Ἡ ἐπίσημη ὑπογραφή τῆς Ἁγιοκατατάξεως τοῦ Νεκταρίου Βλάχου, τοῦ «Πρωτοψάλτου»
Μία ξεχωριστή στιγμή για την αγιορείτικη ψαλτική παράδοση και, ευρύτερα, για την ιστορία της εκκλησιαστικής μουσικής θα λάβει χώρα το Σάββατο 29 Αυγούστου 2026 στο Οικουμενικό Πατριαρχείο, όταν θα υπογραφεί επισήμως η Πράξη Αγιοκατατάξεως του Μοναχού Νεκταρίου Κρέτου (Cretu) του Προδρομίτου, του περίφημου Νεκταρίου Βλάχου ή «Πρωτοψάλτου», μιας από τις σημαντικότερες ψαλτικές φυσιογνωμίες του Αγίου Όρους κατά τον 19ο αιώνα.
Όπως ανακοινώθηκε, μετά τον Εσπερινό και περί ώραν 5.00 μ.μ., θα τελεσθεί η ακολουθία υπογραφής, από την Α.Θ. Παναγιότητα τον Οικουμενικό Πατριάρχη και την περί Αυτόν Αγία και Ιερά Σύνοδο, των Πράξεων Αγιοκατατάξεως των προσφάτως καταταγέντων στο Αγιολόγιο της Ορθοδόξου Εκκλησίας Ρουμάνων Αγιορειτών Πατέρων. Ανάμεσά τους βρίσκεται και ο Νεκτάριος, ο μοναχός που συνέδεσε ολόκληρη σχεδόν τη ζωή του με το αναλόγιο, τη διδασκαλία και τη διάδοση της βυζαντινής μουσικής.
Η Αγία και Ιερά Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου είχε αποφασίσει ομοφώνως, κατά τη συνεδρίασή της στις 18 Οκτωβρίου 2025, κατόπιν αιτήματος του Πατριάρχου Ρουμανίας κ. Δανιήλ, την κατάταξη στο Αγιολόγιο των εν Αγίω Όρει ασκησάντων Ιερομονάχου Νήφωνος Ionescu Προδρομίτου (1799–1899) και Μοναχού Νεκταρίου Cretu, Πρωτοψάλτου (1804–1899).
Ο Νεκτάριος Βλάχος γεννήθηκε στη Ρουμανία και περί το 1845 ήλθε στο Άγιον Όρος, όπου έμελλε να αφιερώσει τη ζωή του στην άσκηση και στην ψαλτική τέχνη. Από το 1862 εγκαταστάθηκε στη ρουμανική Σκήτη του Τιμίου Προδρόμου.
Η φωνή και η μουσική του κατάρτιση τον κατέστησαν θρυλική μορφή της αγιορείτικης ψαλτικής. Οι Αγιορείτες τον αποκαλούσαν «νέο Κουκουζέλη» και «αηδόνι του Αγίου Όρους», ενώ στη ρουμανική παράδοση έμεινε γνωστός ως «το αηδόνι της Μολδαβίας». Παράλληλα με τη διακονία του στο αναλόγιο, μετέφρασε και προσάρμοσε πλήθος εκκλησιαστικών μελών από την ελληνική στη ρουμανική γλώσσα, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη μεταλαμπάδευση της ψαλτικής παράδοσης.
Ιδιαίτερα πολύτιμη είναι η μαρτυρία του Αλέξανδρου Μωραϊτίδη, ο οποίος αναφέρεται στους προσκυνητές που έφθαναν στη Σκήτη για να ακούσουν την «ἀηδόφωνον μελωδίαν τοῦ περίφημου Βλάχου, τοῦ Νεκταρίου», τον οποίο χαρακτηρίζει «πρώτον μουσικοδιδάσκαλον του Αγίου Όρους». Καταγράφει ακόμη ότι επί μισό περίπου αιώνα δίδαξε και διέδωσε τη βυζαντινή μουσική στις αγιορείτικες μονές και ιδιαιτέρως στη Μεγίστη Λαύρα, δημιουργώντας ολόκληρη γενιά μαθητών.
Η μουσική παρακαταθήκη του δεν χάθηκε με την κοίμησή του. Μέλη του Νεκταρίου Βλάχου διασώθηκαν και συμπεριλήφθηκαν σε νεότερες μουσικές ανθολογίες, κρατώντας ζωντανή έως τις ημέρες μας τη μνήμη του μεγάλου Αγιορείτη ψάλτη και διδασκάλου.
Έτσι, η επίσημη υπογραφή της Πράξεως Αγιοκατατάξεώς του αποκτά έναν ιδιαίτερο συμβολισμό: ένας μοναχός που αγίασε μέσα στην άσκηση και υπηρέτησε επί δεκαετίες το εκκλησιαστικό αναλόγιο αναγνωρίζεται πλέον επισήμως ως Άγιος της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Και μαζί με το όνομά του τιμάται μια ολόκληρη παράδοση — η αγιορείτικη ψαλτική, στην οποία η μουσική δεν νοείται ως απλή τέχνη, αλλά ως προσευχή, διακονία και δρόμος προς τον Θεό.
Πηγή: «Φως Φαναρίου»
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου