, παρακαλώντας, ικετεύοντας και εκλιπαρώντας τον να του αποκαλύψει κάτι για όσα επρόκειτο να του συμβούν. Και τι απάντησε, λοιπόν, ο μάντης, ο μεγάλος «θεός» των ειδωλολατρών; «Οι νεκροί με εμποδίζουν να μιλήσω», λέει· «άνοιξε, λοιπόν, τους τάφους, ξέθαψε τα οστά και απομάκρυνε τους νεκρούς από εδώ». 

      Τι θα μπορούσε να υπάρξει πιο ανίερο από αυτές τις διαταγές; Πρωτοφανείς νόμους σύλησης τάφων ο δαίμονας [:ο Απόλλων, τον οποίο ο Ιερός Χρυσόστομος αποκαλεί πλέον ευθέως «δαίμονα»] θεσπίζει και νέους τρόπους ξενηλασίας [:εκδίωξης] ακόμη και των νεκρών επινοεί [«Ξενηλασία»: η απέλαση ξένων από έναν τόπο· εδώ χρησιμοποιείται ειρωνικά, καθώς ο Απόλλων απαιτεί την απομάκρυνση όχι ζωντανών ξένων, αλλά των ίδιων των νεκρών]. Ποιος άκουσε ποτέ να εκτοπίζονται νεκροί; Ποιος είδε ποτέ νεκρά και άψυχα σώματα να διατάσσονται να εγκαταλείψουν τον τόπο τους, όπως απαιτούσε αυτός, ανατρέποντας εκ θεμελίων τους κοινούς νόμους της φύσης;[Υπάρχει πάλι ειρωνεία: μιλά για τους νεκρούς σαν να μπορούσαν να υπακούσουν σε διαταγή και να μετακομίσουν!]. Γιατί για όλους τους ανθρώπους αποτελεί κοινό νόμο της φύσης εκείνος που φεύγει από τη ζωή να παραδίδεται στη γη και στην ταφή και να αναπαύεται στην αγκαλιά της γης, της μητέρας όλων. Κι όμως, αυτούς τους νόμους δεν τους παραβίασε ποτέ ούτε ειδωλολάτρης ούτε βάρβαρος ούτε Σκύθης ούτε άνθρωπος ακόμη αγριότερος από αυτούς· όλοι τους σέβονται και τους τηρούν, γιατί θεωρούνται από όλους ιεροί και απαραβίαστοι.

     Αλλά ο δαίμονας βγάζει πλέον το προσωπείο και, απροκάλυπτος πια, στρέφεται εναντίον των ίδιων των νόμων της φύσεως. Γιατί, ισχυρίζεται, η παρουσία των νεκρών αποτελεί μίασμα. Δεν αποτελούν οι νεκροί το μίασμα, πονηρότατε δαίμονα· μίασμα είναι η διεστραμμένη ανθρώπινη βούληση. Και, αν πρέπει να πούμε κάτι παράδοξο, πιο μιαρά είναι τα σώματα των ζωντανών που είναι γεμάτα κακία, παρά εκείνα των νεκρών. Γιατί τα σώματα των ζωντανών υπηρετούν όσα προστάζει η ψυχή, ενώ τα σώματα των νεκρών κείτονται ακίνητα. Και ό,τι είναι ακίνητο και στερημένο από κάθε αίσθηση δεν μπορεί να κατηγορηθεί για τίποτε. Ωστόσο ούτε τα σώματα των ζωντανών είναι από τη φύση τους μιαρά· εκείνο που είναι πάντοτε υπεύθυνο για το κακό είναι η πονηρή και διεστραμμένη προαίρεση [πρβ. Ματθ. 15,18–20: «Τὰ δὲ ἐκπορευόμενα ἐκ τοῦ στόματος ἐκ τῆς καρδίας ἐξέρχεται, κἀκεῖνα κοινοῖ τὸν ἄνθρωπον. ἐκ γὰρ τῆς καρδίας ἐξέρχονται διαλογισμοὶ πονηροί, φόνοι, μοιχεῖαι, πορνεῖαι, κλοπαί, ψευδομαρτυρίαι, βλασφημίαι· ταῦτά ἐστι τὰ κοινοῦντα τὸν ἄνθρωπον (:Όσα, όμως, βγαίνουν απ’ το στόμα, προέρχονται από την καρδιά, κι αυτά είναι που μολύνουν τον άνθρωπο. Διότι απ’ την καρδιά βγαίνουν σκέψεις πονηρές, φόνοι, μοιχείες, πορνείες, κλοπές, ψευδομαρτυρίες, βλασφημίες. Όλες αυτές οι παραβάσεις αρχικώς φυτρώνουν στην καρδιά ως λογισμοί και επιθυμίες και αποφάσεις, κι από εκεί πηγάζουν. Αυτά είναι εκείνα που μολύνουν την πνευματική φύση του ανθρώπου, δηλαδή την ψυχή)»]. Δεν είναι το νεκρό σώμα μίασμα, Απόλλωνα. Μίασμα είναι να καταδιώκεις μια κόρη που θέλει να μείνει αγνή, να επιχειρείς να προσβάλεις την παρθενική της τιμή και, όταν αποτυγχάνεις στην αισχρή σου επιδίωξη, να θρηνείς γι’ αυτό· αυτό είναι που αξίζει καταδίκη και τιμωρία[:Ο Ιερός Χρυσόστομος υπαινίσσεται τον γνωστό μύθο κατά τον οποίο ο Απόλλων καταδίωξε τη νύμφη Δάφνη, που ήθελε να διαφυλάξει την παρθενική της αγνότητα. Όταν εκείνη διέφυγε από την καταδίωξή του με τη μεταμόρφωσή της σε δέντρο δάφνης, ο Απόλλων θρήνησε για την αποτυχία του. Ο Ιερός Χρυσόστομος χρησιμοποιεί ειρωνικά τον ίδιο τον ειδωλολατρικό μύθο για να αποδείξει ότι μίασμα δεν είναι το νεκρό σώμα, αλλά η ανήθικη προαίρεση και πράξη].

     Πολλοί, λοιπόν, υπήρξαν ανάμεσά μας μεγάλοι και θαυμαστοί προφήτες, οι οποίοι προείπαν πολλά για το μέλλον, χωρίς ποτέ να ζητήσουν από όσους απευθύνονταν σ’ αυτούς να ξεθάψουν τα οστά των νεκρών. Ο Ιεζεκιήλ, αντίθετα, στάθηκε ανάμεσα στα ίδια τα οστά και όχι μόνο δεν εμποδίστηκε από αυτά, αλλά τα είδε να αποκτούν νεύρα, σάρκα και δέρμα και να επανέρχονται στη ζωή [βλ. Ιεζ.37,1-10· ειδικότερα Ιεζ.37,6-10: «Καὶ δώσω ἐφ᾽ ὑμᾶς νεῦρα καὶ ἀνάξω ἐφ᾽ ὑμᾶς σάρκας, καὶ ἐκτενῶ ἐφ᾽ ὑμᾶς δέρμα καὶ δώσω πνεῦμά μου εἰς ὑμᾶς, καὶ ζήσεσθε, καὶ γνώσεσθε ὅτι ἐγώ εἰμι Κύριος.Καὶ ἐπροφήτευσα καθὼς ἐνετείλατό μοι· καὶ ἐγένετο φωνὴ ἐν τῷ ἐμὲ προφητεῦσαι, καὶ ἰδοὺ σεισμός, καὶ προσήγαγε τὰ ὀστᾶ ἑκάτερον πρὸς τὴν ἁρμονίαν αὐτοῦ. Καὶ εἶδον καὶ ἰδοὺ ἐπ᾽ αὐτὰ νεῦρα καὶ σάρκες ἐφύοντο, καὶ ἀνέβαινεν ἐπ᾽ αὐτὰ δέρμα ἐπάνω, καὶ πνεῦμα οὐκ ἦν ἐν αὐτοῖς. Καὶ εἶπε πρός με· προφήτευσον ἐπὶ τὸ πνεῦμα, προφήτευσον, υἱὲ ἀνθρώπου, καὶ εἰπὸν τῷ πνεύματι· τάδε λέγει Κύριος· ἐκ τῶν τεσσάρων πνευμάτων ἐλθὲ καὶ ἐμφύσησον εἰς τοὺς νεκροὺς τούτους, καὶ ζησάτωσαν. Καὶ ἐπροφήτευσα καθότι ἐνετείλατό μοι· καὶ εἰσῆλθεν εἰς αὐτοὺς τὸ πνεῦμα, καὶ ἔζησαν καὶ ἔστησαν ἐπὶ τῶν ποδῶν αὐτῶν, συναγωγὴ πολλὴ σφόδρα (: Θα σας δώσω νεύρα, θα βάλω πάνω σας σάρκες, θα απλώσω πάνω σας δέρμα· θα σας δώσω και τη ζωογόνο πνοή μου και θα ζήσετε πάλι. Τότε θα γνωρίσετε ότι Εγώ, που σας έδωσα ζωή, είμαι ο Κύριος των πάντων’’. Πράγματι προφήτευσα, όπως μου έδωσε εντολή ο Κύριος. Κι ενώ εγώ μιλούσα, έγινε ξαφνικά ένας φοβερός σεισμός και καθένα από τα οστά αυτά πλησίαζε εκείνο με το οποίο έπρεπε να προσαρμοσθεί· κι έτσι σχηματίσθηκαν ανθρώπινοι σκελετοί. Καθώς τα παρατηρούσα, είδα να φυτρώνουν πάνω στα οστά νεύρα και σάρκες και να ντύνονται με δέρμα. Δεν είχαν, όμως, πάνω τους πνοή ζωής. Ήταν σώματα άψυχα. Και μου είπε ο Κύριος: ‘’Μίλησε, άνθρωπε, εκ μέρους μου στο Πνεύμα της ζωής ,προφήτευσε και πες στο Πνεύμα: «Αυτά λέει ο Κύριος του παντός. Έλα, Πνεύμα ζωής, από τους τέσσερις ανέμους, από όλα τα σημεία του ορίζοντα και εμφύσησε πνοή ζωής μέσα στους νεκρούς αυτούς ανθρώπους, ώστε να αποκτήσουν ζωή». Προφήτευσα, λοιπόν, όπως με διέταξε ο Κύριος. Και τότε μπήκε μέσα στους νεκρούς αυτούς ανθρώπους η πνοή της ζωής και απέκτησαν ζωή και αναστήθηκαν και στάθηκαν στα πόδια τους. Κι όλοι αυτοί ήταν πλήθη ανθρώπων αναρίθμητα)»]. 

      Ο μέγας Μωυσής μάλιστα δεν είχε απλώς κοντά του οστά νεκρών, αλλά μετέφερε μαζί του τα ίδια τα λείψανα του  νεκρού Ιωσήφ, και όμως προέλεγε τα μέλλοντα [Έξ.13,19: «Καὶ ἔλαβε Μωυσῆς τὰ ὀστᾶ Ἰωσὴφ μεθ᾽ ἑαυτοῦ· · ὅρκῳ γὰρ ὥρκισε τοὺς υἱοὺς Ἰσραὴλ λέγων· ἐπισκοπῇ ἐπισκέψεται ὑμᾶς Κύριος καὶ συνανοίσετέ μου τὰ ὀστᾶ ἐντεῦθεν μεθ᾿ ὑμῶν (:Και πήρε ο Μωυσής τα οστά του Ιωσήφ μαζί του. Διότι ο Ιωσήφ είχε ορκίσει τους Ισραηλίτες λίγο πριν τον θάνατό του και τους είχε πει: ‘’Οπωσδήποτε κάποτε ο Θεός θα δείξει την προστασία Του σε σας και θα σας επαναφέρει στην Χαναάν. Θέλω λοιπόν να πάρετε μαζί σας από εδώ τα οστά μου)»]. Και πολύ εύλογα. Γιατί τα λόγια εκείνων [:εννοεί των προφητών] προέρχονταν από τη χάρη του Αγίου Πνεύματος· ενώ τα λόγια αυτών [:των ειδωλολατρικών χρησμών] ήταν απάτη και ψεύδος που δεν μπορούσε με κανέναν τρόπο να συγκαλυφθεί.

    Ότι όλα αυτά δεν ήταν παρά μια πρόφαση και ότι στην πραγματικότητα φοβόταν τον μακάριο Βαβύλα, φαίνεται καθαρά από όσα έκανε ο αυτοκράτορας. Γιατί όλους τους άλλους νεκρούς τους άφησε στη θέση τους και μόνο εκείνον τον μάρτυρα Βαβύλα διέταξε να μετακινήσουν. Και όμως, αν τα έκανε αυτά επειδή τον αποστρεφόταν και όχι επειδή τον φοβόταν, θα έπρεπε τότε να είχε διατάξει να γίνει κομμάτια η λάρνακα, να καταποντιστεί, να μεταφερθεί σε κάποιον έρημο τόπο ή να αφανιστεί με οποιονδήποτε άλλο τρόπο. Γιατί έτσι θα ενεργούσε κάποιος που πραγματικά τον αποστρεφόταν. Έτσι ενήργησε και ο Θεός, όταν μιλούσε στους Εβραίους για τα βδελύγματα των ειδωλολατρικών εθνών· διέταξε να συντριβούν οι ειδωλολατρικές στήλες τους, όχι να μεταφέρονται τα μιάσματα από τα προάστια στις πόλεις [βλ. Έξ. 34,13: «Τούς βωμοὺς αὐτῶν καθελεῖτε καὶ τάς στήλας αὐτῶν συντρίψετε καὶ τὰ ἄλση αὐτῶν ἐκκόψετε, καὶ τὰ γλυπτὰ τῶν θεῶν αὐτῶν κατακαύσετε ἐν πυρί (:Τους βωμούς τους στους οποίους τελούν θυσίες στους θεούς τους να τους γκρεμίσετε και τις λατρευτικές στήλες που έχουν ως σύμβολα των θεών τους να τις συντρίψετε και να κόψετε τελείως τα ιερά τους δασύλλια, όπου λατρεύουν τους θεούς τους και να κατακάψετε με φωτιά τα αγάλματα των θεών τους)»]. [Ο Ιερός Χρυσόστομος κάνει μια πολύ συγκεκριμένη σύγκριση με όσα συνέβησαν στον Άγιο Βαβύλα: ο Ιουλιανός μετέφερε το λείψανο από τη Δάφνη, δηλαδή από το προάστιο, προς την Αντιόχεια. Αν λοιπόν το λείψανο ήταν πράγματι «μίασμα», όπως ισχυριζόταν ο Απόλλων, θα ήταν παράλογο να το μεταφέρουν απλώς από το προάστιο στην πόλη!].

   γ. Ο μάρτυρας, λοιπόν, απομακρυνόταν, αλλά ούτε και έτσι ο δαίμονας έμενε ανενόχλητος· αλλά αμέσως διαπίστωνε ότι, ενώ μπορεί κανείς να μετακινήσει τα οστά ενός μάρτυρα, είναι αδύνατο να ξεφύγει από τα χέρια του. Γιατί, την ίδια στιγμή που η λάρνακα μεταφερόταν προς την πόλη, κεραυνός κατέβαινε από ψηλά πάνω στην κεφαλή του ξοάνου (του Απόλλωνα) και κατέκαιγε τα πάντα. Και όμως, αν όχι νωρίτερα, τουλάχιστον τότε θα περίμενε κανείς να οργιστεί ο ασεβής αυτοκράτορας και να ξεσπάσει την οργή του στον ναό του μάρτυρα. Αλλά ούτε τότε τόλμησε να το κάνει· τόσο πολύ τον είχε κυριεύσει ο φόβος. Και όμως, παρόλο που έβλεπε πόσο φοβερή ήταν η πυρκαγιά και γνώριζε πολύ καλά την αιτία της, παρέμενε αδρανής και δεν αντιδρούσε. Και δεν είναι αξιοθαύμαστο μόνο το ότι δεν τόλμησε να γκρεμίσει τον ναό του μάρτυρα, αλλά και το ότι δεν τόλμησε ούτε καν να ξαναστεγάσει τον ναό του Απόλλωνα. Γιατί γνώριζε πολύ καλά ότι το πλήγμα ήταν θεόσταλτο και φοβόταν μήπως, αν επιχειρούσε κάτι περισσότερο, επισύρει εκείνη τη φωτιά πάνω στο δικό του κεφάλι. Γι’ αυτό ανεχόταν να βλέπει τον ναό του Απόλλωνα να έχει περιέλθει σε τόσο μεγάλη ερήμωση. Γιατί ο μόνος λόγος που δεν αποκατέστησε την καταστροφή ήταν ο φόβος, που τον ανάγκαζε, παρά τη θέλησή του, να μην αντιδρά. Και μάλιστα γνώριζε πολύ καλά ότι με αυτόν τον τρόπο άφηνε πίσω του μεγάλη καταισχύνη για τον δαίμονα και μεγάλη δόξα για τον μάρτυρα. Γιατί οι τοίχοι στέκουν ακόμη και σήμερα σαν τρόπαια νίκης και διαλαλούν το μήνυμά τους με φωνή πιο δυνατή κι από σάλπιγγα. Με την ίδια τους την όψη οι τοίχοι διηγούνται σε όλους —σε όσους βρίσκονται στη Δάφνη και στην πόλη, σε όσους έρχονται από μακριά, στους συγχρόνους και στις μελλοντικές γενιές— ολόκληρη την ιστορία: τον αγώνα, τη σύγκρουση και τη νίκη του μάρτυρα.

    Γιατί όποιος αντικρίζει από μακριά το προάστιο και βλέπει τον (παλαιό) ναό του αγίου χωρίς τη λάρνακά του και τον ναό του Απόλλωνα χωρίς τη στέγη του, είναι φυσικό να αναρωτηθεί ποια είναι η αιτία και των δύο· και έπειτα, αφού μάθει ολόκληρη την ιστορία, να αναχωρήσει από εκεί γνωρίζοντας πλέον τι συνέβη. Τέτοια είναι τα κατορθώματα που επιτέλεσε ο μάρτυρας ακόμη και μετά τον θάνατό του. 

     Γι’ αυτό μακαρίζω και την πόλη σας για τη μεγάλη αφοσίωση που δείξατε προς τον άγιο αυτόν. Γιατί και τότε, όταν τα λείψανα του μάρτυρα επέστρεφαν από τη Δάφνη, ολόκληρη η πόλη μας ξεχύθηκε στους δρόμους. Και οι αγορές ήταν άδειες από άνδρες, τα σπίτια άδεια από γυναίκες και οι θάλαμοι έρημοι από παρθένες. Έτσι ολόκληρη η πόλη, άνθρωποι κάθε ηλικίας, άνδρες και γυναίκες, ξεχύθηκαν έξω για να τον υποδεχθούν, σαν παιδιά που ξαναβλέπουν τον πατέρα τους να επιστρέφει ύστερα από μακρόχρονη απουσία. Και εσείς τον αποθέσατε μαζί με τη χορεία των άλλων μαρτύρων, των ομοζήλων του [:«ομόζηλοι»: οι άλλοι μάρτυρες, που διακρίθηκαν για τον ίδιο ζήλο στην πίστη]. Η χάρη, όμως, του Θεού δεν επέτρεψε να παραμείνει εκεί για πάντα, αλλά οδήγησε και πάλι τον μάρτυρα αυτή τη φορά στην απέναντι όχθη του ποταμού, ώστε πολλοί τόποι να γεμίσουν από την πνευματική ευωδία και τη χάρη του μάρτυρα [: Ο Ιερός Χρυσόστομος εννοεί ότι τα λείψανα του Αγίου Βαβύλα μεταφέρθηκαν αργότερα ξανά σε νέο τόπο, πέρα από τον ποταμό Ορόντη, δηλαδή στην απέναντι πλευρά του ποταμού από την Αντιόχεια. Εκεί ανεγέρθηκε νέος ναός προς τιμήν του Αγίου Βαβύλα και εκεί τοποθετήθηκαν τα λείψανά του. Η σειρά των μετακινήσεων είναι περίπου αυτή: αρχικά τα λείψανα βρίσκονταν στην Αντιόχεια· το 351 μεταφέρθηκαν στη Δάφνη, στο προάστιο της Αντιόχειας. Το 362, με διαταγή του Ιουλιανού, επέστρεψαν από τη Δάφνη στην πόλη. Και ύστερα, όπως λέει εδώ ο Ιερός Χρυσόστομος, «ἡ τοῦ Θεοῦ χάρις… πάλιν αὐτὸν τοῦ ποταμοῦ πέραν μετέστησεν», δηλαδή μεταφέρθηκαν για ακόμη μία φορά, αυτήν την φορά πέρα από τον Ορόντη, στον νέο ναό του Αγίου Βαβύλα. Ο νέος αυτός ναός συνδέεται με τον Άγιο Μελέτιο Αντιοχείας, ο οποίος είχε μεριμνήσει ιδιαίτερα για την ανέγερσή του και αργότερα τάφηκε κοντά στον Άγιο Βαβύλα.].

   Και ούτε εδώ έμελλε να μείνει μόνος· πολύ γρήγορα απέκτησε δίπλα του, ως γείτονα και ομόσκηνό του, έναν άνθρωπο με το ίδιο φρόνημα [Εδώ εμφανίζεται πια καθαρά ο «ὁμότροπος» και «ζηλωτής» του Αγίου Βαβύλα, δηλαδή ο Άγιος Μελέτιος Αντιοχείας. Ο Ιερός Χρυσόστομος τον παρουσιάζει ως άνθρωπο συγγενή στο φρόνημα με τον μάρτυρα: ίδια αρχιερατική διακονία, ίδια παρρησία, ίδιος ζήλος για την πίστη]. Γιατί και εκείνος είχε την ίδια επισκοπική διακονία και έδειξε την ίδια παρρησία υπερασπιζόμενος την πίστη. Γι’ αυτό και, όπως φαίνεται, δεν ήταν καθόλου τυχαίο που ο θαυμαστός αυτός μιμητής του μάρτυρα αξιώθηκε να αναπαυθεί στον ίδιο τόπο μαζί του. Γιατί αγωνίστηκε πολύ για το έργο αυτό: έγραφε συνεχώς στον αυτοκράτορα, πίεζε τους άρχοντες και υπηρετούσε ο ίδιος προσωπικά τον μάρτυρα με τον σωματικό του κόπο. Γιατί ασφαλώς γνωρίζετε και θυμάστε ότι, ακόμη και μέσα στο κατακαλόκαιρο, με τον ήλιο ψηλά στο μέσο του ουρανού, πήγαινε εκεί κάθε μέρα μαζί με τους συνοδούς του. Και δεν πήγαινε απλώς για να βλέπει τις εργασίες, αλλά για να παίρνει και ο ίδιος ενεργό μέρος σε αυτές. Γιατί πολλές φορές έβαζε κι ο ίδιος τα χέρια του στη δουλειά, βοηθώντας να σηκώσουν πέτρες και τραβώντας σχοινιά. Και κάθε φορά που κάποιος χρειαζόταν βοήθεια στην οικοδομή, εκείνος έτρεχε να βοηθήσει πριν ακόμη προλάβουν οι ίδιοι οι εργάτες. Γιατί γνώριζε πολύ καλά πόσο μεγάλη ανταμοιβή τού είχε φυλαγμένη ο Θεός για όλους αυτούς τους κόπους. 

     Γι’ αυτό και τιμούσε αδιάκοπα τους μάρτυρες, όχι μόνο ανεγείροντας λαμπρούς ναούς και τελώντας αλλεπάλληλες εορτές, αλλά με έναν τρόπο πολύ ανώτερο από αυτά. Και ποιος είναι αυτός ο τρόπος; Μιμείται τον βίο τους, αγωνίζεται να φτάσει την γενναιότητά τους και, όσο του επιτρέπουν οι δυνάμεις του, διατηρεί μέσα του ζωντανή την εικόνα των μαρτύρων. Πρόσεξε· εκείνοι παρέδωσαν τα σώματά τους στον μαρτυρικό θάνατο· αυτός νέκρωσε τα επίγεια μέλη της σάρκας[Κολ. 3,5: «Νεκρώσατε οὖν τὰ μέλη ὑμῶν τὰ ἐπὶ τῆς γῆς, πορνείαν, ἀκαθαρσίαν, πάθος, ἐπιθυμίαν κακήν, καὶ τὴν πλεονεξίαν, ἥτις ἐστὶν εἰδωλολατρία (:Νεκρώστε, λοιπόν, τα μέλη σας που επιθυμούν τις γήινες απολαύσεις και ηδονές. Νεκρώστε την πορνεία, την ακαθαρσία, κάθε πάθος και υποδούλωση στο κακό, κάθε κακή επιθυμία και την πλεονεξία, η οποία είναι λατρεία στο είδωλο του χρήματος)»]. Εκείνοι στάθηκαν ατρόμητοι μπροστά στις φλόγες της φωτιάς· αυτός έσβησε μέσα του την φλόγα της εμπαθούς επιθυμίας. Εκείνοι αναμετρήθηκαν με τα δόντια των θηρίων· αυτός, όμως, κοίμισε το φοβερότερο από τα πάθη που υπάρχουν μέσα μας, την οργή.

      Για όλα αυτά, λοιπόν, ας αναπέμψουμε ευχαριστία στον Θεό, επειδή μας χάρισε όχι μόνο τόσο γενναίους μάρτυρες, αλλά και ποιμένες αντάξιούς τους για την πνευματική τελείωση των πιστών και την οικοδόμηση της Εκκλησίας, του σώματος του Χριστού[βλ. Εφεσ. 4,12: «πρὸς τὸν καταρτισμὸν τῶν ἁγίων εἰς ἔργον διακονίας, εἰς οἰκοδομὴν τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ (:για να καταρτίζονται οι Χριστιανοί και να επιτελείται το έργο της διακονίας, με το οποίο οικοδομείται το σώμα του Χριστού)»], μαζί με τον Οποίο στον Πατέρα ανήκει δόξα, τιμή και κράτος, μαζί με το Άγιο και ζωοποιό Πνεύμα, τώρα και πάντοτε και στους αιώνες των αιώνων. Αμήν.

        ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ,

          μετάφραση, σχόλια και επιμέλεια κειμένου:

               Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος

ΠΗΓΕΣ

Ιωάννου του Χρυσοστόμου, Εἰς τὸν ἅγιον Ἱερομάρτυρα Βαβύλαν (De sancto hieromartyre Babyla), J.-P. Migne (ed.), Patrologiae Cursus Completus, Series Graeca, τ. 50, Paris 1862, στ. 527–534.

http://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/tools/liddell-scott/index.html

Π. Τρεμπέλα, Η Καινή Διαθήκη με σύντομη ερμηνεία (απόδοση στην κοινή νεοελληνική), εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Ο Σωτήρ», έκδοση τέταρτη, Αθήνα 2014.

Η Καινή Διαθήκη, Κείμενον και ερμηνευτική απόδοσις υπό Ιωάννου Κολιτσάρα, εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Η Ζωή», έκδοση τριακοστή τρίτη, Αθήνα 2009.

Η Παλαιά Διαθήκη κατά τους εβδομήκοντα, Κείμενον και σύντομος απόδοσις του νοήματος υπό Ιωάννου Κολιτσάρα, εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Η Ζωή», έκδοση τέταρτη, Αθήνα 2005.

Η Παλαιά Διαθήκη μετά Συντόμου Ερμηνείας, Παναγιώτης Τρεμπέλας, Αδελφότης Θεολόγων «Ο Σωτήρ», Αθήνα, 1985.

Π. Τρεμπέλα, Το Ψαλτήριον με σύντομη ερμηνεία (απόδοση στην κοινή νεοελληνική), εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Ο Σωτήρ», έκδοση τρίτη, Αθήνα 2016.

https://www.antiochpatriarchate.org/en/page/1211/?utm_source

   

ΜΕΤΑΜΕΣΟΝΥΚΤΙΚΟ.

Οι αρχαίοι έλεγαν ότι κάθε γείτονας είναι μια από τις πύλες της Βασιλείας του Θεού.

Οι αρχαίοι έλεγαν ότι κάθε γείτονας είναι μια από τις πύλες της Βασιλείας του Θεού.

Ή μας κλείνει εκεί, ή προχωράμε παρακάτω.

Πού παραπέρα;

Στον επόμενο γείτονα.

Επειδή κάθε μέρα, κάθε ώρα, είτε ανοίγουμε αυτή την πόρτα είτε όχι.

Επειδή αν λες ότι αγαπάς τον Θεό, αλλά μισείς τον πλησίον σου - λες ψέματα.

Πώς μπορεί κάποιος να αγαπά τον Θεό, αλλά να μισεί τις εικόνες Του;

Αυτό είναι κάτι εντελώς ακατανόητο και αντιφατικό, επειδή κάθε άνθρωπος είναι μια ζωντανή εικόνα του Θεού.

Όπως μια εικόνα μπορεί να ραγίσει και να σκοτεινιάσει, έτσι και η εικόνα του Θεού σε έναν άνθρωπο μπορεί να σκοτεινιάσει σε κάποιο βαθμό, και δεν υπάρχει τίποτα το εκπληκτικό σε αυτό.

Και, το πιο σημαντικό, εσύ ο ίδιος είσαι το ίδιο.

Επομένως, δεν πρέπει να κρίνουμε ο ένας τον άλλον, αλλά να καταλάβουμε ότι αυτός είναι αμαρτωλός και πάσχων, και εσύ είσαι αμαρτωλός και πάσχων.

Και πρέπει να βοηθάμε ο ένας τον άλλον μαζί.

Αλλά μόνο ένας Χριστιανός μπορεί να βοηθήσει, επειδή κοινωνώντας των Αγίων Μυστηρίων του Χριστού, έχει την ευκαιρία να λάβει τη Θεία ενέργεια της αγάπης, την οποία μπορεί στη συνέχεια να δαπανήσει στον πλησίον του.

Και όσο περισσότερη αγάπη δείχνουμε στον πλησίον μας, τόσο περισσότερο θα κατοικεί μέσα μας.

Και έτσι, βήμα προς βήμα, θα φτάσουμε στη Βασιλεία των Ουρανών.

Πρωτοπρεσβύτερος Δημήτριος Σμιρνόφ

Μνήμες του Αρχιμανδρίτη Μιχαήλ Κασράτζε.

«Διάβαζα τους κανόνες στην ομάδα ψαλμών.

Μετά από λίγο, νόμιζα ότι δεν θα μπορούσα πλέον να διαβάζω (ήμουν αρχάριος, μόλις είχα φτάσει στον ναό).

Σε μια από τις συζητήσεις μας, είπα: Πάτερ Μιχαήλ, σταμάτησα να διαβάζω τους ψαλμούς.

Ο τρελός είναι ελεύθερος... Εκείνη την εποχή, δεν καταλάβαινα, σαν να ήμουν προσβεβλημένος...

Τώρα θυμάμαι με αγάπη και ένα χαμόγελο στο πρόσωπό μου...

Είθε ο Θεός να μας βοηθήσει εκεί που αναπαύονται οι δίκαιοι..

Συνήθιζα να του μιλάω όπως θα μιλούσα στους γονείς μου ή όταν περπατούσα μόνη μου με  την Θεία Ταλίκο; - Δεν θα ξεχάσω ποτέ τα μπλε μάτια της γεμάτα καλοσύνη.»

Από τα απομνημονεύματα της Ταμάρ Μελάτζε

Αναφέρει ο Στάρετς Ηλίας της Οπτινα..

«Το να είσαι καλός για όλους είναι αδύνατο.

Ακόμα και ο Χριστός δεν ήταν αγαπητός από όλους.

Το σημαντικό είναι να είσαι ειλικρινής

μπροστά στον εαυτό σου και στον Θεό,

και τα υπόλοιπα αφήστε τα στα χέρια Του.»

Γέροντας Ηλίας (Νοζντρίν)

 

ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΔ΄ΜΑΤΘΑΙΟΥ[: Ματθ. 22,1-14] .Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου με θέμα: «Η ΑΜΕΛΕΙΑ»

 

   ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΔ΄ΜΑΤΘΑΙΟΥ[: Ματθ. 22,1-14]

  Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου

                             με θέμα:

                                    «Η ΑΜΕΛΕΙΑ»

                      [εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 5-9-1999]

                                                                                                                              

   Και πάλι, αγαπητοί μου, ο λόγος για την Βασιλεία του Θεού. Με κάθε τρόπο προσπαθεί ο Κύριος να τονίσει την αξία της Βασιλείας του Θεού. Εξάλλου, με τον τονισμόν αυτόν, θέλει να προβάλει το νόημα της υπάρξεως· το νόημα της υπάρξεως της ανθρωπίνης. Δηλαδή το νόημα, ο σκοπός για τον οποίον επλάσθη και υπάρχει ο άνθρωπος. Αυτό είναι το νόημα της υπάρξεως του ανθρώπου.

    Προσπαθούν, μάλιστα, οι φιλοσοφούντες, να εντοπίσουν αυτό το νόημα της υπάρξεως του ανθρώπου, αλλά διαρκώς πελαγοδρομούν· επειδή δεν καταδέχονται να πάρουν την απάντηση από τον λόγον του Θεού. Προσπαθούν μόνο με το μυαλό τους να βρουν ποιο είναι το νόημα που υπάρχει ο άνθρωπος. Δεν το βρίσκουν όμως. Δεν είναι δυνατόν να το βρουν. Γιατί το θέμα, είναι θέμα αποκαλύψεως. Φθάνουν μάλιστα στο σημείο να αποδέχονται το νόημα της υπάρξεως του ανθρώπου και εκτός Θεού.

      Όμως, η αγάπη του Θεού μάς απεκάλυψε, γιατί, θα επαναλάβω, χρήζει αποκαλύψεως το θέμα, ποιος είναι ο προορισμός του ανθρώπου. Και είναι βέβαια, πολύ απλά, η Βασιλεία του Θεού.

     Στη σημερινή ευαγγελική περικοπή, που είναι η παραβολή των γάμων του υιού του βασιλέως, φαίνεται όχι μόνον η αγάπη του Θεού για μας, αλλά κυρίως η στάση του ανθρώπου έναντι αυτής της προσφοράς. Και αποστέλλει ο Κύριος τους δούλους Του να καλέσει τους ανθρώπους. Και η μία κατηγορία, κατά την παραβολή την σημερινή που ακούσαμε, περιφρονεί: «Οὐκ ἤθελον ἐλθεῖν». Σαφώς.

    Η δεύτερη κατηγορία αμελεί. Λέγει: «Οἱ δὲ ἀμελήσαντες ἀπῆλθον». Και η τρίτη κατηγορία παίρνει στάση εχθρική έναντι του καλούντος: «Οἱ δὲ λοιποὶ κρατήσαντες τοὺς δούλους αὐτοῦ ὕβρισαν καὶ ἀπέκτειναν». Και ο Κύριος των γάμων, λέγει: «Ὁ μὲν γάμος ἕτοιμός ἐστιν, οἱ δὲ κεκλημένοι οὐκ ἦσαν ἄξιοι». Φυσικά, ήταν ο λαός, σε ένα πρώτο πλάνο τοποθετήσεως του πράγματος, ήσαν οι Εβραίοι, ο λαός των Εβραίων.

    Και τώρα ο Κύριος στρέφεται προς τους εθνικούς, προς τους ειδωλολάτρας. Γι΄αυτό τονίζει στους δούλους Του, που είναι οι Απόστολοι και όλοι οι εργάται του Ευαγγελίου: «Πορεύεσθε οὖν ἐπὶ τὰς διεξόδους τῶν ὁδῶν (:εις τους δρόμους της υφηλίου), καὶ ὅσους ἐὰν εὕρητε καλέσατε εἰς τοὺς γάμους». «Όσους βρείτε, καλέσατέ τους εις τους γάμους»· που είναι οι γάμοι του υιού του βασιλέως - ο Υιός του Βασιλέως είναι ο Χριστός, είναι η Βασιλεία του Θεού. Γιατί η Βασιλεία του Θεού παρίσταται σαν γάμος, σαν πολλά άλλα πράγματα, αλλά και σαν τραπέζι.

       Εμείς, όμως, σε ποια κατηγορία, αγαπητοί μου, ανήκομε από τους καλεσμένους; Ίσως όχι βεβαίως εις τους αρνητάς. Δεν λέμε: «Όχι, δεν θέλω!». Αλλά ούτε και εις τους διώκτας· ώστε να πάρομε μίαν εχθρικήν στάσιν έναντι του καλούντος. Αλλά σίγουρα ανήκομε εις την δευτέρα κατηγορία. Εις τους αμελήσαντας. Όχι βέβαια όλοι. Αλλά πολλοί από ημάς ανήκομε εις τους αμελήσαντας. Πώς αλλιώτικα εξηγείται, όταν χρόνια ολόκληρα είμαστε Χριστιανοί και ζήτημα είναι αν κάναμε ένα βήμα προς τα μπρος. Ζήτημα είναι. Μας λείπει η θερμότητα. Γιατί μας διακρίνει η αμέλεια. Μας διακρίνει η ακηδία του πνευματικού βίου. Ακηδία. Θα λέγαμε ότι η ακηδία (ἀ + κήδομαι, «κήδομαι» θα πει φροντίζω· ἀ - κηδία, το στερητικόν άλφα, που θα πει δεν φροντίζω, έχω αναμελιά, δηλαδή αφήνω τα πράγματα έτσι, αμελώ) είναι το αμάρτημα του συγχρόνου Χριστιανού. Και η ακηδία είναι ένα από τα επτά θανάσιμα αμαρτήματα, που εμποδίζουν προς τον δρόμον της σωτηρίας.

    Τι είναι η αμέλεια; Η ακηδία; Τι είναι; Οι Πατέρες μάς λέγουν ότι είναι «δεινός καί βαρύς δαίμων». Λέγει ο άγιος Κασσιανός ο Ρωμαίος: «Είναι η πνευματική, κυρίως, ανεμελιά, η αδιαφορία για την σωτηρία». Οι νηπτικοί Πατέρες τής αποδίδουν τα εξής συνώνυμα: «Ραθυμία, ατονία, ὂκνος – «ὂκνος» θα πει τεμπελιά- χαύνωσις». Πνευματική χαύνωσις. Γι'αυτό και ο άγιος Ιωάννης της Κλίμακος την προσδιορίζει: «Ἀκηδία ἐστὶ πάρεσις (:παράλυσις, χαύνος, παράλυσις) ψυχῆς καὶ νοὸς ἔκλυσις -«ἔκλυσις» θα πει εξασθένησις του νου-, ἀσκήσεως ἀμέλεια -δηλαδή παραμέλησις ασκήσεως-, κοσμικῶν μακαρίστρια –Βέβαια· μακαρίζει τους κοσμικούς, τους οποίους ζηλεύει και θέλει να ζήσει, Θεοῦ διαβλήτωρ (:διαβάλλει τον Θεόν) ὡς ἀσπλάχνου καὶ ἀφιλανθρώπου, ἐν προσευχῇ ἀτονοῦσα (:και στην προσευχή ατονεί και τεμπελιάζει)». Όλα αυτά είναι η αμέλεια, είναι η ακηδία. Είδατε με πόσα είναι στολισμένη;

      Έτσι, στο θέμα ,αγαπητοί μου, της σωτηρίας υπάρχει πάντοτε μία πρόφασις για αναβολή. Το παιδί λέει: «Α, καλά, όταν θα μεγαλώσω». Ο νέος: «Ε, όταν δεν είμαι πια νέος θα φροντίσω για τη σωτηρία μου». Ο άνδρας; «Όταν θα γεράσω». Ο ηλικιωμένος; «Όταν θα πάρω σύνταξη». Και ο συνταξιούχος: «Έχω καιρό ακόμη». Έτσι σκέπτονται κι έτσι μιλάνε και έτσι λέγουν. Και όμως η Γραφή μάς ειδοποιεί και μας λέγει: «Ἰδοὺ νῦν (:Ιδού τώρα, να, τώρα) καιρὸς εὐπρόσδεκτος (:καιρός να γίνεις δεκτός από τον Κύριον), ἰδοὺ νῦν ἡμέρα σωτηρίας (:να, σήμερα είναι η ημέρα της σωτηρίας)». Όχι άμα θα γεράσεις. Πόσοι από αυτούς που λέγουν ότι  «Θα γεράσω», «Θα πάρω σύνταξη», «μετὰ ταῦτα, μετὰ ταῦτα…» και δεν προλαβαίνουν να εξομολογηθούν. Πολλές φορές δεν προλαβαίνει ο ιερεύς, πολλές φορές οι ίδιοι παθαίνουν ένα εγκεφαλικό, μία συγκοπή καρδίας. Το θέμα είναι ότι φεύγουν από τον κόσμον αυτόν έτσι. Έχει κλείσει η θύρα του ελέους. Γιατί οι ίδιοι δεν ήθελαν ποτέ, μα ποτέ να την χρησιμοποιήσουν.

     Γι'αυτό, αγαπητοί μου, πολύ χαρακτηριστικά, γράφει ο άγιος Ιωάννης της Κλίμακος ότι: «Ἀκηδία περιεκτικός ἐστι θάνατος». Περιεκτικός. Δηλαδή «όλα τα μαζεύει η ακηδία, ό,τι κακό, για να αποφέρει τελικά τον θάνατον». Και οι Πατέρες λέγουν ότι: «Ἡ ἀκηδία στήκει ἐπὶ πάσῃ ἀρχῇ». «Στέκεται πάντοτε στην αρχή του κάθε πράγματος». Γι'αυτό λέγεται αυτό το πολύ γνωστό ότι: «Η αρχή είναι το ήμισυ του παντός». Που σημαίνει: «Υπερνίκησες, αδελφέ μου, την ακηδίαν; Είσαι ήδη εις το μισόν έργον». Βλέπετε πόσο φοβερό πράγμα είναι αυτή η τεμπελιά η πνευματική.

    Όμως οι Πατέρες μάς λέγουν ότι η ακηδία στηρίζεται στην άγνοια και εις την λήθην. Έτσι μας λέγουν οι Πατέρες. Είναι δε αυτά πολύ καλά γραμμένα εις τον πρώτον τόμον της Φιλοκαλίας, αν το θέλετε. Και τα τρία μαζί αποτελούν του διαβόλου τρεις ισχυρούς γίγαντες, που με αυτούς τους γίγαντες πολεμά τον άνθρωπον και την σωτηρία του. Και θεωρούνται αυτά τα τρία πάθη, τα υποστηρίγματα όλων των άλλων παθών.

     Αλλά τι είναι η άγνοια; Για να περάσομε τώρα εις την άγνοιαν. Είναι η μη γνώσις. Κυριότατα του αληθινού Θεού και του νόμου Του. Δεν γνωρίζομε. Δεν ξέρομε. Δεν ξέρομε Ποιος είναι ο Θεός. Δεν ξέρομε. Ο Απόστολος Παύλος μάλιστα επιπλήττει τους Κορινθίους, όταν τους έγραφε «Ἀγνωσίαν Θεοῦ τινὲς ἔχουσιν». «Μερικοί από σας έχετε», λέγει, «αγνωσίαν Θεού». Σε τι; Των ενεργειών του Θεού, των ιδιοτήτων του Θεού, των ακτίστων ενεργειών του Θεού. Συγκεκριμένα εκεί, στο σημείο που μιλάει γι'αυτό ο Παύλος, είναι τούτο: Δεν πίστευαν στην ανάσταση των νεκρών. Γιατί; Γιατί δεν μπορούσαν να φανταστούν την δύναμη του Θεού, ότι μπορεί να αναστήσει και νεκρούς. Γι'αυτό τους λέγει ότι μερικοί από σας έχετε αγνωσίαν Θεού.

     Ξέρετε, είναι βαρύ το παράπτωμα να φθάνομε να μην έχομε την γνώση του Θεού. Και με την άγνοιά των οι άνθρωποι γίνονται τελικά άσχετοι του Θεού. Λέμε πολλές φορές, α, μπαίνει κάποιος μέσα, τα χέρια στις τσέπες -έτσι, ένα παραδειγματάκι- κινείται από δω και από κει, δεν πάει να προσκυνήσει τις εικόνες και λέμε: «Αυτός είναι άσχετος από τον χώρον του ναού, της Εκκλησίας, άσχετος». Ή έρχονται, κάτι που μας συμβαίνει τόσο πολύ συχνά, ιδίως τώρα το καλοκαίρι, έρχονται πούλμαν οι οποίοι… -όχι όλοι βέβαια οι εκδρομείς, όχι όλοι, κάποιοι είναι προσκυνηταί, αλλά κάποιοι άλλοι είναι απλώς τουρίστες. Μπαίνουν μέσα, ρίχνουν μία ματιά, ενοχλούν και βγαίνουν έξω. Πώς τους λέμε; «Αυτοί ήσαν άσχετοι». Δεν έχουν καμία σχέση. Ούτε με τον λόγο του Θεού, ούτε με την Εκκλησία και είναι ένα, πραγματικά, δυστύχημα.

     Είναι ακόμη η άγνοια της αμαρτίας. Δεν γνωρίζουν σήμερα οι άνθρωποι το μέγεθος της αμαρτίας. Τι είναι αμαρτία; Δεν το γνωρίζουν. Κι όταν πεις για πράγματα βαρύτατα, όπως είναι τα επτά θανάσιμα αμαρτήματα, φερειπείν η γαστριμαργία, είναι το πρώτο θανάσιμο αμάρτημα. Μετά είναι η πορνεία κ.ο.κ. Είναι …- το φαντάζεσθε, αλήθεια; Είναι η λύπη. Η αξεπέραστη λύπη. Γιατί έχασες τον άνδρα σου, γιατί έχασες την γυναίκα σου, και δεν μπορείς να παρηγορηθείς. Δεν παρηγορείσαι με τίποτα! Και αυτή η λύπη τελικά σε οδηγεί εις τον θάνατον της ψυχής. Πάντως, γι'αυτό και λέγονται «θανάσιμα αμαρτήματα». Δηλαδή αμαρτήματα που εάν κανείς δεν τα προλάβει και δεν μετανοήσει, οδηγούν εκ του ασφαλούς εις τον θάνατον της ψυχής. Αυτό το πράγμα δεν το ξέρομε. Το αγνοούμε. Έχομε την άγνοια και της αμαρτίας, αλλά και του μεγέθους της και της ποιότητός της.

      Ακόμη προεκτείνεται αυτή η άγνοια και εις την χριστιανικήν ανθρωπολογίαν και κοσμολογία. Τι εννοούμε με αυτό, αγαπητοί; Προσέξατέ το. Χριστιανική ανθρωπολογία θα πει ποια είναι η χριστιανική αντίληψις περί ανθρώπου: Από τι αποτελείται, ποιος είναι ο προορισμός του κ.ο.κ. Έτσι οι άνθρωποι αγνοούν αυτήν την χριστιανικήν ανθρωπολογία. Αλλά αυτό είναι καίριο. Αν αγνοείς ποιος είσαι, πού πας, τι κάνεις, από τι αποτελείσαι, ποια είναι η σχέση σου με τον Θεό, αν και μπορείς να έχεις σχέση με τον Θεό, κ.ο.κ. όλα αυτά αποτελούν άγνοια, η οποία είναι φοβερή. Αλλά και άγνοια της χριστιανικής κοσμολογίας: Ότι το σύμπαν αυτό είναι δημιούργημα, βεβαίως κατά βουλήν των τριών προσώπων της Αγίας Τριάδος, αλλά κατά εκτέλεσιν έργον του Δευτέρου Προσώπου της Αγίας Τριάδος, της Ενυποστάτου Σοφίας, του Θεού Λόγου, του μετέπειτα Ενανθρωπήσαντος Ιησού Χριστού.

    Βρίσκομε πολλά στραβά μέσα εις το σύμπαν, επάνω στη γη μας. Νομίζομε ότι είναι στραβά, νομίζομε! Προσέξατέ το. Εδώ λέμε… έτσι είναι ένα μικρό παράδειγμα, «να σκοτώσομε τους λύκους, μας κάνουνε κακό». Κάποια στιγμή αντιλαμβανόμεθα ότι χαλάμε την ισορροπία της Δημιουργίας. Ξέρετε πιο πολλά εσείς. Και λέμε, «α, να αφήσομε τώρα τους λύκους. Γιατί ο Θεός έκανε τους λύκους;», λέμε. «Δεν είναι κάτι κακό;». «Γιατί ο Θεός έκανε τα κουνούπια και τις μύγες;». Κ.ο.κ. Δεν έχομε βαθύνει σε όλα αυτά τα γιατί. Και τι κάνομε; Παλινδρομούμε, κάτι καταλαβαίνομε, επανερχόμεθα εις την πρώτην θέση κ.ο.κ.

   Έτσι πραγματικά το σύμπαν είναι φοβερά σοφό. Έχει όρια που δεν υπερβαίνει, σύνορα που δεν ξεπερνά. Εκείνο που λέει δια την θάλασσα ο Ψαλμωδός: «Ὅριον ἔθου, ὃ οὐ παρελεύσεται». «Έβαλες όριον και λες στην θάλασσα: ‘’Δεν θα το ξεπεράσεις’’». Είναι όλα πάρα πολύ σοφά πράγματα. Έτσι ο Θεός δημιουργεί τα όρια και τις ισορροπίες. Αυτό, όμως, εμείς δεν το καταλαβαίνομε. Και αρχίζομε να στρεφόμεθα εναντίον του Θεού: «Και γιατί αυτό να είναι έτσι και γιατί εκείνο είναι έτσι;»... -Αν ο Ιησούς Χριστός έλεγε ότι: «Άνθρωποι, ξέρετε Ποιος είμαι; Είμαι η Ενυπόστατος Σοφία - είναι γραμμένο μόνο μία φορά και έμμεσα μάλιστα στην Καινή Διαθήκ -. Είμαι η Ενυπόστατος Σοφία .Είμαι ο Θεός Λόγος. Είμαι Εκείνος που έκανα τα πάντα». «Α, Εσύ είσαι Εκείνος που έκανες τα πάντα, και τα βλέπομε όλα στην Δημιουργία στραβά! Έλα τώρα να σε πιάσομε και να σε σκοτώσομε».

         Βέβαια, από άλλο λόγο τον εσκότωσαν τον Κύριο και Τον κρέμασαν. Πού να εγνώριζαν τα πάντα; Και ξέρετε γιατί απεκρύβη από τα μάτια των ανθρώπων; Για να μη μεγαλώσει, μεγενθυνθεί η αμαρτία τους στον βαθμό των δαιμόνων. Οι δαίμονες γνωρίζουν Ποιος έκανε την Δημιουργία. Βεβαίως. Λοιπόν; Λοιπόν, καταλαβαίνετε, αγαπητοί, όλα αυτά αποτελούν την λεγομένην Χριστιανικήν Κοσμολογίαν. Έτσι, χριστιανική κοσμολογία και χριστιανική ανθρωπολογία δεν μας είναι γνωστά. Και είναι μεγάλο αυτό δυστύχημα.

       Προεκτείνεται ακόμη η άγνοια… συγνώμη, βέβαια η άγνοια ενισχύεται από τον άλλον γίγαντα, που λέγεται, σας είπα… συγνώμη, η άγνοια ενισχύεται από τον άλλο γίγαντα της ακηδίας. Πολύ, πάρα πολύ. Η άγνοια του Θεού στάθηκε το κυριότερο σύμπτωμα του μεταπτωτικού ανθρώπου. Έρχεται τώρα ο Παύλος και λέγει εις τους Αθηναίους: «Τοὺς μὲν οὖν χρόνους τῆς ἀγνοίας ὑπεριδὼν -δηλαδή ξεπέρασε-  ὁ Θεός, τὰ νῦν (:τώρα)  παραγγέλλει τοῖς ἀνθρώποις πᾶσι πανταχοῦ μετανοεῖν». Το αντιπαρέρχεται ο Θεός το θέμα της αγνοίας. Το αντιπαρέρχεται και λέγει: «Άνθρωποι, ελάτε τώρα να μετανοήσετε». Γι’ αυτό επιμένει ο Ιερός Ιουστίνος και λέγει: «Μὴ τέκνα ἀγνοίας μένωμεν (:Να μη μένομε παιδιά της αγνοίας)».

        Η άγνοια οδηγεί, πρώτιστα, εις την ειδωλολατρίαν και εις τον σατανισμόν. Διότι από την στιγμήν που θα φύγει από τον οπτικό μου ορίζοντα η γνώσις του Θεού, τι βλέπω; Αυτό που βλέπω μπροστά μου· τον ουρανό, τα σύννεφα, τα βουνά, τα ποτάμια, τις θάλασσες και τα θεοποιώ. Και γίνομαι ειδωλολάτρης.

     Από άγνοια, πολλοί προσέρχονται στη μαγεία, στον πνευματισμό, στην μαντεία, και ό,τι συναφές. Και βασική αιτία της αγνοίας είναι η μη μελέτη και ακρόασις του λόγου του Θεού.  Δεν μελετούμε, για να μάθομε και να φωτιστούμε. Γι'αυτό λέγει ο Μέγας Βασίλειος: «Μηδεὶς ἄγνοιαν προφασιζέσθω». «Κανείς», λέει, «να μην προφασίζεται την άγνοια». Και επιμένει ο Ιερός Χρυσόστομος πάνω σ’ αυτό και λέγει: «Μέγας κρημνὸς καὶ βάραθρον βαθὺ τῶν Γραφῶν ἡ ἄγνοια». Αγνοείς τις Γραφές; Κρημνός μέγας, βάραθρον! Και θα συμπληρώσει ο ιερός Πατήρ: «Μεγάλη προδοσία σωτηρίας τὸ μηδὲν ἀπὸ τῶν θείων εἰδέναι νόμων (:Μεγάλη προδοσία της σωτηρίας, όταν δεν ξέρεις τους νόμους του ήθους, της ηθικής). Τοῦτο καὶ αἱρέσεις ἔτεκεν (:Γέννησε και αιρέσεις αυτή η άγνοια δηλαδή), τοῦτο καὶ βίον διεφθαρμένον εἰσήγαγε (:η άγνοια αυτή εισήγαγε και βίον διεφθαρμένον), τοῦτο τὰ ἄνω κάτω πεποίηκεν(:Όλα τα ανακάτεψε. Τα πάνω κάτω τα έκανε)».

     Μένει ο τρίτος γίγας του κακού, αγαπητοί, που είναι η λήθη. Η λήθη. Τι είναι η λήθη;  «Ἡ λήθη –λέγουν οι Πατέρες-, ἡ τῆς ἀγνοίας ἀδελφὴ καὶ συνεργὸς καὶ συνέριθος». «Είναι», λέγει, «αδελφή της αγνοίας και βοηθός -«συνέριθος»- και συνεργός της». Τι είναι η λήθη; Η λησμοσύνη της γνώσεως. Αυτό που έμαθες και το ξέχασες. Γι'αυτό, ό,τι μάθαμε πρέπει να το επαναλαμβάνομε. Η επανάληψις είναι η μητέρα όλων των επιστημών.

    Η λήθη αναφέρεται σε πολλούς τομείς. Αλλά η λήθη του Θεού είναι η πιο σοβαρή. Συνέβη εις τους απογόνους του Αδάμ. Δηλαδή ξέχασαν τον Θεό σιγά σιγά. Ύστερα από την δεύτερη, τρίτη γενεά προχωρούμε, μάλιστα όταν οι λαοί, οι άνθρωποι άρχισαν να εξαπλούνται επί της Γης, εξέχασαν τον αληθινόν Θεόν. Γι'αυτό έπεσαν εις την ειδωλολατρίαν.

   Ακόμη, μία μνήμη που πρέπει να μένει, γιατί αν την καλύψει η λήθη, μυριάκις αλλοίμονο, είναι η εορτή. Αυτό που λέμε: εορτή. Γι'αυτό οι εχθροί του Θεού, ξέρετε, τι λένε; Και το’ χουνε βάλει και μπροστά: «Δεῦτε καταπαύσωμεν πάσας τὰς ἑορτὰς τοῦ Θεοῦ ἀπὸ τῆς γῆς». «Ελάτε», λέει, «να καταργήσομε όλες τις γιορτές του Θεού που γίνονται επάνω στη γη». Το αναφέρει ο Ψαλμωδός εις τον 73^ον Ψαλμόν. Θέλετε μία παρένθεση; Και επί εθνικού επιπέδου αυτό υπάρχει. Ελάτε να καταργήσομε και τις εθνικές γιορτές, για να ξεχάσομε. Θέλετε κάτι περισσότερο; Να βγάλομε και από τα βοηθήματα των παιδιών στο σχολείο ποιοι υπήρξαν εχθροί μας κ.τ.λ. κ.τ.λ. για να μην έχομε έχθρα. Την έχουν, όμως, οι άλλοι την έχθρα. Εμείς, -να το πω;- οι εξυπνάκηδες! Οι εξυπνάκηδες! Οι άλλοι διατηρούν την μνήμη. Και γίνονται για μας, το βλέπετε, γίνονται απειλή.

   Έχομε και την λήθη των εντολών του Θεού. Έρχεται και η λήθη και του νοήματος της υπάρξεως. Αγαπητοί μου, παρακολουθώ μια εκπομπή μιας ώρας, με έναν Πανεπιστημιακό διδάσκαλο και με έναν δημοσιογράφο. «Ποιο είναι το νόημα της υπάρξεως». Πηγαίνομε για την πέμπτη εκπομπή και ακόμα δεν είπαν τίποτε. Βάλαν και έναν κληρικό συνομιλητή μέσα. Δεν είπαν ακόμα τίποτα. Με δύο λόγια η απάντησις: «Η Βασιλεία του Θεού». Αλλά δεν είναι, όμως, δύο λόγια όταν δεν πιστεύομε εις τον Χριστόν. Και τότε αρχίζει ο τραγελαφισμός του νου του ανθρώπου, να φιλοσοφεί και να φιλοσοφεί, γιατί δεν δέχεται την αποκάλυψη του Θεού.

      Η λήθη σκοτίζει τον πνευματικόν ορίζοντα και χάνει ο άνθρωπος την επίγνωση ακόμη και των καιρών και την εσχατολογία. Έσχατοι καιροί. «Πού το βλέπεις;», σου λέει ο άλλος. Η λήθη οδηγεί και στην απώλεια, ακόμα, και της Ορθοδοξίας μας.

        Αγαπητοί, οι καλεσμένοι στον γάμο του υιού του βασιλέως, που είναι η Βασιλεία του Θεού, λέγει «ἀμελήσαντες ἀπῆλθον». Και όπως είδαμε, η αμέλεια ενισχύεται από την αγνωσία, ενισχύεται και από την λήθη. Θα πρέπει να υπενθυμίζομε διαρκώς ότι η αμέλεια με την άγνοια και την λήθη είναι θανάσιμον αμάρτημα. Είναι το αμάρτημα, σας είπα, το κατεξοχήν του αιώνος μας. Βαριούνται οι άνθρωποι να ζήσουν την πνευματική ζωή. Εμείς οι Χριστιανοί πρέπει να αντιστεκόμεθα με την εγρήγορση. Να είμαστε ξύπνιοι, ξυπνητοί. Είναι θέμα ζωτικότατο, που αφορά στη σωτηρία μας. Και μόνον αν κατανοήσομε τον κίνδυνο, θα ενεργοποιήσομε την κάθε μας στιγμή.

       Ο Κύριος να μας ελεεί. Αμήν.

                ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ

     και με απροσμέτρητη ευγνωμοσύνη στον πνευματικό μας καθοδηγητή

                μακαριστό γέροντα Αθανάσιο Μυτιληναίο,

         ψηφιοποίηση και επιμέλεια της απομαγνητοφωνημένης ομιλίας:

                               Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος

ΠΗΓΕΣ:

·        Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

·        https://www.arnion.gr/mp3/omilies/p_athanasios/omiliai_kyriakvn/omiliai_kyriakvn_814.mp3